REKLAMA

3 mld euro w akcjach i milionowe kontrakty. Tak Katarczycy związali się z Deutsche Bankiem

2026-11-18 10:15
publikacja
2026-11-18 10:15
Dodaj Bankier.pl w Google

Przeciek wewnętrznych dokumentów Deutsche Banku ujawnił wieloletnie i wielomiliardowe relacje łączące największego niemieckiego pożyczkodawcę z katarską rodziną panującą al-Thani. Z akt wynika, że przedstawiciele dynastii byli jednocześnie głównymi akcjonariuszami banku, jego czołowymi klientami w segmencie bankowości prywatnej, a także pobierali wielomilionowe wynagrodzenia za usługi doradcze.

3 mld euro w akcjach i milionowe kontrakty. Tak Katarczycy związali się z Deutsche Bankiem
3 mld euro w akcjach i milionowe kontrakty. Tak Katarczycy związali się z Deutsche Bankiem
fot. Kai Pfaffenbach / / FORUM

Dokumenty pochodzące z wnętrza Deutsche Banku, przeanalizowane przez „Financial Times” oraz konsorcjum międzynarodowych mediów (m.in. „Der Spiegel”, „Le Monde”, Paper Trail Media i Daraj), rzucają nowe światło na zacieranie się granic między statusem inwestora, klienta oraz kontrahenta w relacjach z katarskimi oficjelami.

Milionowe honoraria dla członka rodziny królewskiej

Początki zacieśniania relacji sięgają 2010 roku, kiedy Deutsche Bank zaangażował szejka Jabora bin Yousefa bin Jassima al-Thaniego – członka katarskiej rodziny królewskiej i ówczesnego szefa państwowej agencji informacyjnej Qatar News Agency – na stanowisku konsultanta ds. rozwoju biznesu. Jego zadaniem miało być wsparcie instytucji w pozyskiwaniu zleceń od katarskich przedsiębiorstw państwowych.

Z tytułu umowy szejk otrzymywał 80 tys. dolarów miesięcznie oraz premie za sukces, przekazywane na rachunek w Szwajcarii. Do momentu rozwiązania kontraktu pod koniec 2015 roku bank wypłacił mu łącznie co najmniej 6,2 mln dolarów.

Zatrudnienie szejka Jabora wiązało się ze znacznym ryzykiem prawnym ze względu na amerykańską ustawę o zagranicznych praktykach korupcyjnych (FCPA), zabraniającą opłacania urzędników obcych państw w zamian za korzyści biznesowe. Wewnętrzne dochodzenie banku z 2011 roku wykazało szereg uchybień w procedurach compliance: nie przeprowadzono wzmożonej kontroli due diligence mimo statusu osoby zajmującej eksponowane stanowisko polityczne (PEP), poprzestano na weryfikacji ustnej, a sam szejk nie wystawiał faktur za comiesięczne przelewy.

Kontrakt zakończono w 2015 roku, gdy amerykański Departament Sprawiedliwości (DoJ) oraz SEC rozpoczęły badanie praktyk banku w zakresie korzystania z zewnętrznych doradców. Choć Deutsche Bank utworzył 22 mln dolarów rezerwy na potencjalne kary związane z tą relacją, sprawa szejka Jabora ostatecznie nie została uwzględniona w publicznej ugodzie z władzami USA na kwotę 130 mln dolarów.

Deutsche Bank "działał poza prawem i porządkiem". Rosja, Trump i Epstein w tle

Ponad 15 mln wewnętrznych dokumentów Deutsche Banku trafiło w ręce międzynarodowego konsorcjum dziennikarzy w ramach śledztwa "Inside Deutsche Bank". Ich analiza pokazuje fatalne zarządzanie ryzykiem, wieloletnie przymykanie oka na pranie brudnych pieniędzy oraz sekrety kontrowersyjnych klientów największego niemieckiego banku - od miliardera-pedofila Jeffreya Epsteina, po powiązanych z Kremlem rosyjskich oligarchów.

Kluczowy inwestor ratunkowy i prywatny klient

Głównym atutem szejka Jabora w oczach banku były jego bezpośrednie powiązania z wujem – szejkiem Hamadem bin Jassimem al-Thanim (znanym jako HBJ), który w tym okresie pełnił jednocześnie funkcje premiera Kataru, ministra spraw zagranicznych oraz szefa państwowych funduszy majątkowych.

W maju 2014 roku, w obliczu konieczności dokapitalizowania po skandalach i zaostrzeniu wymogów regulacyjnych, Deutsche Bank ogłosił pozyskanie HBJ jako kluczowego inwestora kotwiczącego. HBJ, inwestując prywatnie wraz z ówczesnym byłym emirem Hamadem bin Khalifą al-Thanim (HBK), wyłożył 1,75 mld euro w ramach oferty prywatnej, której towarzyszyła emisja praw poboru o wartości 6,75 mld euro skierowana do pozostałych akcjonariuszy.

Obecnie rodzina al-Thani kontroluje łącznie ponad 8,5% akcji Deutsche Banku (5,04% przypada na wehikuł Paramount należący do HBJ, a 3.47% na wehikuł Supreme powiązany z nieżyjącym HBK), co czyni ją największym akcjonariuszem niemieckiego giganta, wyprzedzającym m.in. fundusz BlackRock. Pakiet HBJ wyceniany jest obecnie na około 3 mld euro.

Równolegle HBJ stał się jednym z najbardziej dochodowych klientów pionu zarządzania majątkiem (wealth management) Deutsche Banku, generując dla instytucji 26 mln euro przychodów w 2020 roku. Osobisty nadzór nad relacją z szejkiem sprawował bezpośrednio prezes zarządu banku Christian Sewing. Niemiecka instytucja szacowała majątek osobisty HBJ pod koniec 2020 roku na 21 mld dolarów.

Bank finansował również wielomilionowe przedsięwzięcia inwestora:

  • 300 mln euro kredytu na inwestycję w hiszpańską sieć domów towarowych El Corte Inglés w 2015 roku,
  • 144,5 mln euro na transakcję powiązaną z francuskimi hotelami i grupą medialną LOV,
  • 525 mln euro na refinansowanie zadłużenia zabezpieczonego na czterech luksusowych hotelach w Europie (m.in. The Churchill i Hotel du Louvre) w 2020 roku.

Kłopotliwy „Projekt Aquarius” i ryzyko konfliktu interesów

Zaangażowanie Katarczyków nie ograniczało się do zakupu akcji i kredytów. W 2014 roku bank zrealizował z HBJ i HBK operację na instrumentach pochodnych o wartości 1 mld dolarów pod kryptonimem „Projekt Aquarius”, w której pośredniczył szejk Jabor, inkasując za to 1,2 mln dolarów prowizji.

W ramach transakcji Katarczycy sprzedali Deutsche Bankowi zabezpieczenie przed niewypłacalnością państw południowej Europy (w tym Włoch). W zamian za 500 mln dolarów finansowania z góry, bank płacił Katarczykom roczny kupon w wysokości 74 mln dolarów. Z biegiem lat departament finansowy i zarządzania ryzykiem Deutsche Banku uznał transakcję za wysoce niekorzystną – wiązała ona 100 mln euro rzadkiego kapitału własnego oraz generowała wysokie koszty odsetkowe. Kiedy w 2020 roku HBJ zwrócił się o wcześniejsze zamknięcie pozycji, zespół finansowy banku przyjął tę decyzję z ulgą.

Eksperci rynku finansowego zwracają uwagę na strukturalne ryzyko wynikające z łączenia roli właścicielskiej i klienckiej. Tobias Tröger, profesor prawa handlowego na Uniwersytecie Goethego we Frankfurcie, podkreśla, że jednoczesna koncentracja znaczącego pakietu akcji, pożyczek oraz handlu derywatami daje klientowi dodatkową dźwignię negocjacyjną wobec banku, stwarzając ryzyko zawierania transakcji na preferencyjnych warunkach lub takich, których bank normalnie by unikał. Niemieckie prawo bankowe narzuca ścisły nadzór nad transakcjami z udziałowcami posiadającymi ponad 10% akcji, jednak katarska rodzina formalnie nie przekroczyła tego progu.

W oświadczeniu Deutsche Bank zapewnił, że wszelkie potencjalne konflikty interesów podlegają kontroli niezależnych jednostek zarządzania ryzykiem, a transakcje z kluczowymi udziałowcami są zawierane na warunkach w pełni rynkowych.

Oprac. JM

Najlepsze produkty finansowe znajdziesz w naszej porównywarce - SPRAWDŹ
Źródło:
Przeczytaj w Pulsie Biznesu
Milion Polaków z 240 tys. zł. Kto jest zamożny, kto bogaty, a kto miliarderem?
Tematy
Energooszczędny dom lub mieszkanie? Bank Millennium ma teraz ciekawą propozycję
Energooszczędny dom lub mieszkanie? Bank Millennium ma teraz ciekawą propozycję

Komentarze (0)

dodaj komentarz

Powiązane: Sektor bankowy

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki