Poniedziałkowy handel na warszawskim parkiecie przebiegał pod znakiem umiarkowanych spadków, ale polska giełda i tak wyglądała na relatywnie spokojną w porównaniu do zmian głównych indeksów na globalnych rynkach. Te uginały się pod ciężarem gwałtownie drożejącej ropy naftowej, rosnących rentowności amerykańskich obligacji oraz widma podwyżek stóp procentowych przez Fed, a do tego kolejne wątpliwości dotyczące hossy związanej z AI przyszły z samego jej jądra, czyli spółek, które rozwijają wiodące modele sztucznej inteligencji. Na GPW kolejne rekordy Orlenu i mocna przecena KGHM.
Główne indeksy na giełdzie przy ul. Książęcej zakończyły poniedziałkową sesję przeceną, ale to WIG20 spadając o 0,43 proc. okazał się relatywnie najodporniejszy na wzrost awersji do ryzyka. Szeroki WIG zniżkował o 0,57 proc., a dużo słabiej poradziły sobie średnie i małe spółki — mWIG40 poszedł w dół o 0,84 proc., a sWIG80 stracił 1,17 proc. Obroty na rynku nieco mniejsze niż w końcówce ubiegłego tygodnia, kiedy przekraczały 3 mld zł. Tym razem szeroki rynek wykręcił 2,29 mld zł obrotu, z czego 1,84 mld zł dotyczyło spółek z WIG20.
Poniedziałkowe pogorszenie nastrojów miało charakter globalny i o wiele lepiej było widoczne na głównych giełdach w Europie i USA. Na Starym Kontynencie niemiecki DAX tracił 0,8 proc., a francuski CAC 40 zniżkował o 1,1 proc.. Wyłamał się brytyjski FTSE 100, który rósł o 0,4 proc., ale największe wzrosty widziane były jednak w Moskwie, gdzie główne indeksy rosły o przeszło 2 proc. Po drugiej stornie Oceanu w sesji na Wall Street, S&P 500 tracił 0,8 proc., a technologiczny Nasdaq Comp. szedł w dół o 1,0 proc.
Wyprzedaż należy wiązać napięta sytuacją na rynku długu. Rentowności 10-letnich obligacji USA wzrosły w poniedziałek do ponad 5 proc. – osiągając ten pułap pierwszy raz od 2023 r. Doszły też obaw o spowolnienie rozwoju sztucznej inteligencji (po ostrzeżeniach prezesa Anthropic, Dario Amodeia, dotyczących zagrożeń cyberbezpieczeństwa). Rynkowe niepokoje podbijały przerażające rynki ceny surowców. Notowania ropy gatunku Brent wystrzeliły w poniedziałek o 4,4 proc. do ponad 109 USD za baryłkę, do czego przyczyniło się wyłączenie saudyjskiego rurociągu Wschód–Zachód na planowane 3-5 tygodni. Negatywny sentyment na GPW pogłębiła też słabość złotego — kurs USD/PLN podskoczył do 3,77 zł, a EUR/PLN osłabił się do 4,34 zł.
— Dzisiejsza sesja odbywa się pod znakiem odwrotu od ryzyka. Spada nie tylko giełda polska, ale też indeksy europejskie oraz amerykańskie. Głównym powodem jest eskalacja sytuacji na Bliskim Wschodzie. Coraz słabsze są nadzieje na to, aby w niedługim czasie doszło tam do rozwiązania, które spowodowałoby spadki cen surowców energetycznych. W efekcie ropa Brent kosztuje już 109 dolarów, a gaz jest rekordowo drogi i kosztuje 83 euro za MWh — komentował dla PAP Biznes Mariusz Adamiak, dyrektor biura strategii rynkowych PKO BP.
— Najbardziej cierpią obligacje, których rentowności są rekordowo wysokie. Inwestorzy obawiają się, że banki centralne będą musiały podwyższać stopy procentowe w celu ograniczenia inflacji. W tym tygodniu kluczowa będzie środowa decyzja Fed. Mimo dzisiejszego spadku trudno jednak mówić o jakimś załamaniu. W tym kwartale giełda urosła o kilkanaście procent, a od początku roku WIG jest ponad 30 proc. do góry — dodał ekspert.
Surowcowe twarde lądowanie: KGHM dołuje WIG20
Wśród największych spółek skupionych w WIG20 w roli liderów wyprzedaży wystąpiły podmioty wrażliwe na ceny surowców. KGHM spadł o 5,16 proc. Miedziowemu gigantowi ciążą spadki cen miedzi na giełdzie w Londynie (poniżej 14 000 USD/t) oraz można przecena srebra.
Z kolei Grupa Kęty została przeceniona tym razem o 4,32 proc. w czwartej spadkowej sesji z rzędu. Korekta od lipca – kiedy cena akcji ustanowiła rekord na poziomie 1 362 zł – to już blisko 10 proc.
Sektor energetyczny był w poniedziałek pod presją podatkową. WIG Energia spadał drugi raz z rzędu. Inwestorów zaniepokoiły zapowiedzi wtorkowych obrad Rady Ministrów ws. projektu ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków ze zbycia paliw ciekłych. Akcje PGE (-1,85 proc.), Tauronu (-3,04 proc.) i Enei (-2,2 proc.) z mWIG40 zawracają z okresowych szczytów. W Tauronie doszło do odwołania wiceprezesa ds. finansowych Krzysztofa Surmy.
Pod większą presją w WIG20 były także akcje Aliora (-3,11 proc.), Budimeksu (-2,44 proc.),, a ponad 1 proc. straciły jeszcze walory Diuno i Modivo.
Po drugiej stronie znalazły się Allegro (1,9 proc.) oraz Pepco (2,14 proc.) stanowiąc, razem z drożejącym Orlenem (0,92 proc.) główną przeciwwagę dla dominującej podaży. Kurs Orlenu zamknął się najwyżej w historii (162,60 zł), a w trakcie dnia na poziomie 164,12 zł cena akcji ustanowiła nowy historyczny szczyt. Firma jest obecnie wyceniana na 188,8 mld zł - najwyżej ze spółek z WIG20. Drugi pod tym względem bank PKO BP (-0,48 proc.) ma obecnie kapitalizację równą 149,925 mld zł.
Grupa Azoty w dół, odbicie na Diagnostyce
Na zapleczu WIG20 sytuacja również była bardzo dynamiczna. Grupa Azoty okazała się najsłabsza w mWIG40, tracąc 4,95 proc. To kontynuacja silnej korekty — w ciągu pięciu ostatnich sesji walory potaniały łącznie o 16 proc. Mocno w mWIG40 oberwał także Creotech (-3,78 proc.) i Lubawa (-3,41 proc.). Ponad 3 proc. w tym segmencie stracił jeszcze kurs Cyfrowego Polsatu i Asseco SEE.
Warto zwrócić uwagą na kurs JSW, który zaliczył zwrot akcji. Mimo porannego spadku o 3,7 proc., na koniec dnia walory spółki delikatnie wzrosły (0,16 proc.), przerywając trzydniową serię spadkową po wcześniejszym 47-procentowym rajdzie z sierpnia i września. Z kolei Diagnostyka została liderem wzrostów w mWIG40 ze zwyżką o 3,6 proc. Spółka przerwała fatalną passę z zeszłego tygodnia, gdy jej kurs obniżył się o ponad 7 proc.
W sWIG80 liderami wzrostów były Elektortim (2,71 proc.) i Unimot (2,57 proc.). Największa przecena dotknęła Creotech Quantum (-5,35 proc.), Zremb (-4,6 proc.) i Apator (-4,12 proc.).
