Umowa-zlecenie w 2018 r. Co zmieni Kodeks pracy?

redaktor Bankier.pl

1,25 mln osób w 2016 roku pracowało w oparciu o umowę-zlecenie lub umowę o dzieło oraz nie były nigdzie indziej zatrudnione na podstawie stosunku pracy. Nowy projekt Kodeksu pracy być może odmieni ich sytuację i zostaną im zaproponowane jedne z kilku form umów nieetatowych.

Komisja Kodyfikacyjna Prawa Pracy przez 18 miesięcy debatowała nad przyszłym kształtem wspomnianych przepisów. Na chwilę obecną nie wiadomo, kiedy nowy Kodeks pracy wejdzie w życie. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej powiedziało w rozmowie z Bankier.pl, że w dniu 14 marca 2018 r. Komisja Kodyfikacyjna Prawa Pracy zakończyła prace. Po zapoznaniu się przez Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z propozycjami eksperckimi Komisji oraz przeprowadzeniu niezbędnych konsultacji, zostanie podjęta decyzja co do dalszych prac nad tymi propozycjami. Minister Rodziny Elżbieta Rafalska na konferencji prasowej w dniu 22 marca br. podkreślała, że potrzebny jest przynajmniej 1 miesiąc na analizę. Potem zostanie podjęta decyzja o dalszych losach dorobku Komisji.

O nowych pomysłach na prawo pracy pisaliśmy szczegółowo w artykule „Nowy Kodeks pracy - zmiany w urlopach i wypowiedzeniach”. Jednym z podstawowych celów nowelizacji ma być ukrócenie sytuacji, w których formy cywilnoprawne zastępowały masowo zatrudnienie pracownicze. Jakie zmiany zawiera projekt nowego kodeksu pracy?

(YAY Foto)

Umowa-zlecenie a ZUS

W 2016 roku z 1,25 mln zatrudnionych została zawarta umowa-zlecenie lub umowa o dzieło, a osoby te ani nie były nigdzie zatrudnione na podstawie stosunku pracy, ani nie pobierały emerytury lub renty. Mimo że odsetek ten spadł o 4 proc. w stosunku do roku 2015, jest nadal dość wysoki.

Wiele osób niechętnie przyjmuje takie formy zatrudnienia, tym bardziej, że w przypadku umów o dzieło pracodawca nie płaci żadnych składek za usługobiorcę – ani społecznych, ani zdrowotnych. Dlatego też takim osobom przepadają wszystkie standardowe przywileje pracownicze, jak możliwość bezpłatnego leczenia, urlopu czy odkładania składek na emeryturę. Natomiast przy umowie-zleceniu sytuacja jest o tyle lepsza, że pracodawca ma obowiązek zgłosić zatrudnionego do ZUS-u, jeżeli jest to jego jedyny tytuł do ubezpieczenia. Jednak w przypadku chorobowego – takim może zostać objęty tylko, jeśli sam zainteresowany o to zawnioskuje, a pracodawca potrąci odpowiednią składkę z jego wynagrodzenia netto.

Podstawowe obowiązki pracodawcy w zakresie świadczeń i ubezpieczeń

Świadczenie / ubezpieczenie

Umowa-zlecenie

Umowa o pracę

Ubezpieczenie społeczne

Obowiązkowo, jeżeli stanowi jedyny tytuł do ubezpieczenia

Tak, obowiązkowo

Ubezpieczenie zdrowotne

Obowiązkowo, jeżeli stanowi jedyny tytuł do ubezpieczenia

Tak, obowiązkowo

Ubezpieczenie chorobowe

Dobrowolnie (zleceniobiorca musi złożyć stosowny wniosek)

Tak, obowiązkowo

Urlop wypoczynkowy

Nie, chyba że zatrudniony ustali ze zleceniodawcą na piśmie wynagrodzenie za czas niewykonywania zlecenia

Tak, wynika z przepisów Kodeksu Pracy

Zwolnienie lekarskie

Tak, jeżeli zleceniobiorca zawnioskuje o objęcie go ubezpieczeniem chorobowym

Tak

Zasiłek macierzyński i urlop na opiekę nad dzieckiem

Tak, jeżeli zleceniobiorca zawnioskuje o objęcie go ubezpieczeniem chorobowym

Tak, wynika z przepisów Kodeksu Pracy

Urlop na żądanie

Nie przysługuje

Tak, wynika z przepisów Kodeksu Pracy

Staż pracy

Tak, jeżeli umowa-zlecenie jest jedyną podstawą do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych

Tak

Źródło: Opracowanie własne, Bankier.pl

W związku z nadużywaniem przez pracodawców umów cywilnoprawnych w miejscu umów o pracę, postanowiono wprowadzić rozwiązania, które mają za zadanie minimalizować takie zjawisko. W zamian proponowane są elastyczne typy umów o pracę dotyczące prac krótkoterminowych.

Umowy krótkoterminowe a umowy cywilnoprawne

Zdaniem Komisji kodyfikacyjnej powszechność umów-zleceń wynika z braku odpowiednio elastycznych form zatrudnienia do prac wykonywanych przez osoby uczące się oraz braku adekwatnych do potrzeb przedsiębiorców rozwiązań w zakresie zatrudnienia krótkoterminowego.

Nowe typy umów, jakie zaproponowała Komisja kodyfikacyjna, są umowami łatwo wypowiadalnymi, przygotowanymi z myślą o pracy dorywczej, sezonowej oraz na czas wykonywania pracy na podstawie nieetatowej umowy. Nieetatowa umowa o pracę jest skierowana do osób uczących się oraz dorabiających osób starszych. Jeśli pracodawcę wstrzymywało przed zawarciem stosunku pracy ewentualne niedoświadczenie zatrudnionego, prawdopodobnie już niedługo będzie mógł zawrzeć na dłużej umowę na czas próbny, niż dotychczas zezwalał na to Kodeks pracy.

Według artykułu 77 nowego projektu Kodeksu pracy, umowę o pracę zawiera się na okres próbny, na czas nieokreślony, na czas określony, na czas wykonywania pracy dorywczej, na czas wykonywania pracy sezonowej oraz na czas wykonywania pracy na podstawie nieetatowej umowy o pracę.

Do wspomnianych nowych rozwiązań można zaliczyć:

  1. Umowę o pracę na czas wykonywania pracy dorywczej. Zawiera się ją w celu wykonania prac nieregularnych lub wynikających z potrzeb krótkoterminowych. Umowa o pracę na czas wykonywania pracy dorywczej może być zawarta między tymi samymi stronami stosunku pracy na okres nie dłuższy niż 30 dni w ciągu roku kalendarzowego a łączna liczba tych umów nie może być wyższa niż 6 w roku kalendarzowym.
  2. Umowę o pracę na czas wykonywania pracy sezonowej. Zawiera się ją w celu wykonywania prac związanych z okresowym zapotrzebowaniem na prace, ściśle związanym z warunkami atmosferycznymi, cyklami produkcji rolnej i ogrodniczej lub w związku z okresowym zapotrzebowaniem na produkty, wynikającym z pór roku lub tradycji. Umowa o pracę na czas wykonywania pracy sezonowej może być zawarta między tymi samymi stronami stosunku pracy na okres nie dłuższy niż 150 dni w roku kalendarzowym, a łączna liczba tych umów nie może być wyższa niż 3 w roku kalendarzowym.
  3. Nieetatową umowę o pracę. Umowa o pracę, której przedmiotem jest praca nieprzekraczająca 20 godzin na tydzień. W nieetatowej umowie o pracę nie określa się wymiaru czasu pracy, ale maksymalną liczbę godzin pracy, która może być zaoferowana pracownikowi w każdym tygodniu, a także zasady ustalania przez strony przekazywania przez pracodawcę informacji o zapotrzebowaniu na pracę oraz potwierdzania przez pracownika gotowości do wykonywania pracy.

Nowe typy umów o pracę (praca sezonowa, dorywcza oraz nieetatowa)

Typ umowy

Charakter pracy

Czas trwania umowy

Umowa o pracę na czas wykonywania pracy dorywczej

Praca nieregularna i krótkoterminowa

Czas trwania takiej umowy wynosi maksymalnie 30 dni i może zostać zawarta maks. 6 razy w ciągu roku

Umowa o pracę na czas wykonywania pracy sezonowej

Praca związana z okresowym zapotrzebowaniem na pracę, silnie związana z warunkami atmosferycznymi, cyklami produkcji rolnej i ogrodniczej lub związana z okresowym zapotrzebowaniem nakreślone  produkty

Czas trwania takiej umowy wynosi maksymalnie 150 dni w roku kalendarzowym i może zostać zawarta maks. 3 razy w ciągu roku

Nieetatowa umowa o pracę

Praca okazjonalna, której częstotliwość wykonywania jest nieregularna

Maksymalnie 20 godzin w tygodniu

Źródło: opracowanie własne Bankier.pl

Umowy cywilnoprawne a domniemanie stosunku pracy

Państwowa Inspekcja Pracy podała, że w 2016 roku udało się wyegzekwować 8,8 tys. umów o pracę z osobami, które pracowały dotychczas na podstawie umów cywilnoprawnych lub bez żadnej umowy. Z tego tytułu uzyskano 184 mln złotych należności ze stosunku pracy.

Istotną zmianą z punktu widzenia osób, które uważają, że umowa cywilnoprawna została z nimi zawarta niesłusznie, jest propozycja domniemania stosunku pracy. To oznacza, że pracodawca będzie zobowiązany przedstawić dowody o niezaistnieniu stosunku pracy, który klasyfikowałby danego pracownika do zatrudnienia pracowniczego.

Umowa-zlecenie czy etat - co lepsze?

Przy okazji zapowiedzi zmian w Kodeksie pracy chcemy zapytać o doświadczenia Czytelników Bankier.pl związane z umowami-zleceniami. Zachęcamy do wzięcia udziału w krótkim anonimowym badaniu. Jeśli nie widzisz okna z ankietą poniżej, przejdź do niej tutaj.

Weronika Szkwarek

Źródło:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
1 1 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

! Odpowiedz
2 15 dziki_losos

"pracodawca będzie zobowiązany przedstawić dowody o niezaistnieniu stosunku pracy"
Czyli że co? Dostarczyć nagrania z monitoringu, gdzie w biurze nie siedzi dany nie-pracownik? Okazać nieistniejącą, niepodbitą kartę czasu pracy?
To tak, jakby kazali udowadniać, że nie zna się danej osoby.
- "Panie władzo, ale ja go w ogóle nie znam!"
- "Tak? To jaki ma kolor oczu?"
- "Nie wiem."
- "Ha! Ale wie Pan, że ma oczy! Czyli coś Pan kręci..."

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
2 45 mjwhite

Pracuję na etat i płacę solidne składki. Przydało by się w takiej sytuacji żeby była jakaś umowa na której będę mógł dorabiać (u innych pracodawców) bez dodatkowych składek, bo inaczej albo jak zrezygnuję albo oni i skończy się szarą strefą.

! Odpowiedz
3 89 nostsherlock

Etat jest najbardziej opodatkowanym typem umowy o pracę. Założę się że celem zmian jest dorzucenie proporcjonalnego ZUS'u do reszty umów, a także drugiego progu podatkowego.

! Odpowiedz
6 78 coderx

Przecież tu chodzi tylko o napełnienie woru Zusu, żadne tam ucywilizowanie.

! Odpowiedz
Polecane
Najnowsze
Popularne