VAT NA PALIWAHasło „5,19” zalało polski internet. Analitycy wykryli armię botów w sieci

Pakiet „Ceny Paliwa Niżej”, zakładający m.in. obniżkę VAT, ogłoszony w czwartek przez premiera Donalda Tuska, osiągnął w sieci – według Res Futury – zasięg 27 mln odbiorców. Analitycy wykryli potencjalną obecność botów w dyskusji, a kluczowym katalizatorem emocji w internecie stało się hasło „5,19”.

Sejm w piątek przegłosował i przesłał do Senatu projekty ustaw, które mają obniżyć akcyzę na paliwa oraz wprowadzić maksymalne ceny detaliczne. Chodzi o projekty nowel o zapasach ropy naftowej i podatku akcyzowym. Oba to odpowiedź rządu na rosnące ceny paliw związane z konfliktem na Bliskim Wschodzie. Obniżki mają sięgnąć 1,2 zł na litrze. Zgodnie z projektami stawki VAT na paliwa zostaną obniżone z 23 proc. do 8 proc. Premier zapowiedział też, że w przypadku stwierdzenia nadmiernych zysków koncernów paliwowych możliwe będzie zastosowanie podatku od nadmiarowych zysków (tzw. windfall tax).

Boty ruszyły do akcji

Europejski Kolektyw Analityczny Res Futura oszacował, że 16 proc. komentarzy dotyczących tego tematu na platformach społecznościowych mogło być wygenerowanych przez boty. Wpisy te charakteryzowały się powtarzalnymi konstrukcjami językowymi, przeróbkami skrótu pakietu CPN („Ceny Paliwa Niżej”) oraz niemal identycznymi rozwinięciami wątków pobocznych.

Analitycy zwrócili uwagę, że konta publikujące te treści mogą być nieautentyczne — wskazują na to m.in. brak zdjęć, fikcyjne tożsamości, losowo generowane dane personalne oraz mechaniczne wklejanie gotowych formuł.

Według raportu, poza komentarzami wygenerowanymi przez boty, 41 proc. internautów wyraziło w sieci poparcie dla pakietu. Użytkownicy pozytywnie oceniają interwencję państwa wobec nagłego wzrostu cen paliw. Chwalą pomysł obniżki VAT, niższą akcyzę, wprowadzenie ceny maksymalnej oraz zapowiedź podatku od nadmiernych zysków. Grupa ta uważa również, że opór wobec pakietu byłby działaniem sprzecznym z interesem konsumentów.

Co mówią krytycy?

Z kolei pozostałe 59 proc. internautów krytykuje pakiet, zarzucając jego późne ogłoszenie, rzekomą niewiarygodność oraz obecność politycznego PR. Analitycy zauważają, że kluczowym katalizatorem emocji w dyskusji stało się hasło „5,19”. Odnosi się ono do wywiadu z Donaldem Tuskiem dla naTemat.pl z czerwca 2022 r., w którym zapytany o to, ile kosztowałby litr paliwa dzień po objęciu przez niego stanowiska premiera, odpowiedział: 5,19 zł. Raport pokazuje, że liczba stała się kluczowym punktem dyskusji i symbolem sprawdzania wiarygodności dawnej obietnicy.

Dodatkowo, według Res Futury, komentowany w sieci wątek paliwowy miesza się z narracjami o Niemcach, Ukrainie, Obajtku, pedofilii, Trumpie i szeroko rozumianej zdradzie elit. Oznacza to, że temat paliw uległ szerokiej polaryzacji.

Użytkownicy internetu oczekują, że obniżka cen na stacjach będzie widoczna jeszcze przed świętami, a rozwiązanie będzie korzystne także dla firm, rolników oraz sektora transportu.

W komentarzach nt. cen paliw internauci wyrażają głównie złość (30 proc.), która dotyczy zarówno samych cen paliw, jak i poczucia bycia oszukiwanym lub okradanym przez politykę cenową. Wśród obecnych w sieci emocji można wyróżnić cynizm (22 proc.), nieufność (18 proc.), ulgę (15 proc.) i drwinę (11 proc.).

Europejski Kolektyw Analityczny Res Futura pozyskuje dane do analiz dotyczących zachowań komunikacyjnych, dynamiki nastrojów i rozchodzenia się treści w przestrzeni cyfrowej za pomocą platformy SentiOne. Na etapie przetwarzania wstępnych danych wdrażane są autorskie mechanizmy czyszczące i walidacyjne, pozwalające na eliminację duplikatów, treści nieistotnych oraz komunikatów zakłócających analizę kontekstową. „Całość prac analitycznych prowadzona jest w zgodzie z regulacjami dotyczącymi ochrony danych osobowych (RODO) oraz przy zachowaniu rygorystycznych procedur bezpieczeństwa operacyjnego” - zapewnia Res Futura.

wm/ bst/ amac/