Rynek doradztwa w Polsce rozwija się dynamicznie, choć nadal daleko mu do amerykańskiej dojrzałości. Jego aktualną wartość szacuje się na około 2 miliardy złotych. Polscy przedsiębiorcy korzystają z konsultantów głównie z zakresu prawa i marketingu, a w kolejności są następnie księgowość, mentoring biznesowy i usługi IT. Na dalszych pozycjach znajdziemy także zarządzanie, sprzedaż i motywację.
dr Mateusz Grzesiak, konsultant, psycholog, wykładowca
Głównymi powodami zatrudnienia
konsultanta są istniejące problemy i chęć innego spojrzenia na określoną
sytuację. Podobną mentalność można dojrzeć też w kontekście pójścia do lekarza,
do odwiedzin którego motywuje choroba. W obu przypadkach jest już jednak późno,
bo problem występuje. Skuteczniejszym podejściem jest prewencja, która jest
tańsza i nastawiona na rozwój, umożliwiający potencjalizowanie firmy. To jeden
z wielu powodów, dla których warto zatrudnić konsultanta. Oto kolejne.
W Polsce jest bardzo słabo rozwinięty system szkolnictwa biznesowego - na większości uczelni dominują teoretycy, którzy nie prowadzili sami swojego biznesu, przez co nie są ani wiarygodni ani zdolni do przekazania praktycznej wiedzy. Rozwiązaniem jest konsultant, który prowadzi własną firmę, zarządza na stanowiskach kierowniczych, jest kierunkowo wykształcony i ma doświadczenie w zakresie metodyki nauczania.
Polska przedsiębiorczość kształtuje się zaledwie 30 lat. W kraju nie ma tradycji wielopokoleniowego prowadzenia biznesu. Przedsiębiorcy z początkowego okresu uczyli się wszystkiego na sami i na własnych błędach, tworząc swoje firmy od zera. Królowała wówczas intuicyjność, przypadkowość, mikrozarządzanie, potrzebny był łut szczęścia - ale to za mało, by uprawdopodobnić sukces firmy. Konsultant daje wiedzę i konkretne rozwiązania, nie bazuje na przypadku ale rzetelnej analizie, z której wyciąga wnioski pozwalające podjąć właściwe zadania.
Polska przedsiębiorczość jest zdominowana przez mikroprzedsiębiorstwa, stanowiące 96% polskich firm. Zdecydowana większość z nich wydaje mało na inwestycje (15600 zł rocznie), zatrudnia statystycznie 4 osoby i mało korzysta z zasobów doradztwa, bazując przede wszystkim na wiedzy z wewnątrz organizacji. Niezależnie od jej poziomu, w pewnym momencie okaże się ona być niewystarczająca i wówczas firma zatrzyma się w rozwoju albo popełni błędy, mogące mieć negatywne skutki. Konsultant jest koniecznością, by rozwinąć firmę ponad jej zasoby.
Polska przedsiębiorczość przechodzi aktualnie przez ogromne wyzwanie związane z sukcesją - rodzice założyciele przekazują swoje majątki dorosłym dzieciom, często nie biorąc pod uwagę aspektów ekonomicznych i psychologicznych. Pod kątem ekonomicznym, wymagane jest oddanie przez rodzica władzy w zakresie przywództwa i zarządzania oraz przyzwolenie na dokonywanie zmian według własnego zdania. Pod kątem psychologicznym, należy uwzględnić trudną często relację na linii rodzic-dziecko, obarczoną ciężarami błędów komunikacyjnych i negatywnych przeżyć z dalekiej przeszłości. Bez konsultanta ten proces może zakończyć się klęską, bo zwykłe spisanie testamentu nie naprawi relacji między rodzeństwem, nie zmotywuje do podejmowania działania, nie pozwoli na wprowadzanie własnej strategii w zakresie zarządzania i marketingu.
Zewnętrzne spojrzenie na organizację bez emocjonalnej identyfikacji z nią, a także specjalistyczna wiedza w określonym zakresie to tradycyjne role konsultanta. Są one potrzebne każdemu przedsiębiorcy na każdym etapie rozwoju jego i firmy. Sukcesy bowiem są związane zawsze z poziomem kompetencji, a ten w wydaniu odpowiedniego fachowca pozwoli na osiągnięcie biznesowych celów.
Wraz z rozwojem świadomości polskiego przedsiębiorcy i rozwojem sektora, rola konsultanta będzie coraz bardziej przybierać na znaczeniu. Analogicznie sytuacja przedstawiała się z trenerem osobistym fitness, do którego usług Polacy przyzwyczajali się latami - dziś korzystanie z jego wsparcia jest standardem i nikogo nie zaskakuje. W ciągu najbliższych, szacunkowo, 5 lat, konsultant stanie się w biznesie zmienną decydującą w dużej mierze o jego sukcesie.
