Rok temu zaledwie trzy banki informowały akcjonariuszy o liczbie sporów dotyczących kredytów opartych na wskaźniku WIBOR. Teraz w raportach kwartalnych noty poświęcone problemowi ma już dwukrotnie więcej kredytodawców. Co mówią udziałowcom?
Spory pomiędzy bankami a konsumentami mają w tej chwili trzy główne nurty. Pierwszym pozostają kredyty „frankowe”, gdzie spora część spraw kończy się już poza sądami. Drugim jest sankcja kredytu darmowego, gdzie znaczącą rolę odgrywają nie tyle klienci, co raczej podmioty kupujące roszczenia i zmagające się z kredytodawcami w sądach. Takich spraw było na koniec września 2025 r. ponad 20 tys.
Na miano trzeciego „frontu” zasługują już zdecydowanie sprawy, w których konsumenci podważają konstrukcję kredytów ze zmiennym oprocentowaniem bazującym na wskaźniku WIBOR. W ich przypadku skala jest stosunkowo niewielka, ale rosnąca. O tym, że temat przybiera na wadze świadczyć może chociażby przegląd ostatnich raportów kwartalnych banków.
Temat WIBOR już w sześciu raportach
Równo rok temu wskazywaliśmy, że spory WIBOR-owe zaczęły pojawiać się w raportach giełdowych banków. Wówczas na publikację danych zdecydowały się trzy instytucje. Związek Banków Polskich szacował w tym czasie łączną liczbę spraw na około 1,3 tys. W raportach znaleźliśmy ślady łącznie 473 pozwów.
Rok później sytuacja wygląda zdecydowanie inaczej. O liczbie spraw dot. WIBOR raportuje 6 banków, a łączna liczba podawana w raportach to 1391 sporów (na koniec III kw. 2025 r.). ZBP na koniec lipca informował o 2215 sprawach, a pod koniec września – o blisko 2,4 tys. sporach dla całego sektora. W raportach kwartalnych banków widać już zatem sporą część całego „rynku”, ale kilka banków wciąż nie uznaje tematu za wystarczająco ważny, by dzielić się danymi z akcjonariuszami.
|
Liczba postępowań sądowych dotyczących kredytów opartych na WIBOR |
|
|---|---|
|
Bank |
III kw. 2025 r. |
|
PKO BP |
539 |
|
ING Bank Śląski |
264 |
|
mBank |
253 |
|
Bank Millennium |
211 |
|
BNP Paribas Bank |
110 |
|
BOŚ |
14 |
|
Źródło: Bankier.pl na podstawie raportów okresowych banków notowanych na GPW. |
|
Niepełna lista banków sprawia, że podział „per bank” nie daje pełnego oglądu sytuacji. Bazując na dostępnych informacjach można wskazać, że najwięcej pozwów wytoczono największemu kredytodawcy na polskim rynku – PKO Bankowi Polskiemu (539 spraw). Na drugim miejscu znalazł się ING Bank Śląski (264 sprawy), a na trzecim – mBank (253).
Banki chętnie mówią o dalszych losach sporów
W raportach banków powtarza się nawiązanie do krótkiej, na razie, historii sporów o WIBOR w umowach kredytowych. Jej kluczowymi momentami są precedensowe wyroki oraz opinie wydawane przez nadzór finansowy. Kilka instytucji przywołuje, w ramach przeglądu najważniejszych wydarzeń, wrześniową opinię Rzecznika Generalnego TSUE.
Część banków podaje informacje o wynikach dotychczasowych sądowych potyczek. „Większość postępowań sądowych toczy się przed sądami I instancji. W dziewięciu sprawach wydane zostały korzystne dla banku wyroki sądu I instancji, z których trzy są prawomocne. Argumentacja podważająca WIBOR jako wskaźnik referencyjny pojawia się także w sprawach windykacyjnych wytaczanych przez Bank” – wskazuje BNP Paribas Bank.
Na korzystne orzecznictwo zwraca uwagę ING Bank Śląski. „Na 30 września 2025 roku 26 spraw było już zakończonych wynikiem pozytywnym (23 sprawy na 30 czerwca 2025 roku i 12 spraw na 31 grudnia 2024 roku)” – czytamy w raporcie banku. „Na dzień 30 września 2025 roku Grupa otrzymała 9 prawomocnych wyroków w sprawach sądowych dotyczących klauzul opartych o WIBOR. Wszystkie były korzystne dla Grupy” – podkreśla mBank.
Podobne statystyki publikuje jeszcze wyłącznie Bank Millennium. „Wydano 3 prawomocne korzystne dla Banku orzeczenia” – wskazano w raporcie kwartalnym. Bank informuje, że „zarzuty kredytobiorców koncentrują się wokół wskaźnika WIBOR jako niezrozumiałego, niemożliwego do zweryfikowania elementu mającego wpływ na zobowiązanie konsumenta, jak również kwestii niewystarczającego zakresu informacji o skutkach zmiennego oprocentowania przekazywanych konsumentowi przez bank przed zawarciem umowy”.
PKO Bank Polski nie podzielił się efektami sporów sądowych, ale informuje akcjonariuszy o treści pytań prejudycjalnych skierowanych do TSUE w sprawach, gdzie PKO BP jest stroną pozwaną. Oprócz sprawy C-471/24, oczekującej na wyrok po opinii Rzecznika, są to pytania zadane w 2025 r. przez Sąd Okręgowy Warszawa-Praga oraz Sąd Okręgowy w Warszawie.
