Mazowsze - bieda w cieniu bogactwa

Mazowsze to najbogatsze województwo w Polsce. Niestety, głównie dzięki Warszawie, która statystycznie mocno wybija się ponad przeciętność. Pozostałym powiatom w regionie w poziomie zamożności bliżej do wschodnich rejonów kraju. Głównym wyzwaniem na przyszłość jest zmniejszanie dysproporcji pomiędzy stolicą, a pozostałą częścią województwa.

Województwo mazowieckie to największe pod względem ludnościowym województwo w Polsce. Mieszka tutaj 5,3 mln ludzi z czego ok. 2 mln w samej Warszawie. Stopa bezrobocia rejestrowego wynosi tutaj 10,2% (W Warszawie ok. 5%). Przeciętne zarobki to 4,8 tys. zł brutto, czyli 3,4 zł netto. Jednak wyłączając ze statystyk Warszawę, przeciętne bezrobocie rośnie do ok. 13%, a średnia pensja spada do 3,5 tys. zł brutto (2,5 tys. zł netto). Prócz stolicy główne miasta to Płock (122 tys. mieszkańców) i Radom (218 tys. mieszkańców).

(fot. Beata Zawrzel / EastNews)

Pierwsze bogate, ale czy na pewno?

Województwo mazowieckie cechuje wysoki poziom PKB per capita względem średniej UE, który wynosi aż 107%. Niemniej wyniki te zawyża stolica, bez której wskaźnik ten utrzymuje się na poziomie 60%. W sektorze przedsiębiorstw pracuje tu ponad 1,3 mln ludzi, czyli co piąty mieszkaniec województwa. Stopa bezrobocia należy do najniższych w kraju – przeciętna dla województwa to 10,2%, ale w Warszawie oscyluje w granicy 4%-5%.

W pewnym sensie mamy do czynienia z Mazowszem dwóch prędkości. Powiaty bezpośrednio graniczące z miastem stołecznym coraz częściej przyjmują rolę „sypialni” (Pruszków, Wołomin), a pozostała część regionu jest mocno niedoinwestowana. W ostatnich latach coraz większego znaczenia nabierają opinie o odłączeniu stolicy od Mazowsza.

Dzięki środkom UE mocno poprawiła się jakość infrastruktury drogowej. Autostrada połączyła Warszawę z Łodzią, Trójmiastem i Poznaniem. Do Radomia można pojechać drogą ekspresową. Długa lista gotowych odcinków szybkich dróg skróciła czas przejazdu do Wrocławia i Krakowa. Wciąż niedoinwestowana jest sieć kolejowa, ale z rządowych planów wynika, że zmieni się to w najbliższych latach.

Najbardziej konkurencyjne województwo

Duża liczba ludności, bliskość do stolicy i nowoczesne połączenia drogowe sprawiają, że Mazowsze jest w praktyce najbardziej konkurencyjnym obszarem inwestycji w Polsce. Szczególny nacisk kładzie się na rozwój centrów usług dla biznesu, które generują ok. 100 tys. miejsc pracy. Duże zakłady przemysłowe zlokalizowane w Warszawie, Radomiu i Płocku zyskują na lepszych połączeniach drogowych oraz bliskości do dwóch dużych portów lotniczych. Ewidentnie niedofinansowane są drogi wodne, ale to cecha właściwa dla całej Polski.

Mazowsze przoduje w rankingach, ale nie może spocząć na laurach. Dużym zagrożeniem dla rozwoju jest zwiększanie się dysproporcji pomiędzy stolicą a pozostałymi regionami. Polityka zrównoważonego rozwoju powinna mieć tu zastosowanie w praktyce, ale na razie władze nie mają na nią pomysłu. Obniżenie konkurencyjności Warszawy np. poprzez zmniejszenie zaangażowania środków UE na rzecz innych mazowieckich powiatów może przynieść skutek odwrotny od planowanego. Stąd słuszne wydaje się tworzenie lokalnych stref ekonomicznych i parków technologicznych.

W wyborach samorządowych w 2010 roku najlepszy wynik (28,5%) uzyskała Platforma Obywatelska. Na drugim miejscu było Prawo i Sprawiedliwość (23,8%), a na trzecim - Polskie Stronnictwo Ludowe (22,3%). Sojusz Lewicy Demokratycznej uzyskał 14,5% głosów. Prezydentem Warszawy została Hanna Gronkiewicz-Waltz (PO), Radomia – Andrzej Kosztowniak (PiS), a Płocka – Andrzej Nowakowski (PO).

Łukasz Piechowiak

Źródło: