Informacja o taniejącej ropie i benzynie zawsze zawiera w sobie komponent pozytywny i negatywny. Pozytywny jest taki, że spadek cen oznacza niższą inflację i wyższe dochody do dyspozycji. Polska jest importerem ropy, więc spadek cen bezwzględnie podnosi dobrobyt polskiego konsumenta (gdybyśmy byli producentem, rachunek byłby bardziej złożony). Ale jednocześnie taniejąca ropa może odzwierciedlać tzw. negatywny szok popytowy w światowej gospodarce, co z kolei dobrą informacją już nie jest. Jaki bilans jest tym razem? Tym razem raczej dobry.
Od początku października ropa na rynkach światowych staniała o ok. 30 proc. Było to dość zaskakujące wydarzenie, ponieważ wrzesień pełen był analiz pt. „kiedy 100 dolarów za baryłkę ropy?”. Okazało się jednak, że: a) światowe zapasy są wyższe, b) produkcja w USA przyspiesza, c) produkcja w Arabii Saudyjskiej przyspiesza, d) Waszyngton dał ośmiu krajom zielone światło do importu irańskiej ropy mimo sankcji nałożonych na Teheran. Ceny hurtowe paliw w Polsce spadły w ciągu dwóch miesięcy o ok. 15 proc., a ceny detaliczne spadki mają jeszcze przed sobą. Benzyna na stacjach powinna stanieć o ok. 10 proc., co przełożyłoby się na obniżenie inflacji o ok. 0,5 pkt proc. To połowa efektu 30 proc. podwyżek cen prądu. Niech żyje światowa podaż ropy!
Wracam do pytania, czy to dobrze, czy źle? Inflację w najbliższym czasie będą podbiały ceny energii (również będące efektem szoku podażowego, więc negatywnie wpływające na konsumpcję), więc ulga ze strony cen paliw może mieć istotne znaczenie. Te 0,5 pkt proc. spadku, jeżeli były to spadek trwały, oznaczałoby zniwelowanie ok. 1/3 do połowy wzrostu inflacji wynikającego z wyższych cen prądu. Będzie to dla konsumentów pewna „rekompensata”.
Istotna jest jednak odpowiedź na pytanie, czy głęboki spadek cen ropy to szok popytowy, czy podażowy? Wiele wskazuje na tę drugą odpowiedź. Trzy z czterech wymienionych powyżej czynników, które wpłynęły na spadek cen ropy, mają ewidentnie charakter podażowy. Bardziej zastanawiające jest, skąd się biorą wyższe zapasy w krajach OECD? Międzynarodowa Agencja Energii w miesięcznym komentarzu rynkowym wskazuje, że prognozy popytu są stabilne, a to, co zaskoczyło, to mocny wzrost podaży. Więc za wyższymi zapasami tez może stać czynnik podażowy. Inny ważny sygnał, to fakt, że ceny miedzi – uznawane za papierek lakmusowy popytu na świecie – są na razie stabilne. Choć ceny innych metali, m.in. aluminium czy niklu spadają, więc obraz nie jest w 100 proc. jednoznaczny.
Generalny wniosek jest taki, że niższe ceny ropy i paliw to w tym momencie zjawisko raczej pozytywne. Nie wiemy nawet, jak długo ono potrwa, ale gdyby się przedłużyło, mogłoby obniżyć inflację w Polsce, bez sygnalizowania jednocześnie niższego popytu na świecie.
Chcesz codziennie takie informacje na swoją skrzynkę? Zapisz się na newsletter SpotData.
Chcesz samodzielnie analizować dane ekonomiczne? Platforma SpotData to darmowy dostęp do ponad 40 tysięcy danych z polskiej i światowej gospodarki, które można analizować, przetwarzać i pobierać w formie wykresów i tabel do Excela. Sprawdź na: https://spotdata.pl/ogolna.
