Przedsiębiorco, czy skorzystałeś w tym roku z wakacji składkowych? Jeśli nie, masz na to czas tylko do końca listopada. Jeśli złożysz wniosek w grudniu, dostaniesz zwolnienie dopiero za styczeń, a tegoroczne wakacje od ZUS przepadną. Warto się pospieszyć, bo dzięki zwolnieniu przy pełnym ZUS można zyskać za jeden miesiąc ok. 1,8 tys. zł. Kto może skorzystać ze zwolnienia i co w tym celu powinien zrobić?
Raz w roku przedsiębiorcy mają prawo skorzystania z wakacji składkowych. Polegają one na zwolnieniu z opłacania części własnych składek ZUS w wybranym miesiącu. Nie zrobiłeś tego w 2026 r.? Masz zatem ostatnią szansę. Zgodnie z jedną z głównych zasad dotyczących tego zwolnienia wniosek o wakacje składkowe należy złożyć w miesiącu poprzedzającym miesiąc objęty ulgą.
– Kto w tym roku jeszcze nie korzystał z wakacji, ma więc ostatnią możliwość złożenia wniosku w listopadzie, aby móc wykorzystać zwolnienie ze składek na ubezpieczenia społeczne w grudniu – wyjaśnia Monika Piątkowska, doradca podatkowy w e-pity.
I podkreśla, że gdy przedsiębiorca zawnioskuje o wakacje ZUS dopiero w grudniu, wówczas zwolnienie będzie obowiązywało w styczniu 2027 r. W związku z tym, że z wakacji w opłacaniu składek można skorzystać tylko raz w roku, jeśli ktoś zyska na preferencji w styczniu 2027 r., wówczas kolejny raz będzie mógł wnioskować o wakacje od składek ZUS dopiero w 2028 r.
Wakacje składkowe: kto może skorzystać?
Prawo do zwolnienia ze składek ma przedsiębiorca, który w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku miał zgłoszonych do ubezpieczeń nie więcej niż 10 osób i w co najmniej jednym z dwóch poprzednich lat (2024 albo 2025) miał przychód z działalności nie wyższy niż równowartość 2 mln euro (czyli 8 453 400 zł według kursu NBP z 31 grudnia 2025 r.) albo w tych latach nie odnotował przychodu.
To nie wszystkie warunki do spełnienia. Przedsiębiorca musi też w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku podlegać ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu działalności. Zwróćmy uwagę, że ten warunek wyklucza osoby na uldze na start, bo nie płacą one składek społecznych. I kolejne kryterium – w grę wchodzą tylko osoby, które w 2025 r. i w 2026 r. do dnia złożenia wniosku nie pracowały w ramach firmy dla byłego pracodawcy, dla którego w roku założenia działalności lub rok wcześniej wykonywały te same czynności na etacie.
– Przedsiębiorcy muszą również pamiętać, że zwolnienie dotyczy składek na ubezpieczenie społeczne opłacanych wyłącznie za samego siebie. Nie uwzględnia ono pracowników ani osób ubezpieczanych przez przedsiębiorcę, nie obejmuje też składki zdrowotnej – tłumaczy Monika Piątkowska.
Ile można oszczędzić dzięki zwolnieniu?
Przedsiębiorca będący na pełnym ZUS w 2026 r. (przy podstawie wymiaru 5 652 zł) skorzysta na miesięcznym zwolnieniu 1 788,29 zł (składki emerytalna, rentowa, wypadkowa oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy) albo 1 926,76 zł z dobrowolną chorobową. Natomiast w przypadku preferencyjnego ZUS (podstawa 1 441,80 zł) oszczędność wyniesie ok. 420–460 zł.
W czasie zwolnienia składki do ZUS pokrywa za przedsiębiorcę budżet państwa. Monika Piątkowska zwraca uwagę, że budżet finansuje składki liczone od najniższej podstawy, zatem przedsiębiorca, który płaci od wyższej, za wybrany miesiąc odłoży na emeryturę mniej.
– Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych pozwala odliczyć od dochodu tylko składki faktycznie zapłacone. Składek objętych wakacjami nie zapłaciliśmy, więc nie odliczymy ich w zeznaniu ani nie zaliczymy do kosztów. Przy rozliczeniu rocznym oznacza to nieco wyższy podatek, ale nadal korzyść netto, bo zwolnienie obejmuje całą kwotę składek, a nie tylko podatek od nich – dodaje doradca podatkowy w e-pity.
Co zrobić, aby uzyskać wakacje od ZUS? Krok po kroku
Przedsiębiorca, który chce skorzystać z wakacji składkowych, powinien złożyć wniosek elektronicznie przez eZUS. Należy wskazać w nim grudzień 2026 r. jako miesiąc zwolnienia od składek i dołączyć oświadczenie albo zaświadczenia o pomocy de minimis otrzymanej w ostatnich trzech latach. Wspomniany wniosek musi być złożony najpóźniej do 30 listopada. Co istotne, przedsiębiorca powinien i tak złożyć w terminie deklarację rozliczeniową i raporty imienne za grudzień, mimo że nie będzie opłacał składek społecznych.
– Choć wakacje składkowe są ukłonem w stronę przedsiębiorców, zwłaszcza tych najmniejszych, należy mieć na uwadze, że są ulgą dość skomplikowaną w uzyskaniu. Zarówno poprzez złożenie stosownego wniosku, późniejsze rozliczenie zwolnienia w deklaracjach, jak również uwzględnienie go w rozliczeniach podatku dochodowego. Trzeba też pamiętać, że wakacje od składek ZUS stanowią pomoc de minimis, co również obliguje przedsiębiorcę do monitorowania limitu udzielonej pomocy, zwłaszcza jeśli korzystał wcześniej ze wsparcia de minimis np. w postaci dotacji – podkreśla Monika Piątkowska.
Przypomina, że limit ten wynosi 300 tys. euro w ciągu trzech lat, więc same wakacje go nie wyczerpią, jednak przedsiębiorca, który otrzymał wcześniej większe wsparcie, powinien przed złożeniem wniosku sprawdzić, ile limitu jeszcze mu zostało.
