Grudniowy wzrost wskaźnika CPI w Czechach był wyraźnie wolniejszy od tego odnotowanego w Polsce. Niemniej jednak inflacja u naszych południowych sąsiadów wciąż trzykrotnie przekracza cel inflacyjny Narodowego Banku Czech.


Jeszcze w listopadzie raportowaliśmy, że czeska inflacja goni polską, zbliżając się do 6% w skali roku. Ale w kolejnych dwóch miesiącach dynamika cen dóbr konsumpcyjnych nad Wełtawą nieco wyhamowała. W listopadzie wskaźnik CPI urósł o 6% rdr. Natomiast odczyt za grudzień wyniósł 0,4% mdm i 6,6% rdr, co okazało się zgodne z szacunkami ekonomistów.
W dalszym ciągu był najwyższy odczyt od 2008 roku. To także rezultat przeszło trzykrotnie przewyższający cel inflacyjny Narodowego Banku Czech. Równocześnie to wyraźnie mniej niż w Polsce, gdzie GUS za grudzień zaraportował inflację CPI na poziomie 8,6%, co było najwyższym wynikiem od 21 lat. Z wysoką i szybko rosnącą inflacją cenową zmagają się wszystkie kraje naszego regionu. W piątek grudniowe dane o inflacji CPI pokażą Węgry (prognoza: 7,2% rdr), Rumuni (7,8%) oraz Słowacy (5,9%). Jak widać, w tej grupie w grudniu ceny najszybciej rosły w Polsce.
Czeską inflację napędzały coraz szybciej rosnące ceny żywności. Przez poprzednie 12 miesięcy pieczywo podrożało o 6,6%, nabiał o 5,9%, cukier o 17,5%, a warzywa o 13,5%. Problemem w dalszym ciągu była też bardzo wysoka dynamika cen paliw, na poziomie niemal 30% rocznie. Wzrost wskaźnika CPI kontrowała obniżka stawki VAT na energię elektryczną i gaz ziemny, dzięki czemu ceny tej pierwszej były o 15% niższe niż przed rokiem, a gazu spadły o 7,9%. Za to na skutek podwyżki akcyzy ceny produktów tytoniowych wzrosły o 10,5%.
Jastrzębie z Pragi
Główną różnicą pomiędzy Polską a Czechami na froncie inflacyjnym jest podejście władz monetarnych. Nasza Rada Polityki Pieniężnej zwlekała z reakcją tak długo, jak tylko się dało i dopiero w październiku zaczęła podnosić stopy procentowe. Dodatkowo NBP prowadził politykę osłabiania złotego, co dodatkowo pobudzało inflację cenową.
Tymczasem Narodowy Bank Czech na nasilanie się presji inflacyjnej zareagował stosunkowo szybko i bardzo zdecydowanie. Odejście od „covidowych” (czytaj: rekordowo niskich) stóp procentowych w Czechach miało miejsce jeszcze w czerwcu. Kolejne podwyżki CNB zafundował w sierpniu, mocnym ruchem zaskakując rynek we wrześniu, a także w listopadzie. Silniej od rynkowego konsensusu czeskie stopy zostały podniesione także w grudniu.
Łącznie w niespełna pół roku cena kredytu za Sudetami poszła w górę z 0,25% do 3,75% i to raczej nie jest koniec podwyżek. Zaostrzenie polityki o 350 pb. w kilka miesięcy to bardzo znaczący ruch jak na stabilną i już w miarę rozwiniętą gospodarkę. Dla porównania, stopa referencyjna NBP została podniesiona z 0,1% do 2,25% (czyli o 215 pb.) w trzy miesiące. W efekcie Polska ma nadal najniższe stopy procentowe w regionie (w Rumunii stawka referencyjna wynosi wprawdzie tylko 2%, ale liczy się tam przede wszystkim wynosząca 3% stopa lombardowa. Podobnie jest na Węgrzech, gdzie stopa depozytowa sięga już 4%).
Warto przypomnieć, że cel inflacyjny Narodowego Banku Czech wynosi 2 proc. z dopuszczalnymi odchyleniami o 1 punkt procentowy. To mniej niż w przypadku Narodowego Banku Polskiego (2,5 proc. +/- 1 p.p.) czy Narodowego Banku Węgier (3 proc. +/- 1 p.p.).
Krzysztof Kolany



































































