W Polsce żyją ponad 2 miliony bezrobotnych. Co miesiąc w urzędach pracy rejestrują się nowi - w lipcu 2013 było to ponad 230 tys. osób. Wielu z nich należy się zasiłek dla bezrobotnych.
foto: Thinkstock
Aby otrzymać zasiłek przede wszystkim należy zarejestrować się jako bezrobotny. Można to zrobić w Powiatowym Urzędzie Pracy. Coraz więcej PUP-ów daje bezrobotnym możliwość rejestracji przez ich serwisy internetowe.
Przy rejestracji w urzędzie trzeba mieć ze sobą dowód osobisty, dokument potwierdzający kwalifikacje do pracy (świadectwo ukończenia szkoły, dyplomy, itp.), świadectwo pracy i inne dokumenty niezbędne do ustalenia uprawnień, oraz - ewentualnie - dokumenty stwierdzające przeciwwskazania do wykonywania określonych prac. Mogą też być potrzebne inne dokumenty. Jeśli na przykład prowadziliśmy firmę, konieczna będzie decyzja o wykreśleniu z ewidencji i zaświadczenie z ZUS-u o opłacaniu składek z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.
Komu przysługuje zasiłek dla bezrobotnych?
Prawo do zasiłku przysługuje osobie dla której w ciągu 7 dni po zarejestrowaniu w urzędzie pracy nie znajdzie się żadna oferta zatrudnienia, stażu lub nawet szkolenia. Ponadto osoba ta w ciągu ostatnich 18 miesięcy łącznie przez 365 dni pracowała za co najmniej minimalne wynagrodzenie i od tej kwoty odprowadzano od niej składki na ubezpieczenie społeczne i fundusz pracy. Do tego okresu wlicza się również pracę nakładczą, usługi wykonywane z tytułu umowy agencyjnej lub innej umowy dotyczącej zlecenia, przy czym podstawa wymiaru odprowadzanych składek musi być co najmniej równa minimalnemu wynagrodzeniu. Zasiłek otrzymają również osoby, które prowadziły firmę lub współpracowały przy jej prowadzeniu, a także członkowie spółdzielni i kółek rolniczych, jeśli odprowadzano od nich składki.
ReklamaZobacz także
 | »10 wskazówek, jak nie powinno wyglądać CV |
Do 365 dni pracy dających prawo do zasiłku zalicza się również służbę wojskową i w charakterze funkcjonariusza, urlop macierzyński, okres pobierania renty, oraz inne od których odprowadzano składkę na Fundusz Pracy i ubezpieczenie społeczne. Zaliczany okres zatrudnienia w krajach Unii Europejskiej. Dotyczy to również osób pracujących w innych krajach przybyłych do Polski jako repatrianci, oraz wszystkich innych, o ile odprowadzali składkę na fundusz pracy w wysokości 9,75% przeciętnego wynagrodzenia za każdy miesiąc pracy.
Jak długo można pobierać zasiłek?
Zasiłek będziemy pobierać przez 6 miesięcy w sytuacji, gdy w naszym powiecie stopa bezrobocia 30 czerwca poprzedniego roku była niższa niż 150% przeciętnej stopy bezrobocia w kraju. Natomiast jeśli w naszym powiecie stopa bezrobocia przekracza 150% średniej w kraju, lub mamy więcej niż 50 lat i jednocześnie co najmniej 20-letni okres uprawniający do zasiłku, lub utrzymujemy dziecko poniżej 15. roku życia, a współmałżonek jest bezrobotny i nie pobiera zasiłku, możemy otrzymywać zasiłek przez 12 miesięcy.
Jak wysoki zasiłek można dostać?
Kwoty otrzymywanego zasiłku uzależnione są od liczby przepracowanych lat. Dla stażu pracy 5-20 lat przysługuje zasiłek podstawowy (100%) wynoszący 823,60 zł przez pierwsze 3 miesiące pobierania zasiłku oraz 646,70 zł przez resztę miesięcy posiadania prawa do zasiłku. Jeśli przepracowaliśmy mniej niż 5 lat przysługuje nam zasiłek obniżony (80%), w kwotach odpowiednio 658,90 zł przez pierwsze 3 miesiące oraz 517,40 zł w kolejnych. Zasiłek podwyższony (120%), wynoszący 988,40 zł przez pierwsze 3 miesiące oraz 776,10 zł w kolejnych miesiącach przysługuje przy co najmniej 20-letnim stażu pracy.
 | » Elastyczne formy zatrudniania pracowników - praca tymczasowa |
Kiedy nie należy się zasiłek dla bezrobotnych?
Zasiłku nie otrzyma osoba, która rozwiązała stosunek pracy za wypowiedzeniem mniej niż pół roku przed zarejestrowaniem się jako bezrobotny. Prawo to nie przysługuje także osobie która umowę o pracę rozwiązała za porozumieniem stron, chyba że porozumienie wynikało z upadłości lub likwidacji pracodawcy, bądź z powodu zmiany miejsca zamieszkania pracownika.Pozbawiona statusu bezrobotnego - a zarazem zasiłku - zostanie osoba, która pomimo skierowania na szkolenie, staż, bądź inną formę zatrudnienia, nie podejmie się tego zajęcia, lub gdy odbywa płatną praktykę, a świadczenie wynosi co najmniej połowę minimalnej płacy.
Kiedy prawo do zasiłku ustaje lub jest odroczone?
Prawo do zasiłku ustaje, jeśli bez uzasadnionej przyczyny nie przyjmiemy oferty zatrudnienia. W tym wypadku na zasiłek poczekamy 120 dni przy pierwszej odmowie, 180 przy drugiej i 270 przy kolejnych. Wypłaty zasiłku zostaną odroczone także przy otrzymaniu jednorazowego ekwiwalentu od pracodawcy (np. odprawa) - odpowiednio o okres za który świadczenie przysługiwało. Także jeśli dostaniemy odszkodowanie za skrócenie okresu wypowiedzenia odroczenie jest równe okresowi za który otrzymano odszkodowanie.
Prawo to jest odroczone również wtedy, gdy osoba zarejestruje się jako bezrobotny w okresie zawieszenia działalności gospodarczej (zasiłek należy się dopiero po 90 dniach od rejestracji w PUP-ie). A jeśli w ostatnim półroczu stosunek pracy ustał z winy pracownika bez wypowiedzenia, to prawo do zasiłku zostanie odroczone o 180 dni.
Art. 55 kodeksu pracy określa specyficzne sytuacje, przy których prawo do zasiłku w wypadku wypowiedzenia umowy przez pracownika przysługuje po 90 dniach od zarejestrowania. Tak dzieje się w momencie, gdy pracodawca takiej osoby dopuści się ciężkiego naruszenia praw pracownika lub lekarz wyda osobie orzeczenie o szkodliwym wpływie na zdrowie pracy na obecnym stanowisku, a osoba ta nie zostanie oddelegowana do innego zajęcia.
Marcin Lekki
Bankier.pl
