Wzrost cen mieszkań w UE przyspieszył, ale nie nad Wisłą. Polska liderem wzrostu stawek czynszów

Polska była w 2021 r. jednym z sześciu państw Unii Europejskiej, w których wzrost cen mieszkań w relacji rocznej wyhamował – wynika z danych Eurostatu. Nad Wisłą miała jednak miejsce najmocniejsza podwyżka średniej ceny najmu w całej Unii Europejskiej.

Średnio o 10 proc. w skali roku wzrosła w 2021 r. średnia kwota płacona za mieszkanie w Unii Europejskiej. Zgodnie z danymi Eurostatu, średnia cena transakcyjna w Polsce wrosła nieznacznie poniżej unijnej średniej – o 9,2 proc. w skali roku.

Czechy liderem wzrostów

W podobnym tempie jak w Polsce – o ok. 9 proc. w skali roku – rosły średnie ceny transakcyjne notowane w Portugalii i Bułgarii. Liderem wzrostów byli dwaj sąsiedzi Polski: Czechy (+19,7 proc. r/r) oraz Litwa (+16,1 proc. r/r). Wzrost powyżej 10 proc. w relacji rocznej zanotowano jeszcze w dziewięciu innych krajach.

Na drugim biegunie znalazł się Cypr, gdzie średnie cena transakcyjna notowana w 2021 r. była o 3,5 proc. niższa niż rok wcześniej. Wzrosty poniżej 4 proc. w skali roku zanotowano w dwóch innych południowoeuropejskich krajach – Włoszech (+2,5 proc. r/r) i Hiszpanii (+3,7 proc. r/r).

Polska była jednym z sześciu państw UE, w których w 2021 r. zanotowano osłabienie tendencji wzrostowej na rynku sprzedaży mieszkań. Względem 2020 r. notowany nad Wisłą wzrost średniej ceny transakcyjnej był o 1,3 p.p. niższy. Zgodnie z danymi Eurostatu, z taką tendencją mieliśmy do czynienia jeszcze w Chorwacji, Luksemburgu, Rumunii, na Słowacji oraz na Cyprze, gdzie miała miejsce wspomniana obniżka średnie ceny transakcyjnej.

Przyspieszenie tendencji wzrostowej miało miejsce z kolei w tych państwach, w których podwyżki w relacji rocznej były najwyższe – Czechach (+11,3 p.p. r/r), na Węgrzech (+10,5 p.p. r/r), w Estonii (+9 p.p. r/r) oraz na Litwie (+8,8 p.p. r/r).

Stawki czynszów rosły wolniej

Znacznie wolniej od średnich cen transakcyjnych notowanych na rynku sprzedaży mieszkań rosły w 2021 r. średnie stawki czynszu. W tym przypadku liderem wzrostów była jednak Polska, gdzie średnia kwota płacona przez najemców wzrosła względem 2020 r. o 3,9 proc. Wzrost powyżej 3 proc. zanotowano jeszcze w Estonii oraz Słowenii (po 3,7 proc. r/r). Unijna średnia w tym przypadku wyniosła 1,3 proc. r/r.

Na drugim biegunie znalazła się Malta, gdzie średnia kwota płacona przez najemców spadła w ciągu roku o 1,4 proc., a także Włochy, gdzie nie uległa ona zmianie oraz Grecja, gdzie zanotowano kosmetyczną podwyżkę o 0,1 proc. w skali roku.

Jak wynika z danych Eurostatu, w Polsce, jak i w znakomitej większości państw należących do Unii Europejskiej, wzrost w ujęciu rocznym zanotowany w 2021 r. był niższy niż rok wcześniej. U nas wyhamował o 1,5 p.p. Dla porównania na wspomnianej już Malcie było to 5,4 p.p., a na Węgrzech: 2,4 p.p.

Odwrotny trend zaobserwowano w Estonii, gdzie w 2020 r. miała miejsce obniżka o 4,2 proc. r/r, a w 2021 r. zanotowano wzrost średniej kwoty płaconej przez najemców o 3,7 proc.

Wojna w Ukrainie odwróci trend?

Wracając jednak nad Wisłę, po pierwszym kwartale 2022 r., szczególnie w największych polskich miastach, możemy mieć do czynienia z odwróceniem tendencji i sytuacją, w której to stawki czynszów będą rosły szybciej od średnich cen transakcyjnych mieszkań. Wszystko przez rosnący popyt spowodowany wojną w Ukrainie i napływem do Polski uchodźców.

Jak bowiem wynika z danych PKO Banku Polskiego, które przytaczaliśmy w artykule „Szturm na rynek najmu. Liczba ofert ostro w dół, stawki w górę”, w ciągu dwóch pierwszych tygodni marca liczba ofert mieszkań na wynajem w największych polskich miastach zmniejszyła się nawet o 60 proc.

Równolegle dwucyfrowy wzrost dotknął w analizowanym okresie średnie ceny ofertowe. We Wrocławiu podwyżka oczekiwań wynajmujących sięgnęła 30 proc., a w Krakowie, Poznaniu i Łodzi przekroczyła 20 proc.

Źródło: