Brak jednomyślności wsród OFE
Dzisiejszy komentarz będzie tym razem krótszy niż zwykle. Właściwie trudno napisać coś nowego. Może tylko zapowiem już, że o ile tydzień temu zaprezentowałem składy portfeli OFE na dzień 31 grudnia 2000 na podstawie ich uproszczonych (pozycje przekraczające 1% w aktywach danego funduszu) bilansów, o tyle wkrótce przedstawię w sposób skondensowany ich raporty szczegółowe. Na razie tylko kilka największych opublikowało dokładne informacje o stanie swoich aktywów na koniec minionego roku. Będzie można między innymi wychwycić takie spółki, które swoimi akcjami stanowią ułamek procenta w aktywach dużych funduszy, lecz często oznacza to ponad 30% wykupienie ich akcji przez wszystkie fundusze razem wzięte (vide: Budimex).
No ale dziś wypadałoby powiedzieć co słychać na bieżąco wśród portfeli OFE.
Może powiem tak optymizm nie jest jednolity wśród funduszy. Te największe dość mocno cały czas angażują się w kupno coraz to nowych akcji. Te mniejsze najwyraźniej wstrzymują się z inwestycjami od mniej więcej 15-20 stycznia. Dodatkowo funduszem, który zmniejsza udział akcji w swym portfelu - i to dość znacznie jest TFI DWS. Jeśli i tym razem fundusz ten okaże się sprytniejszy i wejdzie w okres ewentualnej dekoniunktury z odchudzonym portfelem akcji, to będę pierwszym, który zabije brawo :)
Na razie trudno powiedzieć kto ma racje. Myślę jednak, że dopóki ze strony największych funduszy emerytalnych (Commercial Union, Nationale Nederlanden oraz PZU Złota Jesień) w dalszym ciągu napływać będą na rynek akcji tak znaczne kwoty, to poważniejsza dekoniunktura nie powinna nam zagrozić, choć nie należy wykluczyć korekt takich, z jaka mieliśmy obecnie do czynienia.
Miało być krótko, więc może przejdźmy do konkretów. Jak zwykle spójrzmy na wykresy.
Zacznijmy od czterech największych OFE Widzimy, że udział akcji w portfelu tych czterech największych OFE nieznacznie spadł w ostatnich dniach, lecz spadek ten należy wiązać ze spadkiem wartości akcji już posiadanych w wyniku ogólnego spadku cen na rynku. Innymi słowy fundusze te dokupują akcje, jednak zakupy nie są na tyle duże, aby zrównoważyć spadek wartości już posiadanych wcześniej akcji.
Zupełnie inaczej jest w przypadku pozostałych OFE ( o czym wspominałem na wstępie). Patrząc na wykres dla wszystkich funduszy emerytalnych razem wziętych, możemy zauważyć znacznie szybszy spadek udziału akcji w portfelach, niż w przypadku czwórki największych OFE. Oznaczałoby to wstrzymywanie się całkowite z kupnem akcji a nawet z częściową sprzedażą posiadanych wcześniej akcji. O tym, że małe fundusze często stosują timing mogliśmy się przekonać choćby z wywiadu prasowego, jaki udzielił niedawno prezes najmniejszego z funduszy, jakim jest OFE Rodzina. W funduszach małych średni udział akcji w portfelu liczony z 30 dni sesyjnych wyraźnie spadł w ostatnim tygodniu. A jak wiemy w przypadku nieważonej średniej arytmetycznej, duża ilość niskich udziałów akcji w portfelu obniża tę średnią dość znacznie.
No ale skoncentrujmy się na czterech największych funduszach, gdyż ich aktywa stanowią łącznie ponad 75% wszystkich aktywów OFE. Pozostałe 19 funduszy stanowi tylko niecałe 25% aktywów sektora funduszy emerytalnych.
Najbardziej widoczny wzrost udziału akcji w portfelach zanotował OFE PZU W przypadku OFE Commercial Union oraz Nationale Nederlanden widzimy raczej powolny wzrost tego wskaźnika. OFE AIG tym razem dołączył do grona funduszy przypatrujących się a być może i dołączył do grona małych, wyprzedających się funduszy. Dokładniejsze szacunki na ten temat poznamy już za tydzień, gdy fundusze opublikują strukturę swych portfeli według stanu na koniec stycznia.
Zobaczmy teraz na TFI.
Tutaj podobnie jak tydzień temu fundusze podzieliły się w opiniach co do kierunku koniunktury giełdowej TFI Pionieer I oraz Pionieer III utrzymują udział akcji w portfelach na bardzo wysokim poziomie, natomiast DWS I oraz DWS III wyraźnie zmniejszyły udział akcji w portfelach. Czyżby oczekiwały jakiegoś większego spadku? A może po prostu wykorzystały okazję wysokiej bazy na kontraktach na WIG20 i sprzedając większe ilości tych kontraktów zapewniły sobie free lunch? W sumie spadająca baza w ostatnich dniach (z prawie 120 pkt do obecnych 70) każe poważnie się zastanowić nad takim rozwiązaniem. Ci, którzy uważają DWS za najlepszy (kiedyś, gdy jeszcze pracował tam Robert Nejman, sam uważałem ten fundusz za najlepiej zarządzany), być może zastanowią się nad skopiowaniem jego poczynań. Ci natomiast, którzy wyznają zasadę, że większy może więcej, wpływając mocniej na koniunkturę giełdową poprzez swoje wielkie zlecenia, powinni raczej powiększać swoje pozycje i wykorzystywać każde korekty. Ja muszę przyznać w obliczu sporej niejasności sytuacji (DWS AIG+ małe OFE kontra CU+NN+PZU) zdecydowałem pozamykać wszystkie swoje pozycje na jakiś czas. Akurat zbiega się to z sytuacją wynikającą z analizy technicznej (AT). Tutaj też widać, że stanęliśmy na rozdrożu. Lepiej więc chyba popatrzeć trochę z boku. Czy zawsze trzeba mieć akcje albo kontrakty w portfelu (długie lub krótkie)? W takich chwilach jak obecnie zawsze zwiększam udział obligacji w swoim portfelu kupując moje ulubione Tzetki. No ale każdy i tak zrobi jak uważa.
Podsumowanie
Mój optymizm w stosunku do poprzedniego tygodnia troszkę zmalał. W obliczu niejasnej sytuacji postanowiłem pozamykać wszystkie swoje pozycje spekulacyjne do czasu aż sytuacja nie rozjaśni się. Analiza techniczna pokazuje podobna niejasność. Duże fundusze OFE nadal kupują, lecz w nieco mniejszych ilościach akcji. Małe fundusze oraz AIG, a także TFI DWS stanęły naprzeciw nim. Kto wygra? Myślę, że jednak duży kapitał jak zwykle przechyli szalę na swoją stronę. Jeśli tak się stanie, to ponownie dołączę do grona byczków. Póki co jestem out i nareszcie mogę się spokojnie wyspać...
Na zakończenie tradycyjnie zamieszczam dane historyczne wartości indeksu OFE21 oraz wykres obrazujący zmianę wartości tego indeksu na tle WIG. Ostatnia wartość indeksu OFE21 w dniu 24 stycznia wynosi: 1058,20pkt
Jacek Maliszewski
