Branża farb i lakierów
CharakterystykaGłównym źródłem popytu na wyroby lakierowe w Polsce jest pierwotny rynek inwestycji, pobudzany dobrą koniunkturą w budownictwie przemysłowym i użyteczności publicznej. Odbiorcą blisko 60% produkcji farb jest budownictwo, a prawie 40% przemysł.
Szybki rozwój rynku przyciągnął do Polski wielu zagranicznych inwestorów. W ciągu kilku lat, wykupili oni czołowych polskich producentów.
Produkcją farb i lakierów zajmuje się obecnie w Polsce ok. 500 zakładów, z których zaledwie 24 zatrudnia powyżej 50 pracowników. Branża jest jednak silnie skoncentrowana: pięć największych przedsiębiorstw wytwarza blisko 55% produkcji. Liderem na polskim rynku jest Polifarb Cieszyn-Wrocław S.A., który dostarcza blisko 1/3 produkcji.
Krajowi producenci muszą się zmagać nie tylko z rodzimą konkurencją, lecz także z dynamicznie zwiększającym się importem, którego udział w rynku, przekroczył już 50%. Przyczyną wzmożonego importu jest wzrost popytu na specjalistyczne wyroby wysokiej jakości, których brakuje w ofercie krajowych producentów.
Produkcja i zużycie farb i lakierów w Polsce rośnie systematycznie od kilku lat. Rok 1999 przyniósł osłabienie tej dynamiki do poziomu 4,4%. Produkcja sprzedana branży wyniosła ok. 1,7 mld zł (ok. 426 mln USD). Uwzględniając saldo obrotów z zagranicą można szacować, że w 1999 r. polski rynek wchłonął ponad 583 tys. ton wyrobów lakierowych i barwników. Ich wartość przekroczyła 970 mln USD.
Kondycja
W 1999 r. sytuacja finansowa producentów farb i lakierów uległa pogorszeniu. Nominalnie przychody 24 największych firm z branży zwiększyły się o 4,6% do blisko 1,6 mld zł. Realnie były jednak mniejsze niż w 1998 r. Jednocześnie dość znacznie wzrosły także koszty. Spowodowało to spadek rentowności do 4,58% (netto 2,62%). W tym czasie zadłużenie branży zwiększyło się o blisko 35% do 275 mln zł.
Wg analityków, głównymi przyczynami słabszych wyników było ochłodzenie koniunktury w budownictwie oraz przemyśle. Jednak systematyczny wzrost zużycia wyrobów lakierowych, wskazuje raczej, że przyczyną osłabienia koniunktury jest rosnąca konkurencja ze strony zagranicznych producentów, oferujących profesjonalny serwis oraz korzystne warunki.
Niezależnie od czynników makroekonomicznych, branża podlega corocznym wahaniom, związanym z cyklem inwestycyjnym w budownictwie. Efektem sezonowości zbytu są istotne zmiany w realizowanych w ciągu roku przychodach ze sprzedaży przemysłu farb i lakierów. Zjawisko to dotyka szczególnie wytwórców farb ogólnobudowlanych, znacznie mniej producentów farb i lakierów przemysłowych.
Perspektywy
W 1999 r. zużycie farb i lakierów w Polsce wyniosło ok. 8 kg na mieszkańca, tj. było o 6 kg mniejsze niż w krajach UE. Ta różnica wyznacza potencjał krajowego rynku. Rozwój rynku i branży farb i lakierów będzie uzależniony jednak od koniunktury w budownictwie i przemyśle.
O ile nie należy obawiać się o przyszłość największych producentów, o tyle sytuacja małych zakładów nie jest zbyt pomyślna. Koszty wprowadzenia nowych technologii mogą się okazać dla nich zbyt wysokie, dlatego tez można się spodziewać stopniowego spadku liczby drobnych zakładów. Jednocześnie nastąpi stopniowy spadek importu, który będzie zastępowany produkcją krajową.
Na podstawie "Przemysł farb i lakierów w Polsce", Jacek Okrzesik, BOSS - Informacje Ekonomiczne, sierpień 2000.
Źródło:
