Zużycie energii elektrycznej przez centra danych może się niemal podwoić do 2030 r., zbliżając się do 1 tys. TWh rocznie, a ograniczenia tradycyjnych europejskich lokalizacji skłaniają inwestorów do analizowania nowych rynków, w tym Polski - wynika z raportu EY "Sztuczna inteligencja a energetyka: wzajemna zależność".


Jak podano, centra danych stają się strategiczną infrastrukturą gospodarki cyfrowej. Globalna zainstalowana moc tych obiektów wzrosła z 60 GW w 2020 r. do 114 GW w 2025 r., a według scenariusza bazowego IEA może osiągnąć 226 GW do końca dekady.
W latach 2025–2030 globalne inwestycje w centra danych mogą sięgnąć nawet 7 bln USD. Jak wskazano, skala planów ekspansji oznacza, że tempo rozwoju AI będzie zależeć nie tylko od dostępności chipów i modeli, lecz także od terminów przyłączenia do sieci, dostępności energii oraz zdolności systemu elektroenergetycznego do obsługi dużych i ciągłych obciążeń.
"Pod koniec 2025 r. na świecie działało niemal 12 tys. centrów danych. Około 45 proc. znajdowało się w Stanach Zjednoczonych, a 27 proc. w Europie. Rosną nie tylko liczba obiektów i nakłady inwestycyjne, lecz także zapotrzebowanie pojedynczych instalacji na moc. Typowe centrum danych wykorzystujące AI zużywa tyle energii, co ok. 100 tys. gospodarstw domowych, a największe obecnie budowane centra mogą zużywać nawet 20 razy więcej niż takie typowe centrum AI" - napisano.
Centra AI potrzebują coraz więcej energii
Jednocześnie rośnie gęstość mocy infrastruktury obliczeniowej: tradycyjne szafy serwerowe, czyli racki, pobierają zazwyczaj 5–15 kW, podczas gdy racki AI potrzebują 40–60 kW lub więcej, a w najnowocześniejszych ośrodkach gęstość mocy pojedynczego racka może przekraczać 100 kW.
Centra danych odpowiadają obecnie za około 1,5 proc. światowego zużycia energii elektrycznej. Według modelu EY ERTA w scenariuszu bieżącej trajektorii centra danych mogą odpowiadać za około 2,5 proc. globalnego zapotrzebowania na energię elektryczną w 2030 r., natomiast scenariusz bazowy IEA wskazuje poziom około 3 proc. Podano, że ostateczna skala pozostaje jednak niepewna. Będzie zależeć m.in. od możliwości przyłączenia do sieci, dostępności chipów AI, wydajności sprzętu i modeli, rozwoju technologii chłodzenia, liczby projektów o charakterze spekulacyjnym, zmian na rynku sztucznej inteligencji oraz wpływu napięć geopolitycznych na łańcuchy dostaw.
"Odpowiedzią na wzrost zapotrzebowania powinny być innowacje, zwłaszcza w obszarze chłodzenia, oraz rozwój bardziej energooszczędnych modeli sztucznej inteligencji. Równie istotna jest przejrzystość dotycząca zużycia energii i wody, wpływu inwestycji na sieć i poziomu hałasu. Pozwala ona lepiej ocenić rzeczywiste koszty i korzyści dla danej lokalizacji" – powiedział, cytowany w komunikacie prasowym, Jarosław Wajer, Lider Działu Energetyki, Partner w EY Polska.
Ograniczenia sieci energetycznych hamują inwestycje
Wskazano, że jednym z głównych ograniczeń rozwoju rynku jest czas potrzebny na przyłączenie nowych obiektów. Kampus hiperskalowy można zwykle zaprojektować i wybudować w ciągu około czterech lat, podczas gdy realizacja dużej infrastruktury przesyłowej może trwać nawet dekadę. Wąskie gardła sieciowe mogą opóźnić około 20 proc. globalnej mocy centrów danych planowanej do 2030 r., a obsługa wzrostu napędzanego przez AI może wymagać do końca dekady nawet 720 mld USD inwestycji w sieci.
Pod koniec 2025 r. w regionie Europy Środkowej w ujęciu EY (m.in. kraje nordyckie, Europa Środkowo-Wschodnia i Turcja) znajdowało się około 25 proc. wszystkich europejskich centrów danych, pod względem liczby obiektów, a około 65 proc. energii elektrycznej w regionie pochodziło ze źródeł niskoemisyjnych, w tym odnawialnych, jądrowych i wodnych.
"Polska oferuje dostępne grunty i potencjał rozwoju infrastruktury, ale nadal ma mniejszy udział energii niskoemisyjnej i relatywnie wyższe ceny energii. Atutem może być klimat: średnia temperatura w Warszawie wynosi około 10°C, wobec 9°C w Sztokholmie i 11°C we Frankfurcie, co może ograniczać zapotrzebowanie na chłodzenie" - napisano.
Moc polskich centrów danych może wzrosnąć do 1,2 GW
Według danych EY, moc polskich centrów danych mogłaby wzrosnąć do około 500 MW w 2030 r., a następnie do 1,2 GW w 2034 r. Krajowy plan inwestycji w sieci wysokiego napięcia przewiduje możliwość obsługi takiej mocy do 2034 r. Podano, że realizacja tego scenariusza będzie zależeć od terminowej rozbudowy sieci, rozwoju nowych niskoemisyjnych źródeł energii oraz rozwiązań ograniczających wpływ obiektów na otoczenie, takich jak odzysk ciepła, ponowne wykorzystanie wody i ograniczanie hałasu.
Ze względu na wysoki poziom automatyzacji centrów danych ważne jest transparentne przedstawianie liczby i rodzaju miejsc pracy, zapotrzebowania na energię i wodę, wpływu na infrastrukturę oraz korzyści oferowanych społecznościom lokalnym.
"Rozwój centrów danych wymaga odpowiedzialnego planowania przestrzennego i dialogu z mieszkańcami jeszcze przed rozpoczęciem inwestycji. Informacje o zużyciu energii i wody, sposobie chłodzenia, poziomie hałasu, wykorzystaniu generatorów awaryjnych oraz wpływie na lokalną sieć powinny być komunikowane w sposób porównywalny i możliwy do zweryfikowania. Regulacje mogą również zachęcać największych inwestorów do współfinansowania infrastruktury energetycznej, tak aby koszty rozwoju rynku AI nie były przenoszone na mieszkańców ani środowisko" – powiedział Jarosław Wajer. (PAP Biznes)
alk/ osz/


































































