We wspólnej deklaracji państwa BRICS wyraziły w sobotę zaniepokojenie wzrostem jednostronnie nakładanych ceł i innych barier zakłócających handel międzynarodowy. Przywódca Chin Xi Jinping zaapelował, by blok odegrał rolę mediatora w konflikcie na Bliskim Wschodzie.
Otwierając obrady na szczycie BRICS w Nowym Delhi, premier Indii Narendra Modi ocenił, że BRICS osiągnął dojrzałość i powinien teraz przekuć to w konkretne działania na arenie międzynarodowej. Podkreślił, że format nie jest wymierzony w żadne państwo, lecz ma zapewnić krajom rozwijającym się większy wpływ na decyzje globalne.
Modi zwrócił uwagę, że państwa Globalnego Południa jako pierwsze odczuwają skutki kryzysów, ale przy podejmowaniu decyzji są spychane na dalszy plan. Ponowił apel o reformę instytucji międzynarodowych, w tym Rady Bezpieczeństwa ONZ, tak by zwiększyć reprezentację państw rozwijających się i wschodzących potęg.
W piątek na Forum Biznesowym BRICS przywódca Rosji Władimir Putin również zapewnił, że ugrupowanie „nie jest przeciwko nikomu”, a Moskwa opowiada się za realizacją własnych interesów i współpracą z dotychczasowymi i nowymi partnerami.
Prezydent Iranu Masud Pezeszkian wezwał natomiast do zwiększenia wykorzystania walut narodowych w handlu między członkami BRICS oraz stworzenia mechanizmów ograniczających ryzyko związane z wahaniami kursów walut. Według niego zmniejszyłoby to podatność gospodarek na sankcje i inne formy presji ekonomicznej.
Szczyt jest okazją do rozmów Modiego z Xi
Chiński przywódca przybył do Indii po raz pierwszy od siedmiu lat, a oba państwa próbują poprawić relacje nadwyrężone po krwawych starciach na spornej granicy w Himalajach w 2020 r.
Jednym z testów dla jedności BRICS jest wojna na Bliskim Wschodzie. Iran i Zjednoczone Emiraty Arabskie, oba należące do formatu, znalazły się po przeciwnych stronach konfliktu. Wojna rozpoczęła się 28 lutego od izraelsko-amerykańskich ataków na Iran, a w odpowiedzi Iran przeprowadził ataki rakietowe i dronowe m.in. na ZEA.
Ambasada Iranu w Indiach poinformowała w sobotę, że Pezeszkian spotkał się w Nowym Delhi z następcą tronu ZEA Abu Zabi szejkiem Chalidem bin Muhammadem al-Nahajanem. Był to jeden z kontaktów na najwyższym szczeblu między przedstawicielami obu tych krajów od wybuchu wojny.
BRICS powstał w 2009 r. i miał zwiększyć znaczenie gospodarek wschodzących w zdominowanym przez państwa zachodnie systemie międzynarodowym. Obecnie pełnymi członkami są: Brazylia, Rosja, Indie, Chiny, RPA, Egipt, Etiopia, Iran, Zjednoczone Emiraty Arabskie i Indonezja. Państwa BRICS skupiają ponad 40 proc. ludności świata i wytwarzają niemal jedną czwartą światowego PKB.
Priorytetem BRICS było zmniejszenie zależności od amerykańskiego dolara poprzez zwiększenie udziału walut narodowych w rozliczeniach handlowych. Analitycy wskazują jednak, że całkowite odejście od dolara w krótkim czasie nie jest realistyczne ze względu na głębokie różnice gospodarcze oraz utrzymującą się zależność strukturalną członków od tej waluty.(PAP)
baj/ akl/
