Dyskryminacja płacowa, nielegalne zatrudnienie czy brak wynagrodzenia - to najczęstsze niechlubne praktyki polskich pracodawców zatrudniających cudzoziemców. Oszukują głównie ci, którzy prowadzą mikroprzedsiębiorstwa i małe firmy.
Powierzenie cudzoziemcowi nielegalnego wykonywania pracy stwierdzono przez PIP w 2016 roku w czasie 687 kontroli. Nieprawidłowości dotyczyły 5186 osób. Cudzoziemcy coraz częściej nie pozostają obojętni na działania nieuczciwego przełożonego i zgłaszają sprawę do PIP-u. Tylko przez pierwsze 9 miesięcy 2017 roku wpłynęło 879 takich skarg.
Kontrole PIP polskich pracodawców
W 2016 roku Państwowa Inspekcja Pracy przeprowadziła 4 257 kontroli legalności zatrudnienia i wykonywania pracy przez cudzoziemców. Kontrolą objęto 30,2 tys. cudzoziemców, z czego ponad 84 proc. dotyczyło obywateli Ukrainy.
|
Liczba ujawnionych cudzoziemców, którzy nielegalnie wykonywali pracę w Polsce |
|
|---|---|
|
Państwo |
Liczba cudzoziemców, którym powierzono nielegalne wykonywanie pracy |
|
Ukraina |
4 982 |
|
Białoruś |
54 |
|
Uzbekistan |
54 |
|
Mołdawia |
27 |
|
Wietnam |
12 |
|
Rosja |
10 |
|
Armenia |
7 |
|
Chiny |
3 |
|
Filipiny |
3 |
|
Nepal |
3 |
|
pozostałe |
31 |
| Źródło: opracowanie własne Bankier.pl na podstawie raportu Państwowej Inspekcji Pracy | |
W czasie 687 kontroli przeprowadzonych w ubiegłym roku, które stanowiły 16,1 proc. wszystkich inspekcji, stwierdzono nielegalne powierzenie pracy cudzoziemcowi. W 2015 roku odsetek ten był niższy i wyniósł 12,2 proc. Według rocznego sprawozdania Państwowej Inspekcji Pracy nielegalne zatrudnienie występowało w 2016 r. głównie w dużych aglomeracjach miejskich. Największe nasilenie zauważono natomiast w województwach: śląskim (36 proc.), pomorskim (27 proc.) oraz w mazowieckim (11 proc.). Najczęściej takie nieprawidłowości ujawniono w mikroprzedsiębiorstwach – 58 proc. oraz w małych firmach zatrudniających od 10 do 49 pracowników – 25 proc.
Z corocznego raportu PIP można dowiedzieć się również, jakie prawa pracownicze są łamane przez pracodawców powierzających zajęcie cudzoziemcom. W przeprowadzonych kontrolach naruszenia dotyczyły:

- przestrzegania przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy - 19,4 proc. (proc. cudzoziemców, wobec których naruszono przepisy),
- powierzania pracy cudzoziemcowi na innych (gorszych) warunkach niż określone w oświadczeniu pracodawcy – 12,5 proc.,
- przestrzegania przepisów dotyczących zgłaszania cudzoziemców do ubezpieczenia społecznego – 12,2 proc.,
- zawierania umów cywilnoprawnych w warunkach właściwych dla stosunku pracy 7,3 proc.,
- wykonywania pracy na innym stanowisku lub na innych warunkach od określonych w zezwoleniu na pracę lub w zezwoleniu na pobyt czasowy i pracę – 4,0 proc.,
- pracy cudzoziemców na rzecz innego podmiotu niż te, który wystawił i zarejestrował oświadczenie – 3,7 proc.,
- nieuwzględnienia w umowie z cudzoziemcem warunków zawartych w zezwoleniu na pracę lub w zezwoleniu na pobyt czasowy i pracę – 2,4 proc.,
- niezawieranie na piśmie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej – 1,8 proc.
Jakie problemy zgłaszają cudzoziemcy pracujący w Polsce
- Bardzo często mamy do czynienia z problemem dotyczącym stosunku pracy. Niestety często jest to związane z dyskryminacją płacową, nielegalnym zatrudnieniem lub całkowitym brakiem regulowania należności za pracę. Często jest to niewiedza, ale zauważamy również inne sytuacje, w których to pracownicy w pierwszym okresie swojego zatrudnienia godzą się, mimo posiadanej wiedzy na łamanie swoich praw, tłumacząc to sobie swoim pochodzeniem czy osobistą potrzebą posiadania jakiegokolwiek zajęcia. W tych przypadkach winny jest poziom świadomości prawnej – mówi w rozmowie z Bankier.pl Oksana Yuryk z Fundacji Ukraina.
Przeczytaj także
Redakcja Bankier.pl zapytała Państwową Inspekcję Pracy, jak często cudzoziemcy składają skargi na swoich przełożonych. Jarosław Leśniewski, dyrektor Departamentu Legalności Zatrudnienia, powiedział w rozmowie z Bankier.pl, że w 2017 roku do 11 września wpłynęło do PIP-u 879 skarg. – Dominującą tematyką skarg składanych przez cudzoziemców w 2017 roku były kwestie: niewypłacenia wynagrodzenia, braku na piśmie umowy o pracę, niewydania świadectwa pracy i nieterminowej wypłaty wynagrodzenia – wyjaśnia Leśniewski.
|
Najczęstsza tematyka i liczba skarg złożonych przez cudzoziemców |
|
|---|---|
|
Przedmiot skarg |
Liczba skarg |
|
Niewypłacenie wynagrodzenia |
290 |
|
Brak na piśmie umowy o pracę |
115 |
|
Niewydanie świadectwa pracy |
33 |
|
Nieterminowa wypłata wynagrodzenia |
32 |
|
Źródło: opracowanie własne Bankier.pl na podstawie danych przekazanych przez Państwową Inspekcję Pracy |
|
Jak wynika z informacji przesłanych do redakcji Bankier.pl, liczba skarg skierowanych przez cudzoziemców na polskich pracodawców systematycznie rośnie. W 2014 roku takie zażalenia wpłynęły od 102 osób, w 2015 roku od 271, a w 2016 roku od 500. Rok 2017 będzie rekordowy, ponieważ obecnie (stan na 11 września) takich skarg złożono już 879.






























































