REKLAMA

Medyk bez prawa do urlopu. Co mówią przepisy?

Ewelina Czechowicz2020-11-05 06:40redaktor
publikacja
2020-11-05 06:40
fot. Jacek Szydłowski / FORUM

W tym tygodniu minister zdrowia ogłosił, że na kwarantannę nie będą kierowani pracownicy medyczni. Do redakcji Bankier.pl docierają sygnały od lekarzy i pielęgniarek, którym wstrzymywane są urlopy. Czy sytuacja jest tak zła, że pracownik medyczny nie będzie mógł korzystać z przysługującego mu prawa do wypoczynku?

Takie zgłoszenie otrzymaliśmy z Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu. Rzeczniczka placówki Monika Kowalska poinformowała w rozmowie z Bankier.pl, że w tej sprawie nie zostało wydane żadne pisemne zarządzenie, skierowano jedynie prośbę o nieudzielanie urlopów celem zapewnienia obsady lekarskiej i pielęgniarskiej. Czy to początek ograniczania prawa do urlopu dla pracowników medycznych?

Prawo do urlopu

Każdemu pracownikowi, zgodnie z przepisami Kodeksu pracy, w zależności od stażu pracy, przysługuje w ciągu roku:

  • 20 dni urlopu przy stażu pracy poniżej 10 lat,
  • 26 dni urlopu  przy stażu powyżej 10 lat.

Urlop wypoczynkowy jest przywilejem pracownika, co do zasady każdy pracownik powinien do 31 grudnia wykorzystać urlop za dany rok. W sytuacji, kiedy się to nie udaje, z dniem 1 stycznia kolejnego roku urlop ten staje się urlopem zaległym, którego pracodawca ma obowiązek udzielić pracownikowi w terminie określonym w art. 168 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U z 2020, poz. 1320), czyli do 30 września następnego roku.

Kiedy urlop bieżący staje się zaległym

Sytuacje, w których może dojść do powstania zaległości urlopowych, wymienia Kodeks pracy. Okolicznościami tymi są:

  • wniosek pracownika umotywowany ważnymi przyczynami – art. 164 § 1 KP,
  • szczególne potrzeby zakładu pracy – art. 164 § 2 KP
  • przyczyny usprawiedliwiające nieobecność w pracy (np. choroba) – art. 165 i 166 KP,
  • odwołanie pracownika z urlopu z powodu okoliczności nieprzewidzianych w chwili rozpoczynania urlopu – art. 167 § 1 KP

Termin na wykorzystanie zaległego urlopu

W każdej z tych sytuacji urlop bieżący zamienia się w urlop zaległy, który powinien być wykorzystany najpóźniej do 30 dnia września następnego roku kalendarzowego (art. 168 KP).

Kary za niewykorzystanie urlopu w terminie

Trzeba pamiętać, że nieudzielenie urlopu zaległego do 30 września następnego roku kalendarzowego stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika zagrożone sankcją grzywny w wysokości od 1000 do 30 000 zł. Jeżeli zatem pracodawca nie dopilnuje, aby w pierwszej kolejności wykorzystany został urlop zaległy, naraża się na karę grzywny.

Ekwiwalent za niewykorzystany urlop

Urlop to niezbywalne prawo pracownika. Zgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu pracy pracownik nie może zrzec się urlopu ani przekazać go innej osobie. Pracodawca natomiast nie może w trakcie trwania stosunku pracy zamienić urlopu na ekwiwalent pieniężny. Ekwiwalent za niewykorzystany urlop przysługuje jedynie w sytuacji wygaśnięcia lub rozwiązywania stosunku pracy.

Urlop na żądanie

Każdy pracownik ma prawo do czterech dni „urlopu na żądanie” w roku. Pracodawca nie ma prawa odmówić żadnemu pracownikowi urlopu w cztery wskazane przez pracownika dni w roku kalendarzowym. Warunkiem jest zgłoszenie przez pracownika żądania urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu oraz oczywiście posiadanie „w puli” niewykorzystanego urlopu w danym roku.

Czy pracodawca może zakazać udzielania urlopu?

Pracodawca może, poza szczególnymi przypadkami, zawsze odmówić pracownikowi udzielenia urlopu wypoczynkowego ze względu na zapewnienie w zakładzie normalnego toku prac. Z przepisów w zakresie udzielania urlopów wypoczynkowych wynika, że generalnie o terminie wykorzystania przez pracownika urlopu decyduje pracodawca.

Udzielając pracownikom urlopu, bierze on pod uwagę nie tylko wnioski pracowników, ale i konieczność zapewnienia normalnego toku pracy. Dotyczy to zarówno urlopów, które pracodawca udziela zgodnie z planem urlopów, jak i urlopu, którego udziela po porozumieniu z pracownikiem (art. 163 § 1 i § 11 KP).

Zatem nie każdy wniosek urlopowy pracownika musi zostać przez pracodawcę zaakceptowany. Pandemia koronowirusa może być przesłanką, kiedy pracodawca dla zapewnienia właściwego toku prac w placówce medycznej będzie miał prawo do odmówienia urlopu wypoczynkowego swoim pracownikom.

Źródło:
Ewelina Czechowicz
Ewelina Czechowicz
redaktor

Prawnik. Doświadczenie zawodowe zdobywała w jednej z największych wrocławskich spółek giełdowych (2008-2017),gdzie zajmowała się dochodzeniem odszkodowań, była Kierownikiem Działu Oceny i Uzupełnienia Spraw, Kierownikiem Działu Kolizji Drogowych. W latach 2012-2015 Zastępca Kierownika Departamentu Szkód Korporacyjnych jednej z największych kancelarii prawnych na Dolnym Śląsku (2012-2015). Pracownik Krajowej Administracji Skarbowej w latach 2018-2020. Absolwentka Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji w Warszawie. W swoich publikacjach porusza tematykę prawno-podatkową oraz dotyczącą odszkodowań.

Tematy
Załóż Konto Przekorzystne na selfie

Załóż Konto Przekorzystne na selfie

Advertisement

Komentarze (10)

dodaj komentarz
(usunięty)
(wiadomość usunięta przez moderatora)
rentiero
Żebyś nie usłyszał podobnych słów jak będziesz chciał się gdzieś leczyć.
lorelie odpowiada rentiero
A ty co obrońca zdrajców i dezerterów? Jeszcze nie wyjechałeś ?na pewno znasz biegle język angielski niemiecki i inne... Męczysz się w naszym kraju... Masz dość. a na zachodzie taki raj, że pielęgniarki we Włoszech w reklamówkach na głowach chodziły....
rentiero odpowiada lorelie
Zdrajców? Dezerterów? Na leczenie chyba za późno. Za granicą (Norwegia, Włochy, Hiszpania, Francja) już protestowali (odchodząc od łóżek) w przeciwieństwie do zdrajców i dezerterów.
trooper
Się dziwić, że lekarze i pielęgniarki wyjeżdżają pracować na zachód jak u nas są traktowani jak niewolnicy?
lorelie
Tak samo masowo wyjeżdżają jak Polacy wyjechali do USA po zniesieniu wiz.... :)
samsza
Medycy mogą jeszcze iść na chorobowe lub rozstać się z pracodawcą, ale "potrzeby innych" wskazują na konieczność realnego wprowadzenia niewolnictwa.
fred_
No niestety. Na wojnie zolnierz tez nie moze isc na L4.
Ludzie na panstwowych posadkach mysla ze moga robic co chca, jak za komuny.
trooper
Alternatywa = przyjąć ofertę pracy z zachodu za 4 razy większą kasę i porzucić ten cały burdel.
jan-kowalski odpowiada trooper
A myślisz, że tam burdelu nie ma?
Jeżeli tak, tzn. że masz nikłe pojęcie o rzeczywistości i świecie. Oczywiście, że są kraje (zresztą nie tylko na tzw. Zachodzie, który przez wielu Polaków jest jeszcze wciąż mitologizowany), w których system ochrony zdrowia (kiedyś mówiło się "służba zdrowia",
A myślisz, że tam burdelu nie ma?
Jeżeli tak, tzn. że masz nikłe pojęcie o rzeczywistości i świecie. Oczywiście, że są kraje (zresztą nie tylko na tzw. Zachodzie, który przez wielu Polaków jest jeszcze wciąż mitologizowany), w których system ochrony zdrowia (kiedyś mówiło się "służba zdrowia", nie bez powodu) jest lepiej zorganizowany/dofinansowany. Ale to są raczej wyjątki - z jakiegoś powodu ludzie np. z Anglii czy Francji przyjeżdżali się leczyć w Polsce - fakt, prywatnie, bo tu taniej (ale gdyby tam publiczna służba zdrowia funkcjonowała jak należy, to by nie przyjeżdżali).
Jest takie powiedzenie (a powiedzenia są ponoć mądrością narodu): "wszędzie dobrze, gdzie nas nie ma.".

Na marginesie, za Kodeksem pracy - pracodawca może odmówić pracownikowi udzielenia urlopu wypoczynkowego; generalnie to on decyduje (ma prawo) o terminie wykorzystania przez pracownika urlopu. Nie tylko w sektorze publicznym (państwowym). I nie tylko w czasach epidemii.
Dobrze, żeby wszyscy (również na tym forum) sobie o tym przypomnieli. Widać, że kilka ostatnich lat względnej koniunktury i smakowania jako takiego dobrobytu poprzewracało niektórym w głowach (czyt. w d...).

Powiązane: Koronawirus - poradnik

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki