Rosja i Ukraina zgodziły się, by rozszerzyć negocjacje o europejskich partnerów - powiedział w czwartek zięć prezydenta USA Jared Kushner po spotkaniu z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim w Dublinie. Przedstawieciele USA rozmawiali też z urzędnikami z m.in. Polski, Niemiec i Francji.
„Obie strony zgodziły się teraz rozszerzyć kolejną rundę negocjacji o naszych europejskich partnerów. Pozwoli nam to zająć się szerszymi powojennymi ustaleniami w sprawie bezpieczeństwa Europy równolegle z kwestiami terytorialnymi między Ukrainą a Rosją” - napisał Kushner we wpisie na platformie X. Nie określił, kto będzie reprezentować Europę.
Wysłannik prezydenta Trumpa zaznaczył, że trwały pokój wymaga „wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa, mechanizmów zapobiegania incydentom i wzajemnych zobowiązań do deeskalacji, które zmniejszą ryzyko przyszłego konfliktu”. Kushner poinformował, że po spotkaniu z Zełenskim na lotnisku w Dublinie odbył konsultacje z doradcami ds. bezpieczeństwa narodowego Ukrainy, Niemiec, Włoch, UE, Francji, Irlandii i Polski. Nie uściślił jaką formę miały konsultacje i kto reprezentował Polskę.
Zięć prezydenta zaznaczył, że „żadne szersze ustalenia dotyczące bezpieczeństwa europejskiego nie zostaną sfinalizowane bez uwzględnienia obaw Ukrainy w zakresie bezpieczeństwa”. Jak dodał, kwestie szerszego bezpieczeństwa europejskiego i wstrzymania walk będą omawiane równolegle i że poza uzgodnieniami humanitarnymi „nic nie zostanie sfinalizowane, dopóki nie zostanie osiągnięte kompleksowe porozumienie”.
Amerykański wysłannik poinformował też o pracach nad wymianą jeńców, która byłaby największą w czasie tej wojny i mogłaby „potencjalnie połączyć z rodzinami tysiące ludzi”. Zapowiedział, że wkrótce zostaną ogłoszone ścieżki negocjacyjne, harmonogram i dalsze szczegóły.
Zełenski po spotkaniu wymienił trzy rezultaty tygodnia rozmów. Pierwszy to według niego „rezultat humanitarny”, czyli uwolnienie jeńców w ramach wymiany, która ma być największa od początku wojny. Drugi to aktywniejsze włączenie przedstawicieli Europy „aby mogli mieć równe miejsce przy stole negocjacyjnym”. „Ukraina zawsze broni interesów całej Europy” - stwierdził. Trzeci rezultat to przygotowania do kolejnych wielostronnych spotkań. W wystąpieniu dla mediów wspomniał, że kolejna runda będzie mieć miejsce w przyszłym tygodniu.
Spotkanie amerykańskich negocjatorów z Zełenskim w Dublinie zwieńczyło trzy dni negocjacji. Po dwóch dniach rozmów trójstronnych w Abu Zabi, Witkoff i Kushner spotkali się z Władimirem Putinem w Rosji, po czym polecieli bezpośrednio do Dublina na spotkanie z Zełenskim, który brał tam udział w spotkaniu Europejskiej Wspólnoty Politycznej. Trójstronne negocjacje w Abu Zabi poprzedziły rozmowy z przedstawicielami Niemiec, Francji, Włoch, Wielkiej Brytanii, NATO i Komisji Europejskiej.
Kushner i Witkoff przekonywali w Dublinie, że rozmowy były bardzo pozytywne i owocne. Putin i rosyjscy przedstawiciele sygnalizowali jednak, że nie zrezygnowali ze swoich żądań terytorialnych.
Po spotkaniu w Moskwie doradca Putina Jurij Uszakow poinformował, że rosyjski przywódca poparł amerykańską propozycję rozwiązania kwestii bezpieczeństwa Rosji i Ukrainy poprzez stworzenie systemu bezpieczeństwa europejskiego.
Według niego, Kreml przedstawił już taką propozycję w 2021 r. Chodzi o ultimatum stawiane przez Moskwę przed pełnoskalową inwazją Ukrainy. Rosja żądała wtedy m.in. wycofania sił NATO z państw wschodniej flanki oraz wykluczenie możliwości członkostwa w NATO Ukrainy i innych państw postsowieckich.
Z Waszyngtonu Oskar Górzyński (PAP)
osk/wr/
