Opolskie: kandydat do rozbioru śląskiego

Najmniejsze, najmniej ludne i – przynajmniej oficjalnie – niezbyt bogate województwo powołane do życia z bliżej niewyjaśnionych powodów. Z punktu widzenia zarządzania administracją twór całkowicie pozbawiony racji bytu.

Województwo opolskie to polityczna strefa buforowa rozdzielająca historyczny Śląsk ze stolicą we Wrocławiu z górniczo-przemysłowym Górnym Śląskiem pod wodzą Katowic. Uniknięcie sporu o terytorium pomiędzy politykami z obu tych ośrodków to chyba jedyny powód utworzenia tego kadłubkowego województwa.

(fot. Mieczysław Włodarski / EastNews)

Największym miastem województwa jest Opole. Obok Zielonej Góry jest to najmniejsza stolica województwa w Polsce. Pozostałe duże ośrodki – Kędzierzyn-Koźle, Nysa i Brzeg - plasują się daleko poza czołową pięćdziesiątką miast w Polsce.  Brak dużych ośrodków nie sprzyja generowaniu PKB. Województwo opolskie może „pochwalić się” PKB per capita na poziomie 31% średniej unijnej. W wartościach nominalnych, PKB województwa można porównać do Madagaskaru.

W województwie opolskim – wbrew pozornej opinii – wcale nie zarabia się dużo. Przeciętne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw jest niemal najniższe na ścianie zachodniej – gorzej jest tylko w lubuskim. Najwięksi pracodawcy w województwie to: Zakłady Azotowe Kędzierzyn, Elektrownia Opole, Górażdże Cement S.A., Nutricia Zakłady Produkcyjne Sp. z o.o., Zakłady Koksownicze „Zdzieszowice” Sp. z o.o.

Stopa bezrobocia w całym województwie opolskim jest zbliżona do ogólnopolskiej. Sytuacja w poszczególnych regionach różni się jednak od siebie – w Opolu odsetek bezrobotnych wynosi 6,4%, a w graniczącym z województwem dolnośląskim powiecie brzeskim aż 19,4%.

Na lokalny rynek pracy wpływ mają także związki mieszkańców z Niemcami. To nie przypadek, że z województwa opolskiego migruje najwięcej osób w Polsce – w 2012 r.  na 1000 mieszkańców tego województwa przypadało 106 emigrantów przebywających za granicą powyżej 3 miesięcy. Co ciekawe, wejście do UE wcale nie odmieniło radykalnie tej sytuacji – zarówno w 2002 r., jak i po 2011 r., za granicą przebywało ponad 100 tys. mieszkańców województwa opolskiego. Kluczem do tej zagadki są oczywiście podwójne obywatelstwa, które posiada wielu mieszkańców Opolszczyzny.

W 2010 r. wybory w do opolskiego sejmiku wygrała Platforma Obywatelska (31,93%). Co ciekawe, drugą siłą polityczną w regionie nie jest PiS czy SLD, lecz Towaryzstwo Społeczno-Kulturalne Niemców na Śląsku Opolskim (17,77%). Samym Opolem od 2002 r. rządzi Ryszard Zembaczyński z PO, który wcześniej (1990-1998) pełnił funkcję wojewody opolskiego.

Województwo opolskie posiada jedną z najlepiej rozwiniętych sieci drogowych w Polsce. Najważniejszą drogą regionu jest oczywiście autostrada A4, stanowiąca główny element europejskiego korytarza transportowego Berlin-Kijów, a w przyszłości Bruksela - Rostów nad Donem. Ze względów historycznych, na Opolszczyźnie dobrze rozwinięta jest także sieć kolejowa – jej gęstość dwukrotnie przewyższa gęstość sieci w innych częściach kraju. Stolica regionu nie popadła w ogólnopolski szał budowania lotnisk - i dobrze, bo w pobliżu znajdują się porty lotnicze we Wrocławiu (101 km), w Katowicach (102 km) czy w Krakowie (150 km).

Największą bolączką województwa jest depopulacja. Problemy demograficzne dotyczą oczywiście całego kraju, ale w opolskim sytuacja jest najgorsza. W ciągu roku w woj. opolskim ubywa średnio 4,5-4,6 tys. mieszkańców - co odpowiada liczbie ludności małego miasteczka. Wskaźnik dzietności na Opolszczyźnie wynosi zatem 0,8. Dla porównania - ogólnopolski wskaźnik to dziś 1,3.

Chcąc odwrócić ten negatywny trend, władze regionu uruchomiły specjalną strefę demograficzną. Jeżeli rozmaite zachęty dla przedsiębiorców i przyszłych rodziców nie sprawdzą się, może okazać, się, że zanik województwa opolskiego dokona się w sposób naturalny, a decyzja administracyjna będzie tylko dostosowaniem się do rzeczywistości.

Michał Żuławiński
Bankier.pl

Dodaj Bankier.pl w Google

Źródło: