Prezydent USA Donald Trump oświadczył we wtorek, że nie jest zadowolony z Hiszpanii i powiadomił, że Stany Zjednoczone nie będą już handlować z tym krajem. Dodał, że nie jest też zadowolony z Wielkiej Brytanii. - Nie mamy tu do czynienia z Winstonem Churchillem - podkreślił, odnosząc się do premiera Keira Starmera.
- Niektóre europejskie kraje są pomocne, inne nie - powiedział Trump, odnosząc się do amerykańsko-izraelskiej operacji przeciwko Iranowi. Uznał, że Niemcy są pomocne, a Hiszpania i Wielka Brytania - nie.
- Zerwiemy cały handel z Hiszpanią. Nie chcemy mieć niczego do czynienia z Hiszpanią - stwierdził Trump. - Powiedziałem Scottowi (Bessentowi, ministrowi finansów), by zerwał z nimi wszelkie kontakty (handlowe) - oznajmił amerykański prezydent podczas spotkania z kanclerzem Niemiec Friedrichem Merzem w Białym Domu.
Zaznaczył, że Hiszpania nie zwiększyła wydatków na obronność do 5 proc. PKB. - A teraz Hiszpania powiedziała, że nie możemy wykorzystywać ich baz - dodał. Ocenił, że Hiszpania nie jest przyjazna wobec USA.
W poniedziałek ministra obrony Hiszpanii Margarita Robles poinformowała, że bazy wojskowe na południu Hiszpanii, które od dekad użytkują wojska amerykańskie, nie udzielają pomocy armii USA w jej ofensywie przeciwko Iranowi.
Robles zaznaczyła, że pomoc może być udzielona włącznie w ramach prawa międzynarodowego. Przypomniała, że porozumienie amerykańsko-hiszpańskie, dotyczące użytkowania baz nie pozwala amerykańskiej armii na jednostronne działania, bez międzynarodowych ram.
Po sobotnim ataku USA i Izraela na Iran premier Hiszpanii Pedro Sanchez oświadczył, że jego kraj odrzuca „jednostronną akcję militarną” USA i Izraela przeciwko Iranowi. Ambasador Iranu w Madrycie Reza Zabib stwierdził, że „docenia reakcję rządu hiszpańskiego na agresję”.
- Hiszpania nie ma absolutnie niczego, czego potrzebujemy. Poza wspaniałymi ludźmi. Mają wspaniałych ludzi, ale nie mają wspaniałych władz - powiedział Trump. Przekonywał, że „ma prawo”, by zakończyć „wszelkie interesy” z Madrytem.
Dodał, że jest też niezadowolony z Wielkiej Brytanii. - Nie mamy tu do czynienia z Winstonem Churchillem - podkreślił Trump, odnosząc się do brytyjskiego premiera Keira Starmera. - Wielka Brytania jest bardzo niechętna do współpracy - poskarżył się prezydent.
Już dzień wcześniej Trump powiedział brytyjskim mediom, że jest bardzo zawiedzony premierem Wielkiej Brytanii, który nie pozwolił USA wykorzystać brytyjskiej bazy Diego Garcia na Wyspach Czagos do prowadzenia ataków na Iran. We wtorek podkreślił, że w związku z tą decyzją amerykańskie samoloty muszą wykonywać dużo dłuższe loty.
Rząd: Trump musi przestrzegać umówi między USA a UE
Jeżeli prezydent USA Donald Trump chce zrewidować stosunki handlowe z Hiszpanią, musi przestrzegać umów między Stanami Zjednoczonymi a Unią Europejską – przekazały we wtorek cytowane przez agencję EFE źródła w hiszpańskim rządzie po zapowiedziach Trumpa o zerwaniu handlu z Hiszpanią.
Te same źródła zaznaczyły, że Hiszpania jest kluczowym członkiem NATO, który wywiązuje się ze swoich zobowiązań i wnosi znaczący wkład w obronę terytorium Europy.
We wtorek Trump oświadczył, że nie jest zadowolony z Hiszpanii i powiadomił, że Stany Zjednoczone nie będą już handlować z tym krajem.
– Zerwiemy cały handel z Hiszpanią. Nie chcemy mieć niczego do czynienia z Hiszpanią – stwierdził Trump. – Powiedziałem Scottowi (Bessentowi, ministrowi finansów), by zerwał z nimi wszelkie kontakty (handlowe) – oznajmił amerykański prezydent podczas spotkania z kanclerzem Niemiec Friedrichem Merzem w Białym Domu.
Jak zaznaczył amerykański prezydent, Hiszpania nie zwiększyła wydatków na obronność do 5 proc. PKB, jak inne państwa NATO, a ostatnio odmówiła USA użytkowania swoich baz wojskowych na południu kraju w związku z działaniami na Bliskim Wschodzie.
Cytowany przez EFE rząd w Madrycie podkreśla, że dla zrewidowania amerykańsko-hiszpańskich stosunków handlowych Waszyngton musi działać „z poszanowaniem autonomii prywatnych przedsiębiorstw, prawa międzynarodowego i umów dwustronnych między UE i USA”.
Rząd zapewnił, że dysponuje niezbędnymi środkami, aby ograniczyć ewentualne skutki, pomóc sektorom, które mogą ucierpieć oraz zdywersyfikować łańcuchy dostaw.
Wartość handlu między USA a Hiszpanią wyniosła w 2024 około 70 mld euro; wartości importu i eksportu były niemal takie same.
Portugalskie media krytykują Sancheza za rzekome osłabianie bezpieczeństwa Płw. Iberyjskiego
Komentatorzy telewizji CNN Portugal oraz SIC ocenili we wtorek zapowiedź Trumpa zerwania stosunków handlowych z Hiszpanią jako efekt licznych wcześniejszych przejawów niechęci, a nawet wrogości Sancheza wobec obecnej amerykańskiej administracji.
Odnotowujący napięcia pomiędzy rządami obu państw komentatorzy twierdzą, że zerwanie relacji handlowych przez USA z Hiszpanią, co zadeklarował we wtorek Trump, mogłoby doprowadzić nie tylko do pogorszenia stosunków Waszyngtonu z państwami UE, ale osłabiłoby też bezpieczeństwo Portugalii.
Komentujący w CNN Portugal zaostrzenie relacji na linii Waszyngton-Madryt portugalski generał brygady Marco Serronha odnotował liczne uszczypliwości nie tylko ze strony Sancheza wobec władz USA, ale też innych hiszpańskich polityków.
- Hiszpania nie tylko ma bardzo niskie nakłady na obronność, ale jej politycy w sposób nieodpowiedzialny traktują sytuację dotyczącą bezpieczeństwa. Niedawno grupa tamtejszych parlamentarzystów promowała nawet wyjście Hiszpanii z Sojuszu Północnoatlantyckiego – powiedział gen. Serronha, nazywając takie działania „niepoważnymi”.
Zarówno Serronha, jak też publicystka Helena Matos skrytykowali w CNN Portugal „uderzające w NATO i UE działania rządu Sancheza”, oskarżając go o lekkomyślność.
- W Hiszpanii panuje błędne przekonanie, że wciąż są XV-wieczną potęgą z czasów królowej Izabeli I Katolickiej – stwierdziła z ironią Matos, dodając, że tylko USA są dziś w stanie obronić Portugalię.
Z kolei komentatorzy telewizji SIC wskazali, że w sytuacji zapowiadanego przez Trumpa zerwania stosunków handlowych hiszpańskie firmy poniosłyby poważne straty. Jako przykład podali firmę Navantia, której stocznie wytwarzają m.in. okręty wojenne z komponentami z USA.
Wymiana handlowa nie jest intensywna, ale sektory mogą ucierpieć
Wymiana handlowa pomiędzy USA a Hiszpanią nie jest bardzo intensywna, ale po zapowiedziach prezydenta Donalda Trumpa o zerwaniu handlu z iberyjskim krajem niektóre hiszpańskie sektory mogą ucierpieć. W ostatnich latach USA notują nadwyżkę w handlu z Hiszpanią.
Jak przypomniał dziennik „El Pais”, w 2025 r. Hiszpania wyeksportowała do USA towary o wartości 16,7 mld euro, czyli o 8 proc. mniej niż w roku poprzednim, a importowała towary o wartości 30,1 mld euro, czyli o 7 proc. więcej. Oznacza to wzrost deficytu handlowego do 13,4 mld euro. Hiszpania ma większe ujemne saldo handlu jedynie z Chinami – 42,3 mld euro.
Według danych amerykańskiego Biura Analiz Ekonomicznych, Stany Zjednoczone odnotowały w ostatnich latach nadwyżkę handlową z Hiszpanią. W 2024 r. było to 1,23 mld dolarów, a rok wcześniej - 795 mln USD.
W ogólnym zestawieniu Hiszpania nie prowadzi bardzo intensywnej wymiany handlowej z USA; tylko 4,3 proc. jej eksportu trafia do tego kraju. Z kolei na liście państw, z którymi USA prowadzą wymianę handlową, Hiszpania zajmuje miejsce dopiero w trzeciej dziesiątce.
Niektóre sektory hiszpańskiej gospodarki są jednak szczególnie narażone na restrykcyjne ruchy ze strony USA, tak jak to było w przypadku wprowadzonych wcześniej przez Trumpa ceł na produkty z Unii Europejskiej. Mowa tu m.in. o oliwie z oliwek czy hiszpańskim winie, dla którego USA są strategicznym rynkiem.
Poza produktami rolnymi Hiszpania eksportuje do USA maszyny, dobra inwestycyjne czy sprzęty elektryczny; łączna wartość eksportu w tym wypadku przekracza 4 mld euro.
Rząd w Madrycie stwierdził we wtorek, że ewentualna rewizja dwustronnych stosunków handlowych między USA a Hiszpanią powinna być zgodna z porozumieniami zawartymi między Stanami Zjednoczonymi a Unią Europejską. Rząd zapewnił też, że dysponuje niezbędnymi środkami, aby pomóc tym sektorom, które mogą ucierpieć oraz zdywersyfikować łańcuchy dostaw.
Demonstrowanie niezgody z USA jest "lekkomyślne ze trony rządu Sancheza"
Premier Hiszpanii Pedro Sanchez ma pełne prawo kwestionować działania prezydenta USA Donalda Trumpa wobec Iranu, ale obecna sytuacja wymaga ostrożności i ostentacyjne sprzeciwianie się Stanom Zjednoczonym jest wyrazem lekkomyślności – skomentowały w środę hiszpańskie media.
„Stosunki między sojusznikami nie mogą przebiegać w ten sposób, a sam Trump ponownie pokazał swoje prawdziwe oblicze” – ocenił krytycznie nastawiony do hiszpańskiego rządu dziennik „El Mundo”.
Podkreślił, że nie oznacza to, iż strategia rządu Sancheza na arenie międzynarodowej jest właściwa. „Rząd ma pełne prawo kwestionować działania Trumpa, ale obecne okoliczności, niekorzystne dla Hiszpanii i Europy, wymagają ostrożności i realizmu. Starania Sancheza, aby ostentacyjnie pokazać swoją niezgodę z USA, nie idą w tym kierunku, są raczej lekkomyślne” – ocenił „El Mundo”.
Dziennik „ABC” napisał w komentarzu redakcyjnym, że neutralna i krytyczna wobec USA postawa Hiszpanii pozostawia ją w sytuacji „moralnej dwuznaczności i strategicznego osierocenia”. Gazeta podkreśliła, że Hiszpania nie może pozwolić sobie na to, żeby była chwalona przez dyktatury, jak to miało miejsce w ostatnich dniach, kiedy ambasador Iranu docenił stanowisko rządu w Madrycie w sprawie ataku USA na Bliskim Wschodzie.
„Poparcie dla stanowiska Hiszpanii wychodzi od państw i grup, które systematycznie naruszają prawa człowieka, podczas gdy nasi główni sojusznicy, od Waszyngtonu po Izrael, poprzez NATO i demokracje w naszym otoczeniu, sprzeciwiają się temu stanowisku” – napisał „ABC”.
(PAP)
