Komisja Europejska zapowiedziała we wtorek, że przekaże unijne wsparcie finansowe w Wspólnej Polityki Rolnej dla rolników w związku z wysokimi cenami nawozów. Szczegóły pakietu mają zostać przedstawione przed wakacjami.
Około 30 proc. zapotrzebowania UE na nawozy azotowe pochodzi z importu. Ich produkcja to też bardzo energochłonny proces, który w dużej mierze opiera się na imporcie gazu ziemnego, wykorzystywanego zarówno jako surowiec, jak i źródło energii.
Ponadto 70 proc. zapotrzebowania UE na nawozy fosforowe pokrywa import fosforytów. Większość światowych zasobów tych surowców znajduje się w kilku krajach poza UE, zwłaszcza w Maroku. To sprawia, że Unia jest w dużym stopniu uzależniona od dostaw z zagranicy.
UE jest mniej zależna od importu potasu — około 40 proc. zapotrzebowania pokrywane jest z importu. Znaczna część wydobycia prowadzona jest na terenie UE, szczególnie w Niemczech i Hiszpanii.
Zabezpieczyć rynki i obniżyć koszty
Jak podkreśla Komisja Europejska, dostępność nawozów nie jest obecnie zagrożona, a rynek unijny jest wystarczająco zaopatrzony. Kluczowym problemem pozostają jednak ceny. Koszty nawozów azotowych są silnie uzależnione od sytuacji na rynkach międzynarodowych, zwłaszcza od cen gazu, które mają duży wpływ na koszty produkcji.
Dlatego Komisja Europejska przedstawiła we wtorek w PE w Strasburgu plan działań mających zabezpieczyć dostawy nawozów w UE i wesprzeć europejskich rolników w obliczu wysokich cen nawozów. Pakiet ma także ograniczyć zależność Europy od importu i wzmocnić bezpieczeństwo żywnościowe Wspólnoty.
Jesteśmy świadomi gwałtownego wzrostu cen nawozów. Sektor rolny jest pod presją. Uważnie monitorujemy sytuację: gwałtowny wzrost cen nie wpływa na pojedyncze gospodarstwo rolne, ale na cały łańcuch dostaw żywności - powiedział we wtorek wiceszef KE Raffaele Fitto.
KE zapowiada pilne wsparcie jeszcze przed wakacjami
Wsparcie finansowe, jak podała KE, ma zapewnić gospodarstwom rolnym większą płynność finansową przed kolejnym sezonem produkcyjnym.
Bruksela chce także umożliwić państwom członkowskim szersze wykorzystanie środków dostępnych w krajowych planach Wspólnej Polityki Rolnej. Wśród propozycji znalazły się m.in. ułatwienia dotyczące zaliczek dla rolników oraz zachęty do bardziej efektywnego wykorzystania nawozów i przechodzenia na nawozy biologiczne.
KE zapowiedziała również działania na rzecz zwiększenia produkcji nawozów w Europie oraz rozwoju gospodarki obiegu zamkniętego. W większym stopniu mają być wykorzystywane nawozy organiczne i biopochodne, a także technologie odzyskiwania azotu i fosforu ze ścieków oraz odpadów rolniczych.
Komisja chce także ograniczyć biurokrację i bariery rynkowe utrudniające rozwój rynku nawozów produkowanych w UE. Jednocześnie planowane jest wsparcie inwestycji w biogaz, biometan oraz nowoczesną infrastrukturę do odzysku składników odżywczych.
Bruksela zapowiedziała ponadto powołanie partnerstwa skupiającego producentów nawozów, rolników i państwa członkowskie. Ma ono wypracować rozwiązania dotyczące dostaw, produkcji i cen nawozów na rynku unijnym.
Z Brukseli Łukasz Osiński (PAP)
luo/ kj/
