"Czy się stoi, czy się leży, pomostówka się należy". Niekoniecznie, czasy gdy z łatwością można było przejść na wcześniejszą emeryturę już minęły. Dalej jest to możliwe, ale trzeba udowodnić, że praca, którą wykonywaliśmy była wykonywana w szkodliwych warunkach. Tych jest całe mnóstwo, ale nie każde wymienione są w odpowiednich przepisach. I tu pojawia się problem. 
Pytanie czytelnika:
W okresie od 3 maja 1979 roku do 5 maja 1997 roku pracowałem na stanowisku mechanik samochodowy i wykonywałem pracę blacharza samochodowego i lakiernika. Czy mogę starać się o uznanie tych lat pracy za pracę w warunkach szkodliwych?
Tylko jedna osoba z ówczesnego naszego zakładu, która była zatrudniona na stanowisku wymiany oleju i smarowania ma wpisane w papierach, że pracowała w warunkach szkodliwych. Pozostała reszta załogi nie. Słyszałem, że można się starać o uznanie takich warunków, jak się ma świadków - to prawda? Czy mam szansę na uznanie, że w tamtym okresie pracowałem w warunkach szkodliwych?
Odpowiedź:
Emerytura pomostowa przysługuje osobom, które wykonywały prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. O tym, kto pracuje w szczególnych warunkach mówi załącznik nr 1 ustawy*.
| »Firmy bankrutują - tysiące ludzi na bruku |
Są to m.in. prace pod ziemią, na wodzie i pod wodą, w powietrzu, w warunkach gorącego i zimnego mikroklimatu, bardzo ciężkie prace fizyczne, prace w warunkach podwyższonego ciśnienia atmosferycznego, prace garbarskie bezpośrednio przy obróbce mokrych skór, prace fizyczne ciężkie w podziemnych kanałach ściekowych. To tej grupy zaliczą się również np. zawodowi tancerze.
Z kolei pracowników wykonujących pracę o szczególnym charakterze wymienia załącznik nr 2 ustawy*. I są to m.in. prace maszynistów pojazdów trakcyjnych, prace kierowców pojazdów uprzywilejowanych, prace operatorów żurawi wieżowych, prace członków zespołów ratownictwa medycznego itd.
Warunki do ubiegania się o emeryturę pomostową
Aby starać się o przyznanie emerytury pomostowej na warunkach ogólnych, pracownik musi spełnić łącznie poniższe warunki:
urodził się po 31 grudnia 1948 r.,
»W Polsce zatrudniamy coraz więcej Ukraińców - ukończył co najmniej 55 lat (kobieta) lub 60 lat (mężczyzna),
- udowodnił okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat,
- posiada okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn,
- przed 1 stycznia 1999 r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymienioną w dotychczasowych przepisach lub w nowych wykazach prac,
- po 31 grudnia 2008 r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wymienioną w nowych wykazach prac,
- rozwiązał stosunek (stosunki) pracy.
Prawo do emerytury pomostowej powstaje z dniem, kiedy pracownik spełni ostatni z wymaganych warunków, o ile wniosek o przyznanie emerytury został zgłoszony najpóźniej w miesiącu, w którym warunek ten został spełniony.
ZUS zadecyduje, czy pracowałeś w szkodliwych warunkach
 | »Szef nie wypłaca mi całego wynagrodzenia, co robić? |
Weryfikacja tego, czy nasz czytelnik pracował w szczególnych warunkach nastąpi na etapie procedowania wniosku o przyznanie emerytury pomostowej.
Jak i gdzie składać wniosek o emeryturę pomostową
Nasz czytelnik, jeżeli spełnia wszystkie wymienione wyżej warunki, powinien złożyć do organu rentowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania wniosek (ZUS Rp-1 Epom). Może go złożyć samodzielnie lub za pośrednictwem płatnika składek, czyli swojego pracodawcy. Składając wniosek, należy dołączyć wszystkie dokumenty potwierdzające spełnienie warunków.
- Prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze należy potwierdzić wpisami w świadectwie pracy, w zaświadczeniu lub w świadectwie pracy w szczególnych warunkach. Z przedstawionych zaświadczeń musi wynikać:
-
rodzaj i okres pracy (według wykazu A i B z rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r.),
»Co trzecia firma nie płaci pensji pracownikom - stanowisko zgodnie z wykazem, działem, pozycją i punktem zarządzenia resortowego, a także
- stwierdzenie, czy praca ta wykonywana była stale i w pełnym wymiarze czasu obowiązującym na tym stanowisku – podkreśla nasz ekspert.
Jeżeli jednak, tak jak nasz czytelnik, pracownik nie posiada powyższych wpisów w świadectwie pracy, wówczas można przedstawić dowód z zeznań świadków – osób (w szczególności przełożonych, współpracowników), które zeznają, że praca była wykonywana w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
*Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych ( Dz. U. Nr 237, poz. 1656 z późn. zm.).
** Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w stosunku do zatrudnienia przed 1 stycznia 1999 r.
Barbara Sielicka
Bankier.pl
b.sielicka@bankier.pl
