Zbycie przedsiębiorstwa samodzielnie sporządzającego bilans to czynność nie podlegająca VAT. Przedsiębiorscy jednak często mają wątpliwości, czy spełniają warunki, by skorzystać z tego wyłączenia. Art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT mówi, że "przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zakładu (oddziału) samodzielnie sporządzającego bilans". Oznacza to, że sprzedając przedsiębiorstwo lub jego samodzielny zakład, nie trzeba od jego wartości naliczać VAT.
W praktyce podatnicy mają problem z ustaleniem sposobu sprzedaży majątku firmy, gdyż ustawa o VAT nie definiuje, co jest przedsiębiorstwem. Wyjaśnienia trzeba szukać w przepisach kodeksu cywilnego.
Nie jest konieczne, aby wszystkie elementy firmy zostały przejęte przez nabywcę. Art. 55 2 k.c. mówi bowiem, że czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.
Sprzedaż przedsiębiorstwa nie wpływa na już odliczony podatek. Potwierdzeniem tego są przepisy ustawy o VAT dotyczące korekt podatku naliczonego przy zakupach służących czynnościom dającym prawo do odliczenia i niedającym tego prawa, wprowadzające sukcesję w tym zakresie (zob. art. 91 ust. 9).
"Sprzedaży firmy jest objęta podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC)" - tak mówi art. 1 ust. 1 pkt 1a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z nim rzeczonej daninie podlega umowa sprzedaży rzeczy i praw majątkowych. Przedmiotem opodatkowania nie będzie jednak całość przedsiębiorstwa, ale poszczególne jego składniki. Dla każdego z nich oddzielnie określamy podstawę opodatkowania oraz stawkę PCC. W ustawie nie przewidziano bowiem odrębnej stawki, którą można stosować do całej wartości przedsiębiorstwa.
Sposób sporządzenia umowy sprzedaży przedsiębiorstwa zawarty jest w art. 75 1 ust. 1 k.c. Wynika z niego, że powinna mieć ona formę pisemną z podpisami notarialnie poświadczonymi. Przepis ten nie uchybia przepisom o formie czynności prawnych dotyczących nieruchomości. Jeśli zatem w skład przedsiębiorstwa wchodzą nieruchomości, ich własność może być przeniesiona jedynie aktem notarialnym.
(na podst.: Rzeczpospolita)
