Do 2040 roku UE może stracić 6,4 mln gospodarstw rolnych, co oznaczałoby, że w całej UE pozostanie ich około 3,9 mln – alarmuje w rezolucji Parlament Europejski. „Reforma Wspólnej Polityki Rolnej, nowa warunkowość płatności, skutki pandemii, galopujące ceny gazu i nawozów czy skutki zmian demograficznych to wyzwania, przed którymi obecnie stoimy” – powiedziała PAP europosłanka Andżelika Możdżanowska (PiS).
Według szacunków obszary wiejskie stanowią ponad 80 proc. terytorium UE. Zamieszkuje je 30 proc. ludności Wspólnoty.
Zdaniem PE potrzeby społeczności wiejskich powinny być zatem odpowiednio uwzględniane w unijnej polityce, gdy Komisja Europejska przygotowuje przepisy i programy finansowe dotyczące rolnictwa lub polityki spójności. Tymczasem tak się nie dzieje. Dlatego PE w przyjętej rezolucji zwrócił się do KE, aby "nie pomijała obszarów wiejskich" przy rozdziale unijnego finansowania.
Europosłowie wyrazili żal, że plan dotyczący rozwoju obszarów wiejskich został przedstawiony przez KE tak późno, w efekcie czego nie można go było uwzględnić w planowaniu mechanizmów wsparcia finansowego.
W rezolucji w sprawie długoterminowej wizji obszarów wiejskich UE, przyjętym 465 głosami za, przy 29 przeciw i 131 wstrzymujących się, posłowie uważają, że należy podjąć natychmiastowe działania, wprowadzając na obszarach wiejskich wyższe płace minimalne, dobre warunki pracy oraz zmniejszenie bezrobocia wśród kobiet.
Europosłanka Możdżanowska podkreśla, że sprawozdanie jest ważnym głosem w debacie nad przyszłością unijnego rolnictwa, ale przede wszystkim zapewnieniem bezpieczeństwa żywnościowego dla blisko 500 milionów Europejczyków.
„Reforma Wspólnej Polityki Rolnej, nowa warunkowość płatności, skutki pandemii, galopujące ceny kosztów produkcji (gazu i nawozów) czy skutki zmian demograficznych to wyzwania, przed którymi obecnie stoimy. Musimy zapewnić odpowiednie finansowanie obszarów wiejskich nie tylko ze środków WPR, ale również pozostałych polityk Unii Europejskiej: polityki spójności, Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, programu InvestEU, czy innych unijnych programów” - powiedziała.
„Bardzo się cieszę, że w sprawozdaniu wprowadziliśmy zapis dotyczący zwiększenia ochrony rolników przed atakami drapieżników, np. wilków (paragraf 36). Nie oznaczałoby to oczywiście, odstąpienia od ochrony wilka. Mówimy tu o możliwości prowadzenia działań na wybranych obszarach UE, np. pasterskich, dla zapewnienia rentowności rolnictwa i zrównoważonego współistnienia ludzi i zwierząt. Jednocześnie uważam, że to bardzo dobry krok w kierunku zacieśniania współpracy między łowiectwem a rolnictwem. Jako wiceprzewodnicząca Intergrupy Bioróżnorodność, Łowiectwo, Wieś zawsze zabiegałam o wykorzystanie, z odpowiednim wsparciem, lokalnego potencjału. Współpraca rolników, leśników, rybaków, kół gospodyń wiejskich wpłyną na rozwój obszarów wiejskich, ale także jest szansą na zróżnicowanie działalności gospodarczej jak turystyka, rekreacja, kultura” – wskazała Możdżanowska.
W tej sprawie głos zabrała też sprawozdawczyni projektu.
„Uważam, że obszary wiejskie mają kluczowe znaczenie dla sprostania głównym wyzwaniom społecznym, przed którymi stoimy, szczególnie w tych trudnych czasach, gdy trwa wojna na Ukrainie wywołana przez Rosję i gdy odczuwalne są konsekwencje pandemii. Przyszłość obszarów wiejskich, które rozciągają się na 80 proc. terytorium Unii Europejskiej, ma większe niż kiedykolwiek znaczenie dla bezpieczeństwa żywnościowego Europy i powodzenia Europejskiego Zielonego Ładu” – powiedziała sprawozdawczyni rezolucji Isabel Carvalhais (S&D, Portugalia).
Obszary wiejskie są domem dla około 137 milionów ludzi (30 proc. populacji UE), a liczba ta spada sukcesywnie w ciągu ostatnich pięciu dekad.
Starzenie się społeczeństwa jest jednym z największych wyzwań: na każdego rolnika w wieku poniżej 35 lat przypada ponad sześciu rolników w wieku powyżej 65 lat.
Ponadto liczba gospodarstw rolnych w UE-27 spadła o 32 proc. w latach 2003–2016, przy czym spadek ten był najsilniejszy wśród małych gospodarstw. Rodzinne gospodarstwa rolne stanowiły 92 proc. z 10,5 mln gospodarstw rolnych w UE w 2016 r.
Z Brukseli Łukasz Osiński
