Choć ceny na rynku najmu w największych polskich miastach spadły w ciągu roku, studenci za dach nad głową płacą więcej niż przed rokiem. Jak wynika z najnowszego raportu „Studenci na rynku nieruchomości” przygotowanego przez AMRON-SARFiN, już co trzeci polski żak za mieszkanie lub akademik płaci ponad 1500 zł miesięcznie.
Zgodnie z danymi Otodom Analytics, w lipcu w największych polskich miastach średnie ceny ofertowe najmu były od 1,3 proc. (Łódź) do 3,6 proc. (Kraków i Wrocław) niższe niż przed rokiem. Wzrosty wśród miast wojewódzkich notowane były jedynie w Katowicach (+0,3 proc. r/r), Kielcach (+1 proc. r/r), Szczecinie (+2 proc. r/r), Bydgoszczy (+3,2 proc. r/r), Opolu (+5,7 proc. r/r) i Olsztynie (+7,9 proc. r/r).
U progu roku akademickiego 2026/2027 wynajmujący inkasowali przeciętnie od 2084 zł/m-c w Białymstoku do 4918 zł/m-c w Warszawie.
Tymczasem, jak wynika z danych AMRON-SARFiN, odsetek płacących miesięcznie powyżej 1500 zł wzrósł w ciągu roku o 15 pp.
Blisko co piąty ankietowany student (19 proc.) mieszkał w akademiku, przy czym zdecydowana większość wybrała akademik uczelniany (18 proc.). Pokój na stancji był dachem nad głową dla co czwartego (24 proc.), a mieszkanie lub dom ze współlokatorem dzieliło 45 proc. żaków.
U rodziny lub znajomych, bez płacenia za najem, mieszkało 49 proc. studentów. Odsetek ten wzrósł w ciągu roku o 8 pp.
Z 75 proc. do 60 proc. spadł z kolei odsetek żaków, którzy we wspólnym mieszkaniu lub na stancji mieli do dyspozycji własny pokój.
Szybkie umowy na ostatnią chwilę
Coraz wyraźniej wśród polskich studentów uwidacznia się zwyczaj szukania dachu nad głową na ostatnią chwilę. Ponownie najgorętszym miesiącem na rynku nieruchomości w przypadku studentów był wrzesień. Wówczas umowy najmu podpisało 39 proc. z nich.
Co siódmy (14 proc.) mieszkanie wynajął już podczas trwania roku akademickiego – w październiku. Z kolei 17 proc. ankietowanych studentów mieszkanie wynajęło w sierpniu a 8 proc. jeszcze w lipcu.
Niemal połowa przepytywanych (46 proc.) znalazła mieszkanie w ciągu dwóch tygodni. Z uwagi na szerszą dostępną ofertę zwiększyła się liczba oglądanych nieruchomości. Już po obejrzeniu pierwszej umowę podpisało 22 proc. studentów (-9 pp. r/r). Co ciekawe, 15 proc. ankietowanych przed zawarciem umowy nie odwiedziło żadnego mieszkania. Już co ósmy student (13 proc. i +4 pp. r/r) znacznie bardziej przebierał (lub był do tego zmuszony) w ofertach i potrzebował obejrzeć co najmniej sześć nieruchomości.
Połowa ankietowanych ofert najmu szukała na portalach ogłoszeniowych. Coraz bardziej znikomą popularnością cieszą się agencje nieruchomości, z usług których skorzystało zaledwie 2 proc. żaków.
Podobnie jak rok wcześniej, większość studentów (60 proc.) zdecydowała się lub została zmuszona do podpisania zwykłej pisemnej umowy najmu. Co dziesiąty (10 proc.) podpisał umowę najmu okazjonalnego. Jedynie 2 proc. (choć w porównaniu z poprzednim rokiem to wzrost o 1 pp.) z nich zdecydował się na najem instytucjonalny. Od lat wokół 10 proc. oscyluje z kolei odsetek żaków wynajmujących pokój lub mieszkanie w oparciu o umowę ustną.
Z kaucją i bez negocjacji
Wciąż rzadkością są udane negocjacje cenowe. Ponad czterech na pięciu ankietowanych studentów (84 proc.) zgodziło się na cenę zaproponowaną przez wynajmującego. Tylko 10 proc. żaków (+2 pp. r/r) udało się wynegocjować niższą stawkę. W odwrotnej, niekorzystnej dla siebie sytuacji, znalazło się 6 proc. pytanych.
Nieznacznie w porównaniu z poprzednim rokiem – do 19 proc. – wzrósł odsetek umów niezawierających zapisu o obowiązku wpłacenia kaucji. W przypadku co drugiej umowy (49 proc.) kaucja stanowiła wysokość miesięcznego czynszu.
Ceny mieszkań i pokoi rosną
W porównaniu z ubiegłym rokiem wyraźnie wzrósł odsetek studentów płacących za lokum więcej niż przed rokiem. W przypadku większości ankietowanych (38 proc.) czynsz wzrósł w przedziale 5-10 proc.
W obliczu ostatnich podwyżek już przeszło co trzeci student (34 proc.) za mieszkanie lub akademik płacił ponad 1500 zł/m-c. Przed rokiem w takiej sytuacji znajdowało się 22 proc. żaków.
Najwięcej – przeciętnie 2121 zł/m-c (+14,2 proc. r/r) płacili wynajmujący pokoje w akademikach prywatnych, zaś przeciętnie 813 zł/m-c (+0,6 proc. r/r) kosztowały pokoje w akademikach uczelnianych.
Średnio 1400 zł (+10,7 proc. r/r) co miesiąc przelewali na konto właścicieli wynajmujący pokoje na stancjach.
W przypadku pokojów współdzielonych kwoty te wynosiły odpowiednio: 1144 zł/m-c, 676 zł/m-c i 993 zł/m-c.
W większości przypadków ciężar opłat związanych z najmem spoczywał jednak nie na samych studentach stacjonarnych, ale również ich rodzicach (80 proc.). Współczynnik ten zanotował wzrost o 3 pp. w ujęciu rocznym. Z kolei w ciągu dwóch lat wzrósł o 16 pp.
Stypendium było źródłem pozwalającym opłacić najem w przypadku co piątego ankietowanego (-2 pp. r/r).
Studiowanie wciąż coraz droższe, ale wzrost wyhamował
Przypomnijmy, że po raz pierwszy w dziesięcioletniej historii badania „Portfel Studenta”, przeciętny koszt życia polskiego żaka przekroczył 4 tys. zł, wynosząc dokładnie 4045,82 zł/m-c. To o 1,7 proc. więcej niż rok wcześniej. I choć wydatki rosły nieco szybciej niż w poprzednim roku, to od trzech lat możemy mówić o ich stabilizacji.
W dłuższej, siedmioletniej perspektywie studiowanie w Polsce podrożało już 90 proc. a nominalnie o blisko 2000 zł miesięcznie.
MKZ
