Inflacja bazowa w lipcu ustanowiła nowy rekord i okazała się nieznacznie wyższa od oczekiwań większości ekonomistów. Niemniej jednak nadal utrzymuje się nadzieja, że miesiące letnie przyniosą cykliczny szczyt presji inflacyjnej w Polsce.
W lipcu inflacja CPI w Polsce osiągnęła 15,6% w skali roku. To najwyższy poziom od przeszło 25 lat. Zdaniem ekonomistów inflacja konsumencka utrzyma się na dwucyfrowych poziomach przez kolejne miesiącem, choć jest szansa, że ceny będą rosły wolniej niż w pierwszym półroczu. Nowy rekord wyznaczyła też inflacja bazowa, czyli wskaźnik cen bez uwzględnienia żywności, paliw i energii.
Warto przy tym mieć świadomość, że tylko część tej inflacji jest „importowana” do Polski poprzez skokowy wzrost cen ropy naftowej, płodów rolnych, węgla czy gazu ziemnego. Za ponad połowę najwyższej od ćwierć wieku inflacji CPI odpowiadają czynniki krajowe, widoczne w tzw. inflacji bazowej.
Według opublikowanych w poniedziałek danych Narodowego Banku Polskiego w lipcu 2022 r. inflacja w relacji rok do roku:
- po wyłączeniu cen żywności i energii wyniosła 9,3 proc. wobec 9,1 proc. odnotowanych w czerwcu. To najwyższy odczyt w sięgającej 2000 roku historii tych statystyk. Wynik ten okazał się nieznacznie wyższy od 9,2% oczekiwanych średnio przez ekonomistów.
- po wyłączeniu cen administrowanych (podlegających kontroli państwa) wyniosła 15,9 proc., czyli tyle samo co miesiąc wcześniej;
- po wyłączeniu cen najbardziej zmiennych wyniosła 11,7 proc. wobec 11,2 proc. miesiąc wcześniej;
- tzw. 15-proc. średnia obcięta, która eliminuje wpływ 15 proc. koszyka cen o najmniejszej i największej dynamice, wyniosła 11,4 proc. wobec 10,7 proc. miesiąc wcześniej.
Spośród czterech wskaźników inflacji bazowej najczęściej używanym przez ekonomistów oraz bankierów centralnych jest wskaźnik pomijający ceny żywności i energii (pierwszy na powyższej liście). Waga obu kategorii w koszyku inflacyjnym wynosi bowiem łącznie ponad 40 proc. Warto przy tym pamiętać, że tzw. inflacja bazowa nie jest wyłącznie skutkiem przewagi krajowego popytu nad podażą, więc nie znajduje się pod pełną kontrolą banku centralnego, szczególnie w środowisku tak gwałtownych szoków.
- Narodowy Bank Polski co miesiąc wylicza cztery wskaźniki inflacji bazowej, co pomaga zrozumieć charakter inflacji w Polsce. Wskaźnik CPI pokazuje średnią zmianę cen całego, dużego koszyka dóbr kupowanych przez konsumentów. Przy wyliczaniu wskaźników inflacji bazowej analizie są poddawane zmiany cen w różnych segmentach tego koszyka. To pozwala lepiej identyfikować źródła inflacji i trafniej prognozować jej przyszłe tendencje. Pozwala też określić, w jakim stopniu inflacja jest trwała, a w jakim jest kształtowana np. przez krótkotrwałe zmiany cen wywołane nieprzewidywalnymi czynnikami - zaznacza NBP.
Jak NBP walczy z inflacją
NBP definiuje „stabilność cen” jako wzrost koszyka CPI o 2,5 proc. rocznie z dopuszczalnym odchyleniem o jeden punkt procentowy w obie strony. Powyżej 2,5-procentowego celu od wielu miesięcy utrzymują się wszystkie miary inflacji bazowej obliczanej przez NBP i wszystkie bardzo znacząco wykraczają poza dopuszczalne pasmo odchyleń.
Oferta specjalna Finax dla czytelników Bankier.pl
Finax to robodoradca, który daje Ci możliwość prostego i zautomatyzowanego inwestowania. Więcej na ten temat pisaliśmy w tekście „Finax uczy inwestowania na giełdzie".
Finax wraz z Bankier.pl przygotował promocję dla naszych Czytelników: kupon na 20 euro, którym można zasilić inwestycję! Z oferty mogą skorzystać nowi użytkownicy Finax, tj. tacy, którzy dotychczas nie dokonywali w serwisie rejestracji i nie posiadali w nim konta.
Co trzeba zrobić, aby otrzymać voucher?
- Zarejestrować się na stronie promocji www.bankier.pl/finax i zaznaczyć wymagane zgody. Potwierdzić rejestrację.
- Wypełnić ankietę i założyć konto Finax.
- Zweryfikować swoją tożsamość i wpłacić minimum 100 zł na swoje konto.
Po potwierdzeniu przez Finax wykonania ostatniej czynności poprosimy o uzupełnienie danych i wyślemy kod, którym można zasilić swoje konto na kwotę 20 euro. Z oferty można skorzystać tylko do 16 sierpnia 2022 r., a liczba kuponów jest ograniczona!
Pamiętaj, że w promocji biorą udział tylko wnioski, które zostały złożone za pośrednictwem strony www.bankier.pl/finax, po rejestracji! Jeśli będziesz chciał wypłacić środki przed upływem 3 miesięcy od założenia konta, Finax może potrącić wartość kuponu, czyli 20 euro, z salda Twojego konta.
Szczegóły znajdziesz a stronie www.bankier.pl/finax
Dopiero od października Rada Polityki Pieniężnej zaczęła reagować na inflację znacząco przekraczającą cel. Za nami dziesięć podwyżek stóp procentowych w Polsce, w wyniku których stopa referencyjna NBP wzrosła z 0,1% do 6,5% Bieżący cykl zacieśnienia polityki pieniężnej jest najbardziej gwałtowny w XXI wieku. Dlaczego wzrost kosztu pieniądza nadal nie zbił inflacyjnej gorączki? Prezes NBP Adam Glapiński tłumaczył, odwołując się do teorii ekonomii i badań empirycznych, że wpływ podwyżek będzie wyraźnie widoczny po 4-6 kwartałach.
Ponadto w dalszym ciągu nominalne stopy procentowe w Polsce są niższe zarówno od bieżącej, jak i oczekiwanej inflacji CPI. Co więcej, inflacja CPI w ostatnich miesiącach rosła nawet szybciej niż stopy procentowe w NBP, przez co pogłębił się stan realnie ujemnej stopy procentowej w Polsce, co jest czynnikiem sprzyjającym dalszemu spadkowi siły nabywczej pieniądza.
Wszystkie istotne informacje o inflacji w Polsce i na świecie znajdziesz tutaj.
