Pomnik Przemysła II odsłonięto w środę w Poznaniu. Monument przedstawiający polskiego króla siedzącego na koniu ma upamiętniać związanego ze stolicą Wielkopolski władcę i przypominać, że Poznań był również miastem królewskim.
Autorem rzeźby jest Stanisław Szwechowicz. Jego projekt zdobył drugą nagrodę w konkursie na pomnik króla Przemysła II, którego rozstrzygnięcie odbyło się w czerwcu 2021 roku. Projekt zakładał budowę cokołu, na którym stanie postać władcy oraz przebudowę muru oporowego z zachowaniem istniejącej zieleni na skarpie. Prace rozpoczęły się od badań archeologicznych prowadzonych w okolicy przyszłego pomnika. Po ich zakończeniu przystąpiono do budowy cokołu, który stanowi podstawę całej konstrukcji. Całość prac realizowana była pod nadzorem Miejskiego Konserwatora Zabytków, aby zachować historyczny charakter miejsca i jego walory krajobrazowe.
Fundatorem pomnika jest Jacek Wojciechowski, który w całości pokrył koszty tego przedsięwzięcia. Jak powiedział w środę PAP, „starania o powstanie tego pomnika trwały jakieś 13 lat, ale ważne, że efekt moim zdaniem jest bardzo fajny, ponieważ pierwsze reakcje i wśród ludzi, i w internecie są takie, że udało się”.
- Jestem Poznaniakiem z dziada pradziada i postępując trochę z linią moich przodków, idąc ich wzorem, postanowiłem coś dla mojego miasta zrobić. Nie wiedziałem, że to będzie takie trudne (…), ale udało się - powiedział PAP Wojciechowski.
Dodał, że chciałby, aby pomnik przypominał też mieszkańcom Poznania, że żyją w naprawdę wyjątkowym mieście. - To mi też przyświecało, bo faktycznie tu była stolica, tu był król. On tutaj działał, to jest jego zamek, pochowany jest też w katedrze w Poznaniu. Więc gdzie mogła być ta stolica? Tutaj była. Poznań, przez jakiś okres, był też stolicą Polski. Ja nie jestem historykiem (…), ale jest wystarczająca ilość dowodów – a to będzie dodatkowo element dla ludzi, którzy nie znają historii, dla gości, turystów, że tu była stolica – zaznaczył.
Pomnik upamiętniający Przemysła II - księcia poznańskiego, wielkopolskiego i krakowskiego, a także króla Polski w latach 1295-1296 został odsłonięty na poznańskim Starym Mieście, przy skrzyżowaniu ulic Franciszkańskiej i Góra Przemysła, w bezpośrednim sąsiedztwie Zamku Królewskiego i Wzgórza Przemysła.
Władca – jak przypomniano w trakcie środowej uroczystości - urodził się w Poznaniu i odegrał ważną rolę w procesie odbudowy Królestwa Polskiego po okresie rozbicia dzielnicowego. Przemysł II spoczywa w poznańskiej katedrze.
W uroczystym odsłonięciu monumentu wzięli udział przedstawiciele władz miasta i regionu, środowiska naukowego, instytucji kultury, organizacji społecznych, a także parlamentarzyści oraz mieszkańcy Poznania.
Obecnie w górującym nad pomnikiem Zamku Królewskim w Poznaniu mieści się Muzeum Sztuk Użytkowych – Oddział Muzeum Narodowego w Poznaniu. Dyrektor MNP Tomasz Łęcki powiedział PAP w środę, że „na całym świecie, tam gdzie władca był, panował – stawia się jego pomniki”.
- Przed laty zrekonstruowano, przy wielkich dyskusjach, oczywiście w sposób symboliczny, zamek, który stoi na reliktach, średniowiecznych fragmentach zamku właśnie Przemysła. Zrekonstruowano we współczesnej trochę formie siedzibę króla, dzisiaj odsłaniany jest pomnik - świetnie to gra – powiedział.
Dodał, że MNP chce do pomnika „dołożyć jeszcze jedną inicjatywę”. Jak mówił dyrektor, „aby to dosyć chaotycznie zagospodarowane wzgórze uporządkować”. - Ogłaszamy konkurs, aby nie tylko był zamek, nie tylko pomnik, ale również, żeby wzgórze miało charakter królewski, żeby można było na nie spoglądać i wchodzić na nie z różnych stron – podkreślił Łęcki.
Historyk, mediewista, prof. Tomasz Jasiński pytany przez PAP, czy pomnik króla dodatkowo uświadomi i przypomni mieszkańcom miasta i turystom, że Poznań był miastem królewskim powiedział PAP, że „na pewno przypomni, że mamy zamek królewski w Poznaniu”.
– Malo kto wie, ale gdybyśmy się udali do podziemi, to tam cały zamek w tych pierwotnych murach istnieje. A po drugiej stronie (…) jest potężny mur obwodowy, zamkowy, który jest autentyczny – nawet z czasów ok. 1249 roku – przetrzymał bombardowania niemieckie i sowieckie w czasie wojny – powiedział.
Anna Jowsa (PAP)
Materiał wideo dostępny na: https://wideo.pap.pl/pap-media,101/w-poznaniu-odslonieto-pomnik-krola-przemysla-ii,91519
ajw/ lm/
