Parlament Norwegii ograniczył w czwartek możliwość korzystania z kolektywnej ochrony przez nowych uchodźców z Ukrainy będących w wieku, w którym podlegają służbie wojskowej. Mężczyźni ci będą musieli ubiegać się o ochronę w zwykłej procedurze azylowej.
Ukraińcy w wieku 18–60 lat nie będą już automatycznie obejmowani systemem ochrony zbiorowej uprawniającym m.in. do uproszczonego uzyskiwania pozwoleń na pobyt w Norwegii. Uchodźcy z Ukrainy mogli korzystać z takich możliwości od początku rosyjskiej inwazji na ich kraj w 2022 roku. Do Norwegii przyjechało od tego czasu ponad 80 tys. obywateli Ukrainy. Decyzja parlamentu oznacza, że część nowych przyjezdnych z Ukrainy będzie musiała odtąd ubiegać się o ochronę indywidualnie.
Nowe przepisy nie będą dotyczyć osób, które już korzystają z ochrony zbiorowej w Norwegii. Przewidziano także wyjątki dla części nowych wnioskodawców, m.in. w przypadku osób niezdolnych do służby wojskowej ze względów zdrowotnych, samotnych ojców, osób sprawujących opiekę nad dziećmi lub innymi bliskimi.
Premier Norwegii Jonas Gahr Stoere wielokrotnie podkreślał w debacie o polityce azylowej wobec Ukrainy, że nie należy dzielić uchodźców według tego, czy są zdolni do pójścia na wojnę, ponieważ decyzje o mobilizacji należą do władz w Kijowie. Jednak rząd Norwegii na początku marca zapowiedział zaostrzenie przepisów. Pomysł rządzącej centrolewicy otrzymał poparcie skrajnie prawicowej Partii Postępu. Zwolennicy ograniczeń argumentowali, że mężczyźni w wieku 18-60 lat powinni raczej pozostać w Ukrainie i wspierać obronę kraju.
Pierwsze ograniczenia dla korzystania z systemu ochrony zbiorowej władze Norwegii wprowadziły jesienią 2024 r., gdy część regionów Ukrainy uznano za tzw. obszary bezpieczne, których mieszkańcy nie kwalifikują się automatycznie do tej formy ochrony. Zakres wyłączeń był sukcesywnie rozszerzany, obejmując w marcu 2026 roku 14 ukraińskich obwodów, na których mieszka prawie połowa ludności Ukrainy.
Z Oslo Mieszko Czarnecki (PAP)
cmm/ ap/
