Poczta Polska chce zmienić zasady zatrudnienia kurierów na tzw. ostatniej mili. Zamiast etatu proponuje współpracę B2B. Związki zawodowe protestują i zgłaszają sprawę do PIP, a spółka przekonuje, że to model powszechnie stosowany na rynku.
„Solidarność” Pracowników Poczty Polskiej w czwartkowym wpisie na platformie Facebook napisała, że sprzeciwia się działaniom zarządu Poczty Polskiej „polegającym na planowym zastępowaniu umów o pracę współpracą w modelu B2B w obszarze usług kurierskich KEP (kurier, ekspres, paczka - PAP) na tzw. ostatniej mili”. Związkowcy przywołują opublikowany w intranecie komunikat pracodawcy. Ich zdaniem potwierdza on, że celem jest „likwidacja etatowych miejsc pracy, obejście przepisów prawa pracy oraz przerzucenie całego ryzyka prowadzenia działalności na pracowników, przy jednoczesnym pozbawieniu ich ochrony wynikającej z przepisów prawa krajowego i unijnego”.
Według nich, zmiana nie ma charakteru dobrowolnej alternatywny, a przymusowego wyboru. „Taki sposób działania należy kwalifikować jako presję ekonomiczną, a nie swobodną decyzję pracownika, co pozostaje w sprzeczności z podstawowymi zasadami prawa pracy oraz utrwalonym orzecznictwem sądów” - stwierdzili związkowcy. Żądają m.in. wstrzymania działań zarządu, zachowania etatowego charakteru zatrudnienia w obszarze KEP, przedstawienia pełnych informacji o skutkach planowanych zmian oraz dialogu.
W drugim wpisie „S” poinformowała, że skierowała formalny wniosek do Okręgowego Inspektoratu Pracy w Warszawie o podjęcie kontroli w Poczcie Polskiej. „Proponowany model B2B zachowuje kluczowe cechy stosunku pracy. Praca ma być wykonywana osobiście, w wyznaczonych miejscach/rejonach, w ramach narzuconej organizacji pracy, według zasad i standardów określanych przez pracodawcę, przy jednoczesnej ekonomicznej zależności od jednego podmiotu. Zmiana nazwy umowy nie zmienia rzeczywistego charakteru wykonywanej pracy” - ocenili związkowcy.
We wniosku pracownicy zwrócili się do Państwowej Inspekcji Pracy o przeprowadzenie kontroli, zbadanie rzeczywistego charakteru proponowanych i zawieranych umów oraz ocenę, czy działania pracodawcy nie stanowią obejścia przepisów o ochronie stosunku pracy i zasad dotyczących zwolnień grupowych. Wniesiono również o podjęcie przez Inspekcję działań przewidzianych prawem oraz przekazanie stronie związkowej informacji o wynikach kontroli.
Poczta Polska w przesłanym PAP komentarzu poinformowała, że jest ostatnią firmą w branży KEP, której kurierzy zatrudnieni są na etatach. „Współpraca w formie B2B jest standardem, który od lat obowiązuje na rynku i stosują go wszyscy gracze, łącznie z DHL, DPD, InPost, FedEx, Orlen Paczka czy UPS - jako skuteczny sposób zapewnienia wysokiej terminowości dostaw i elastyczności operacyjnej, których oczekują Klienci” - podkreślił pracodawca.
Dodał, że Poczta Polska jako spółka skarbu państwa i operator wyznaczony do realizacji usługi powszechnej, równocześnie działa na „mocno konkurencyjnym rynku usług kurierskich, do którego reguł musi się dostosować, aby mieć szansę na poprawę rentowności usług KEP”. Spółka stwierdziła też, że nowy model zatrudnienia ma oznaczać wyższe wynagrodzenie dla dostawców.
„Nowy model współpracy w obszarze KEP, którego szczegóły zostały już przekazane pracownikom, będzie dotyczył co najwyżej ok. 3-4 proc. pracowników Spółki i będzie realizowany w jednym z trzech wariantów: przez kuriera prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą (JDG); przez kuriera prowadzącego JDG i zatrudniającego podwykonawców–kurierów oraz przez wykonawcę działającego w formie spółki, zatrudniającej kurierów do obsługi rejonów doręczeń. O zlecenia będzie można się ubiegać w ramach postępowania ofertowego. Pracownicy, którzy nie będą zainteresowani współpracą z Pocztą w ramach nowego modelu, będą mogli skorzystać z propozycji zmiany stanowiska pracy i dalszego zatrudnienia w ramach etatu – Poczta Polska posiada kilkaset wakatów” - poinformował operator.
Zadeklarował również, że jest gotowy na współpracę ze wszystkimi organami kontrolnymi administracji państwowej. „Pragniemy podkreślić, że wdrażana koncepcja jest całościową zmianą modelu operacyjnego – obejmującą sposób organizacji pracy, system wynagrodzeń i zakres odpowiedzialności. Kurier w modelu B2B działa niezależnie, bez podporządkowania służbowego, sam planuje i realizuje zadania” - dodało biuro prasowe operatora.
PAP dotarła do wewnętrznego komunikatu, który przywołują związkowcy. Pracodawca informuje w nim, że „rozpoczyna proces zmiany modelu realizacji usług kurierskich na tzw. ostatniej mili” i mają być one realizowane przez zewnętrznych wykonawców działających w modelu B2B. „Zmiana modelu to proces ciągły, który planujemy zakończyć w 2027 r.” - informowała Poczta Polska. Podkreśliła, że taki model jest „powszechnym standardem rynkowym w sektorze KEP” stosowanym przez „wszystkich głównych graczy na tym rynku (DPD, InPost, DHL)”.
Zamówienia miałyby być udzielane w drodze postępowań ofertowych, w których Poczta występuje z ofertą cenową za realizację usługi, a wykonawca może ofertę przyjąć albo ją odrzucić. Będzie mogła podlegać publicznej publikacji na platformach ogłoszeniowych lub być skierowana do minimum trzech wykonawców. „Warunki udziału w postępowaniach oraz kryteria wyboru wykonawców będą jednakowe dla wszystkich podmiotów. Pracownicy Poczty Polskiej nie będą objęci dodatkowymi preferencjami – po założeniu działalności gospodarczej będą traktowani na równi z innymi uczestnikami rynku” - podała spółka w wewnętrznym komunikacie.
Przedstawiła też „możliwe ścieżki dla pracowników”. Mogą oni: „założyć JDG lub spółkę i ubiegać się o zawarcie umowy B2B z Pocztą Polską w ramach otwartego postępowania; skorzystać z propozycji zmiany stanowiska pracy lub warunków zatrudnienia w Spółce, ale pozostania w zatrudnieniu na etacie; zostać objęci procesem zwolnień grupowych, jeśli nie dojdzie do dalszej współpracy w innym modelu”.
Pracownicy, którzy podpiszą porozumienie rozwiązujące zatrudnienie o umowę o pracę i podpiszą nową umowę B2B mieliby otrzymać również odprawę. (PAP)
jls/ mrr/
