Od 1 stycznia 2017 roku zniesiona zostanie możliwość pobierania przez samorządy opłat za pobyt 6-letniego dziecka w publicznej placówce wychowania przedszkolnego - wynika z nowelizacji ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego.
Ma to związek z objęciem od 1 stycznia subwencją oświatową sześciolatków chodzących do przedszkoli, oddziałów przedszkolnych lub korzystających z innych form wychowania przedszkolnego.
Zniesiona możliwość pobierania opłat za pobyt sześciolatka w przedszkolu oznacza, że rodzice będą wnosić opłaty jedynie za korzystanie przez dziecko z wyżywienia w placówce.
Dlatego organy prowadzące publiczne placówki z wychowaniem przedszkolnym, a są to głównie samorządy gminne, muszą dokonać zmian w swoich uchwałach dotyczących wysokości opłat ponoszonych przez rodziców za pobyt dziecka w przedszkolu.
Obecnie niezależnie od wieku dziecka, jeśli przebywa ono w przedszkolu dłużej niż pięć godzin, gminy obciążają rodziców opłatami, których wysokość same ustalają. Opłaty te nie mogą jednak wynieść więcej niż złotówka za godzinę. Do tego dochodzą opłaty za wyżywienie. Od nowego roku zasady te w niezmienionej formie będą obowiązywać tylko dzieci w wieku 3-5 lat. Pięć bezpłatnych godzin to czas, w którym przedszkola mają prowadzić zajęcia z dziećmi w ramach realizacji podstawy programowej wychowania przedszkolnego.
Zgodnie z nowelizacją ustawy o dochodach jst objęcie dzieci 6-letnich subwencją oświatową skutkować będzie także zmniejszeniem maksymalnego limitu wydatków z budżetu państwa na dofinansowanie zadań gmin w zakresie wychowania przedszkolnego. W 2017 r. miał on wynieść 1 mld 726 mln zł. Po wejściu w życie nowelizacji będzie on wynosić 1 mld 374 mln zł. Samorządy nie dostaną bowiem już dotacji na 6-latka w przedszkolu. Kwota dotacji na jednego przedszkolaka w wieku do 5 lat wyniesie w 2017 r. 1338 zł.
Kwota, jaką w ramach subwencji samorząd dostanie na 6-latka, będzie zależała od tego, w jakiej placówce się on znajdzie - np. czy będzie to przedszkole, czy oddział przedszkolny w szkole. Z rozporządzenia ministra edukacji w sprawie podziału subwencji oświatowej wynika, że samorządy średnio na jednego sześciolatka w wychowaniu przedszkolnym dostaną około 4300 zł.
W 2017 r. samorządy dostaną subwencję na 6-latki w przedszkolach
W 2017 r. samorządy dostaną środki z subwencji oświatowej na 6-letnie dzieci chodzące do przedszkoli, oddziałów przedszkolnych lub korzystające z innych form wychowania przedszkolnego. Wysokość kwot wynikać będzie z rozporządzenia ws. podziału subwencji oświatowej.
Rozporządzenie ws. podziału subwencji w 2017 r., podpisane przez minister edukacji Annę Zalewską 22 grudnia, obowiązywać będzie od 1 stycznia; minister jest zobowiązana do wydania takiego rozporządzenia co roku.
Objęcie dzieci 6-letnich subwencją związane jest ze zniesieniem od początku roku szkolnego 2016/2017 obowiązku szkolnego dla sześciolatków. W grudniu parlament uchwalił nowelizację ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, zgodnie z którą sześciolatki pozostające w wychowaniu przedszkolnym objęto subwencją.
Środki z subwencji, której wysokość również jest ustalana co roku w ustawie budżetowej, są przeznaczone na zadania szkolne (prowadzenie szkół wszystkich typów, centrów kształcenia ustawicznego i praktycznego, kolegiów pracowników służb społecznych) i pozaszkolne (m.in. udzielanie pomocy materialnej uczniom, prowadzenie przedszkoli specjalnych, poradni psychologiczno-pedagogicznych, placówek doskonalenia nauczycieli, ośrodków szkolno-wychowawczych, burs, internatów i szkolnych schronisk młodzieżowych).
Do zadań pozaszkolnych dopisano: prowadzenie przedszkoli dla dzieci w wieku 6 lat, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych dla dzieci w wieku 6 lat i innych form wychowania przedszkolnego (np. ognisk przedszkolnych czy klubów przedszkolaka) dla dzieci w wieku 6 lat.
Środki z subwencji są dzielone między poszczególne samorządy na podstawie tzw. algorytmu podziału subwencji oświatowej, opisywanego w załączniku do rozporządzenia ws. podziału subwencji. Punktem wyjścia w algorytmie jest tzw. standard A, czyli kwota, jaką samorząd dostaje na każdego ucznia; według MEN w 2017 r. ma on wynieść ok. 5294 zł. Obłożony jest systemem wag, czyli mnożników, dzięki którym kwota na jednego ucznia wzrasta w zależności od typu i specyfiki szkoły, placówki lub potrzeb ucznia, np. związanych z jego niepełnosprawnością.
Z myślą o dzieciach 6-letnich wprowadzono nowe wagi: P-37, P-38, P-39 oraz P-52. Wartości wag dla sześciolatków w wychowaniu przedszkolnym zostały oszacowane z uwzględnieniem zróżnicowania rodzajów placówek wychowania przedszkolnego oraz rodzaju miejscowości, w której jest zlokalizowana placówka wychowania przedszkolnego.
I tak w przypadku dziecka 6-letniego w przedszkolu szacuje się, że średnia kwota subwencji naliczona wg wagi P-37 (która ma wartość 0,75) wyniesie ok. 4089 zł zł. W przypadku dziecka 6-letniego w oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej lub korzystającego z innej formy wychowania przedszkolnego szacuje się, że średnia kwota subwencji naliczona wg wagi P-38 (o wartości 0,66) wyniesie ok. 3650 zł. W przypadku 6-latków w edukacji przedszkolnej na terenach wiejskich i w miastach do 5 tys. mieszkańców kwota będzie dodatkowo zwiększona wg wagi P-39 o 15 proc.
Waga P-52 dotyczy dzieci 6-letnich realizujących roczne przygotowanie przedszkolne w edukacji domowej. Wynosi ona 0,25. Oznacza to, że średnia kwota na dziecko wyniesie 1338 zł.
Jak podano w uzasadnieniu do rozporządzenia, średnio na dziecko 6-letnie w wychowaniu przedszkolnym zostanie naliczona kwota 4300 zł.
Wśród nowych wag, które znalazły się w projekcie, jest też waga P-36 (wynoszącą 0,30) dla uczniów oddziałów przygotowawczych, którzy przybywają z zagranicy, zarówno dla obywateli polskich, jak i cudzoziemców. Wprowadzenie jest związane z wprowadzeniem do polskiego systemu edukacji oddziałów przygotowawczych, jako nowej formy pomocy dzieciom z rodzin migranckich, które nie znają języka polskiego (albo znają go słabo) lub mają trudności adaptacyjne związane z wcześniejszym kształceniem za granicą.
Wprowadzono także wagę P-46 o wartości 5, czyli zwiększającą 5-krotnie standard A, dla wychowanków młodzieżowych ośrodków wychowawczych, którzy zostali skierowani do ośrodka, a jeszcze do niego nie przybyli; waga do wychowanków, którzy już w nich przebywają wynosić będzie 10.
Zwiększono również wartość wagi P-34 (z 0,45 na 0,65) na uczniów klas IIII szkół podstawowych. Na to na celu wsparcie szkół w organizacji oddziałów klas IIII wynikającą z liczących mało uczniów klas I szkół podstawowych po zniesieniu obowiązku szkolnego dla dzieci 6-letnich.
Zmniejszono za to wagi na słuchaczy publicznych szkół dla dorosłych uczących się w trybie zaocznym z 0,5 na 0,42, a w szkołach niepublicznych z 0,25 na 0,18. Mniejsza będzie też waga na uczniów szkół medycznych - obniżona zostanie z wartości 1 do poziomu 0,85.
W ustawie budżetowej zapisano, że subwencja oświatowa w 2017 r. wynosić będzie 41,9 mld zł.
Danuta Starzyńska-Rosiecka (PAP)
dsr/ malk/
