Ulga dla rodziców samotnie wychowujących dzieci może zmniejszyć podatek do zapłaty. Rozliczenie PIT za 2021 r. jest ostatnim, w którym podatnik może rozliczyć się wspólnie z dzieckiem, w przyszłym roku taka możliwość nie będzie już dostępna. Samotna matka lub ojciec może stracić nawet kilka tysięcy złotych.
Rodzic samotnie wychowujący dziecko ma prawo do wspólnego rozliczenia PIT-u wraz z dzieckiem za 2021 r. W ten sposób może znacząco obniżyć wysokość podatku dochodowego do zapłaty.
Korzystając z programu e-pity, przygotowaliśmy symulację dla matki samotnie wychowującej dwójkę dzieci w wieku 5 i 12 lat. Roczne przychody za ubiegły rok wynoszą około 50 tys. zł. Rodzic opisany w przykładzie poniósł w 2021 r. wydatki na instalacje fotowoltaiczne w wysokości 35 tys. zł - uprawnia go to do skorzystania z ulgi termomodernizacyjnej. Dodatkowo w przygotowanej symulacji samotna matka rozlicza ulgę na dziecko oraz ulgę na internet.
Maksymalnie matka samotnie wychowująca dwójkę dzieci może odliczyć blisko 5 tys. zł w rocznym zeznaniu PIT za ubiegły rok podatkowy przy założeniach przedstawionych w powyżej zamieszczonej grafice.
Od przyszłego roku samotny rodzic nie rozliczy się już wspólnie z dzieckiem. Zmianę tę wprowadzają nowego przepisy "Polskiego ładu".
Samotne wychowywanie dziecka a ulga prorodzinna
Samotni rodzice mają prawo do skorzystania w rozliczeniu rocznym PIT z ulgi prorodzinnej. Jedynym warunkiem do jej odliczenia jest spełnienie wymagań uprawniających do korzystania z tej preferencji podatkowej.
Rodzic rozliczający się z dzieckiem nie może pozostawać w związku małżeńskim lub być w separacji z małżonkiem, lub też małżonek musi być pozbawiony praw rodzicielskich, ewentualnie odbywać karę więzienia.
Samotny rodzic musi wychowywać dziecko lub dzieci, które są małoletnie, pełnoletnie uczące się do 26. roku życia lub pełnoletnie otrzymujące zasiłek pielęgnacyjny lub rentę rodzinną, niezależnie od jej wysokości. Dziecko nie może mieć dochodów z działalności gospodarczej opodatkowanych podatkiem liniowym lub ryczałtem, a dochody z pracy lub umów zleceń nie mogą przekroczyć kwoty 3089 zł w roku.
Ubiegły rok podatkowy samotnego rodzica (ani jego dziecka/dzieci) nie może być opodatkowany:
- jednolitą 19 proc. stawką podatku – tzw. podatkiem liniowym,
- zryczałtowanym podatkiem dochodowym za wyjątkiem dochodów z prywatnego najmu,
- zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów osób duchownych.
Warunkiem korzystania ze wspólnego rozliczenia jest złożenie wniosku o preferencyjne rozliczenie dochodów w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej, wyrażony w zeznaniu podatkowym.
Ulga na dziecko a rozliczenie PIT od 2022 r.
"Polski ład" zmieni dotychczasowe zasady rozliczania ulgi dla rodziców samotnie wychowujących dzieci w PIT. Dla wszystkich osób uprawnionych do korzystania z preferencji będzie jedna kwota ulgi w wysokości 1500 zł. Nowe przepisy wchodzą w życie od 1 stycznia 2022 r.
Do tej pory podatek dochodowy osoby samotnie wychowującej dziecko był obliczany jako dwukrotność podatku liczonego od połowy dochodów. W związku ze wzrostem kwoty wolnej od podatku od 2022 roku ta zasada została zmieniona i zastąpiona ulgą na dziecko dla rodziców samotnie je wychowujących w kwocie 1500 zł. Otrzyma ją każda uprawniona osoba bez względu na wysokość dochodu.
Na zmianach stracą rodzice, którzy uzyskują wyższe dochody.
W takiej sytuacji jest Pani Emilia, która napisała do redakcji PIT.pl i wskazała na niekorzystne dla siebie zmiany, jakie wprowadzono za sprawą "Polskiego ładu". W tym roku rozliczy ona dochody wraz z córką. W 2021 r. zarobiła 160 000 zł brutto i od części dochodów płaciła podatek w wysokości 32 proc. Dzięki możliwości wspólnego opodatkowania z córką za 2021 r. otrzyma około 8 000 zł zwrotu. Pani Emilia jest wdową, stąd może rozliczyć się ze swoją małoletnią pociechą. W przyszłym roku po zmianach, jeżeli nic się nie zmieni i Pani Emilia uzyska dochody na tym samym poziomie, zwrot wyniesie jedynie 1500 zł. Pani Emilia straci więc 6 500 zł. Aktualnie w sprawie interweniował Rzecznik Praw Obywatelskich, złożeni skargi na państwo polskie do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka planuje też grupa rodziców samotnie wychowujących dzieci.
Ewelina Czechowicz, Dominika Florek
