Różnice trwałe (stałe) pomiędzy przychodami i kosztami według prawa bilansowego i podatkowego są nieodwracalne. Oznacza to, że określone koszty pomniejszające wynik finansowy nie są uznawane przez prawo podatkowe, powodując zwiększenie podstawy opodatkowania w stosunku do wyniku finansowego brutto. Z kolei przychody stanowiące przychody rachunkowe są wolne (zwolnione) od opodatkowania, czyli pomniejszają podstawę opodatkowania w stosunku do wyniku finansowego brutto.
Różnice okresowe pomiędzy wynikiem finansowym i wynikiem podatkowym powodowane są tym, że odmienne są, według prawa bilansowego i podatkowego, momenty uznania danego przychodu za osiągnięty, a kosztu za poniesiony. Różnice te wyrównują się w następnych okresach. Dlatego musisz dokonywać rozliczenia podatkowego w czasie, tzw. podatek odroczony.
Różnica okresowa dodatnia powoduje, iż podatek dochodowy naliczony od wyniku finansowego brutto (skorygowanego o różnice trwałe) jest wyższy niż bieżące zobowiązanie podatkowe podlegające w danym okresie zapłacie, czyli podatek księgowy jest wyższy od podatku fiskalnego.
Różnica przejściowa ujemna oznacza, że podatek dochodowy naliczony od wyniku finansowego brutto (skorygowanego o różnice trwałe) jest w danym okresie niższy niż podatek dochodowy policzony od wyniku podatkowego.
Dodatnie różnice trwałe w przychodach oznaczają, że dane przychody są przychodami według prawa bilansowego, natomiast nie stanowią przychodów kształtujących podstawę opodatkowania według stawki ogólnej dla ustalenia wymiaru podatku dochodowego w danym roku obrotowym ani w żadnym innym.
Z uwagi na to, że są to różnice trwałe (stałe) nie podlegają rozliczeniu w czasie, czyli nie powodują odroczenia podatku.
W księgach rachunkowych są to:
- przychody z działalności rolniczej, za wyjątkiem przychodów z działalności specjalnych produkcji rolnej oraz z gospodarki leśnej (art. 2 ust.1 pkt 1 updop),
- przychody uzyskane przez podatników mających siedzibę za granicą opodatkowane w sposób zryczałtowany,
- dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę na terenie RP, podlegających opodatkowaniu zryczałtowanemu w wysokości 19% uzyskanego przychodu (art. 22 ust. 1 updop),
- zwrócone podatki, opłaty i niezaliczone do kosztów uzyskania przychodów (art. 12 ust. 4 pkt 6a i 6b updop),
- odsetki otrzymane w związku ze zwrotem nadpłaconych zobowiązań podatkowych i innych należności budżetowych, a także oprocentowanie zwrotu różnicy podatku od towarów i usług w rozumieniu odrębnych przepisów (art.12 ust.4 pkt 7 updop),
- kwoty stanowiące równowartość umorzonych zobowiązań, w tym także z tytułu pożyczek (kredytów), jeżeli umorzenie zobowiązań jest związane:
a) z bankowym postępowaniem ugodowym w rozumieniu przepisów o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków lub
b) z postępowaniem upadłościowym z możliwością zawarcia układu w rozumieniu przepisów prawa upadłościowego i naprawczego, lub
c) realizacją programu restrukturyzacji na podstawie odrębnych ustaw (art. 12 ust. 4 pkt 8 updop).
Ujemne różnice trwałe (stałe) w przychodach oznaczają, że niektóre przychody stanowią przychody podatkowe, natomiast nie stanowią przychodów rachunkowych. Różnic tych z zasady nie ujmujesz w księgach rachunkowych, dlatego też nie powiększają one wyniku finansowego, podwyższają natomiast przychody podatkowe, a co się z tym wiąże - również podstawę opodatkowania.
Zaliczysz tu:
- wartość otrzymanych nieodpłatnie świadczeń oraz przychodów w naturze,
- przychody z nieruchomości udostępnionych nieodpłatnie w całości lub w części do używania innym osobom prawnym lub fizycznym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej, za wyjątkiem udostępnienia lokali mieszkalnych osobom pozostającym z podatnikiem w stosunku pracy, dla których stanowi ono nieodpłatne świadczenie w rozumieniu przepisów updof oraz lokali udostępnionych do użytku na cele działalności naukowej, naukowo-technicznej, oświatowej, oświatowo-wychowawczej, kulturalnej, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów, kultu religijnego oraz związkom zawodowym (art.13 updop),
- przychody ustalane w drodze decyzji urzędu skarbowego, dotyczące sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli cen sprzedaży bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw (art.14 updop).
Tekst pochodzi z „Poradnika Finansowo Księgowego”.
www.poradnikfk.pl
Źródło:
