Niebawem poznamy wyniki naboru wniosków na projekty dotyczące paliw alternatywnych z sektora transportu w ramach Instrumentu „Łącząc Europę” (Connecting Europe Facility – CEF) 2021-2027. Jeśli zgłoszone przez Polskę projekty będą ocenione pozytywnie, możemy liczyć na dofinansowanie w wysokości ponad 122 milionów euro. To kolejny krok do realizacji przez nasz kraj ambitnych planów, wpisujących się w dążenie Unii Europejskiej do osiągnięcia neutralności klimatycznej do roku 2050, którą zakłada Europejski Zielony Ład.
CEF to instrument finansowy zarządzany bezpośrednio przez Komisję Europejską (KE). To KE ogłasza konkursy i wybiera projekty, które otrzymają dofinansowanie. CEF wspiera rozwój infrastruktury o wspólnym znaczeniu dla wszystkich krajów członkowskich, czyli położonej na obszarze transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T. To również jeden z kluczowych instrumentów w realizacji celów Europejskiego Zielonego Ładu. W obecnej edycji CEF większy akcent kładzie bowiem na działania przeciwdziałające zmianom klimatu, stąd możliwość wsparcia m.in. inwestycji w infrastrukturę dotyczącą paliw alternatywnych.
Rekordowa liczba projektów
O dużym zainteresowaniu wsparciem tego typu najlepiej świadczy fakt, że w listopadowym naborze wniosków do CEF zgłoszono rekordową liczbę projektów dotyczących infrastruktury dla paliw alternatywnych, które następnie zostały przekazane do Brukseli. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej zaakceptowało siedem wniosków o dofinansowanie, z czego dwa dotyczyły budowy stacji tankowania wodoru a pięć budowy stacji ładowania pojazdów elektrycznych. Wyniki listopadowego konkursu powinniśmy poznać w marcu 2024 roku.
Nowy nabór
Nowy nabór dla projektów dotyczących infrastruktury paliw alternatywnych na lata 2024 i 2025 został ogłoszony 29 lutego br. W naborze tym można starać się o dofinansowanie budowy stacji szybkiego ładowania pojazdów elektrycznych, czyli o mocy powyżej 150 kW dla pojazdów lekkich i powyżej 350 kW dla pojazdów ciężkich oraz o dofinansowanie do budowy stacji tankowania wodoru, jak również o środki na rozwój infrastruktury paliw alternatywnych w portach morskich, śródlądowych i portach lotniczych. Wszystkie projekty CEF muszą być realizowane na sieci TEN-T. Pierwszy termin składania wniosków aplikacyjnych upływa 24 września 2024 r., kolejne: 11 czerwca 2025 r. i 17 grudnia 2025 r. Wszystkie projekty ubiegające się o dofinansowanie, przed złożeniem wniosku na poziomie unijnym, muszą przejść proces preselekcji krajowej i uzyskać akceptację Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej. Szczegóły dotyczące krajowej preselekcji, w tym terminy składania fiszek projektowych, zostały opisane na krajowej stronie poświęconej Instrumentowi „Łącząc Europę”: https://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/cef.
Nasz wkład w transformację energetyczną
Niezależnie od wyników naboru, Polska jako członek UE już uczestniczy w transformacji energetycznej i to m.in. dzięki wsparciu z CEF. Jednym z przykładów jest dofinansowany kwotą prawie 2 milionów euro projekt realizowany przez ORLEN S.A. pn. „Czyste miasta – wodorowa mobilność w Polsce (faza I)”. Obejmuje on budowę dwóch ogólnodostępnych stacji tankowania wodoru oraz jednej stacji mobilnej. Pierwsze stacje w Poznaniu i Katowicach zostaną oddane do użytku w pierwszym półroczu 2024 roku. W drugiej fazie tego projektu, również dofinansowanej z CEF, wybudowanych zostanie kolejnych pięć stacji tankowania wodoru. Bardziej powszechne, również dzięki poprzedniej edycji Instrumentu „Łącząc Europę”, stają się stacje ładowania pojazdów elektrycznych. W ramach pierwszej edycji CEF 2014-2020 Lotos Paliwa sp. z o.o. wybudowała 12 publicznie dostępnych stacji ładowania na trasie Gdynia – Warszawa. W obrębie wszystkich obecnie realizowanych w Polsce projektów CEF wybudowanych zostanie 10 stacji tankowania wodoru oraz ponad 1400 punktów szybkiego ładowania pojazdów elektrycznych w 265 lokalizacjach.
Perspektywy rozwoju paliw alternatywnych
Wspieranie paliw alternatywnych przez UE nie jest tylko kwestią polityczną, ale również ekonomiczną i społeczną. Rozwój technologii związanych z paliwami alternatywnymi będzie miał kluczowe znaczenie dla zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego, zmniejszenia emisji szkodliwych substancji i ograniczenia globalnego ocieplenia. Inwestycje w infrastrukturę paliw alternatywnych są również szansą na rozwój nowych sektorów gospodarki, tworzenie miejsc pracy i promowanie innowacji.
