W lutym inflacja cenowa w Polsce wzrosła do najwyższego poziomu od 2011 r. Równocześnie Główny Urząd Statystyczny opublikował zmiany w tzw. koszyku inflacyjnym.
Pandemia koronawirusa sprawia, że o inflację można martwić się mniej niż jeszcze kilka tygodni temu. Mimo to warto zapoznać się z najnowszym raportem GUS-u, który oprócz standardowej porcji danych zawiera także nowy koszyk inflacyjny, na podstawie którego inflacja będzie liczona przez cały 2020 r.
Ceny towarów i usług konsumpcyjnych w lutym 2020 r. w porównaniu z analogicznym miesiącem ubiegłego roku wzrosły o 4,7 proc. - wynika z komunikatu Głównego Urzędu Statystycznego.
Wynik ten nieco różni się od odnotowanego w styczniu (4,3 proc. po rewizji danych z 4,4 proc.) oraz nie jest zgodny z oczekiwaniami analityków (4,4 proc.). Wzrost cen towarów i usług badanych przez GUS w ujęciu miesięcznym wyniósł natomiast 0,7 proc. wobec oczekiwanych 0,3 proc.
Roczna inflacja na poziomie 4,7 proc. oznacza, że wskaźnik ten jest najwyższy od listopada 2011 r. (4,8 proc.). Jednocześnie inflacja znajduje się znacznie powyżej celu inflacyjnego NBP, który wynosi 2,5 proc. z dopuszczalnym odchyleniem w górę i w dół o 1 punkt procentowy.
W porównaniu do lutego 2019 r., żywność i napoje bezalkoholowe podrożały o 7,5 proc., napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe o 4,1 proc. (efekt wyższej akcyzy), użytkowanie mieszkania o 7,3 proc., a wyposażenie gospodarstwa domowego o 0,3 proc.
Wśród innych kategorii, w górę także zdrowie (3,7 proc.), transport (1,4 proc.), łączność (1,9 proc.), rekreacja i kultura (3,7 proc.), edukacja (4,9 proc.) oraz restauracje i hotele (6,3 proc.).
| Inflacja w Polsce na początku 2020 r. | ||||
|---|---|---|---|---|
| luty | luty | styczeń | styczeń | |
| rdr | mdm | rdr | mdm | |
| Inflacja ogółem | 4,7 | 0,7 | 4,3 | 0,9 |
| Towary | 4,1 | 0,5 | 3,8 | 1 |
| Usługi | 6,4 | 1,1 | 5,9 | 0,6 |
| Żywność i napoje bezalkoholowe | 7,5 | 0,8 | 7,5 | 1,9 |
| Napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe | 4,1 | 1,7 | 2,6 | 1,4 |
| Odzież i obuwie | -1 | -5,7 | -1,6 | -4,5 |
| Użytkowanie mieszkania lub domu i nośniki energii | 7,3 | 1,5 | 6,2 | 3 |
| Wyposażenie mieszkania i prowadzenie gospodarstwa domowego | 0,3 | -0,1 | 0,3 | 0,2 |
| Zdrowie | 3,7 | 0,4 | 3,6 | 0,7 |
| Transport | 1,4 | -0,5 | 2,1 | -0,8 |
| Łączność | 1,9 | 0,8 | 1,9 | -0,3 |
| Rekreacja i kultura | 3,7 | 0,5 | 3,3 | 0,9 |
| Edukacja | 4,9 | 0,3 | 4,8 | 0,5 |
| Restauracja i hotele | 6,3 | 0,9 | 5,6 | 0,7 |
| Inne towary i usługi | 2,1 | 0,5 | 1,5 | -0,7 |
| Źródło: GUS | ||||
- W porównaniu z miesiącem analogicznym poprzedniego roku wyższe ceny żywności (o 8,1%) oraz w zakresie mieszkania (o 5,6%) podniosły ten wskaźnik odpowiednio o 1,84 p. proc., i 1,37 p. proc. Niższe ceny odzieży i obuwia (o 1,0%) obniżyły wskaźnik o 0,05 p. proc. – dodaje GUS.
Więcej żywności w koszyku
Jak co roku GUS dokonał zmian w koszyku inflacyjnym. Dokonuje się ich w oparciu o badanie budżetów gospodarstw domowych, na podstawie którego opracowywany jest system wag. Na tle wskaźników z lat poprzednich tegoroczne wagi wyglądają następująco:
| Kategoria | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Żywność i napoje bezalkoholowe | 24,20 | 24,33 | 24,64 | 24,36 | 24,04 | 24,28 | 24,36 | 24,89 | 25,24 |
| Napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe | 6,12 | 6,32 | 6,56 | 6,53 | 6,56 | 6,38 | 6,19 | 6,37 | 6,25 |
| Odzież i obuwie | 4,90 | 4,79 | 5,02 | 5,35 | 5,47 | 5,68 | 5,37 | 4,94 | 4,94 |
| Użytkowanie mieszkania i nośniki energii | 21,27 | 20,84 | 21,70 | 21,06 | 21,04 | 20,53 | 20,35 | 19,17 | 18,44 |
| Wyposażenie mieszkania i prowadzenie gospodarstwa domowego | 4,64 | 4,62 | 4,59 | 4,85 | 4,99 | 5,14 | 5,25 | 5,70 | 5,80 |
| Zdrowie | 5,01 | 5,03 | 5,22 | 5,20 | 5,45 | 5,56 | 5,69 | 5,12 | 5,29 |
| Transport | 9,09 | 9,42 | 9,24 | 9,02 | 8,72 | 8,63 | 8,74 | 10,34 | 9,89 |
| Łączność | 4,34 | 4,11 | 5,41 | 5,28 | 5,27 | 5,20 | 4,87 | 4,18 | 4,54 |
| Rekreacja i kultura | 7,79 | 7,89 | 6,36 | 6,42 | 6,63 | 6,89 | 6,92 | 6,44 | 6,62 |
| Edukacja | 1,15 | 1,17 | 1,17 | 1,04 | 1,01 | 0,97 | 1,00 | 1,07 | 1,15 |
| Restauracje i hotele | 6,42 | 6,36 | 4,56 | 5,24 | 5,04 | 5,23 | 5,71 | 6,20 | 6,12 |
| Inne towary i usługi | 5,07 | 5,12 | 5,53 | 5,65 | 5,78 | 5,51 | 5,55 | 5,58 | 5,72 |
| Ogółem | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 |
| Źródło: GUS | |||||||||
W ostatnich miesiącach inflacja stała się jednym z najgorętszych tematów ekonomicznych w polskiej debacie publicznej. Więcej o tym, w jaki sposób powstaje wskaźnik mierzony przez GUS przeczytasz w artykule "Jak GUS mierzy inflację? Statystycy wyjaśniają".
Lutowy odczyt inflacji to najprawdopodobniej lokalny szczyt wskaźnika. Na taki scenariusz już wcześniej wskazywały prognozy ekonomistów, które teraz wzmocnione zostały m.in. przez perspektywę obniżki cen paliw. Oczywiście wciąż nie wiadomo, jak dokładnie epidemia wpłynie na wzrost cen (choć można posługiwać się przykładem Chin), zaś w dłuższym horyzoncie do obniżenia podwyżek przyczynić może się spowolnienie gospodarcze. Na taki scenariusz wskazywał wczoraj wiceminister finansów Leszek Skiba. Oczywiście wszystko zmienić mogą dalsze negatywne efekty koronawirusa, w tym ograniczenie dostępności towarów czy osłabienie złotego.
Kolejny raport o inflacji, zawierający już wpływ epidemii koronawirusa, opublikowany zostanie 31 marca – będzie to szybki szacunek, pozbawiony szczegółowego rozbicia na kategorie czy poszczególne produkty. Następy pełny raport GUS na temat wzrostu cen poznamy 15 kwietnia.
