PCC a kryptowaluty. Komunikat MF oderwany od rynkowych realiów

W ostatnim czasie żadna aktywność Ministerstwa Finansów nie podniosła ciśnienia użytkownikom internetu zajmujących się handlem i inwestowaniem w kryptowaluty tak, jak komunikat z 4 kwietnia 2018 r.

Komunikat Ministerstwa Finansów wzbudził emocje wśród handlujących kryptowalutami
Komunikat Ministerstwa Finansów wzbudził emocje wśród handlujących kryptowalutami (YAY Foto)

Incydentalnie czy zarobkowo?

Dokument zatytułowany  "Skutki podatkowe obrotu kryptowalutami w PIT, VAT i PCC"  przypomina podatnikom, że w rocznych zeznaniach podatkowych mają oni obowiązek wykazywać również przychody ze sprzedaży lub zamiany kryptowalut takich jak m.in. bitcoin, ether czy litecoin. Dalej w komunikacie wskazuje się, że zgodnie z treścią przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,  dochody z tego tytułu opodatkowuje się na zasadach ogólnych. Ministerstwo potwierdza dotychczasowe stanowisko, iż za źródło przychodów w przypadku osób fizycznych dokonujących pojedynczych transakcji uznaje się przychody z praw majątkowych, natomiast w przypadku działalności zarobkowej prowadzonej w sposób zorganizowany i ciągły, przychody będą pochodziły z pozarolniczej działalności gospodarczej.

W pierwszym przypadku przychód z odpłatnego zbycia kryptowaluty w drodze sprzedaży bądź zamiany powstanie w momencie otrzymania lub postawienia do dyspozycji podatnika tradycyjnych pieniędzy, towarów,  wykonaniu usług bądź też innej kryptowaluty.

Natomiast przychodem z działalność gospodarczej będą kwoty już należne, choć jeszcze nie faktycznie otrzymane w dacie zbycia prawa majątkowego (sprzedaży zamiany), nie później jednak niż w dniu wystawienia stosownej faktury bądź uregulowania należności.

Następnie komunikat precyzuje, w jaki sposób należy uwzględniać koszty uzyskiwania przychodów, różnicując sytuację podatników prowadzących działalność gospodarczą w zależności od przyjętego sposobu ewidencji dla celów podatkowych. Korzystający z podatkowej księgi przychodów i rozchodów mogą bowiem mieć trudności w ewidencjonowaniu zdarzeń gospodarczych przy pomocy wyciągów z historią transakcji na koncie bankowym, dlatego że ustawa ściśle i formalnie precyzuje, jakie dokumenty mogą być podstawą dokonywanych zapisów. Nie ma również w ich przypadku podstaw prawnych do stosowania metody FIFO (pierwsze przyszło - pierwsze wyszło). Natomiast podatnicy prowadzący pełne księgi rachunkowe nie mają powyższych problemów, ponadto mogą oni różnicować również koszty na pośrednie i bezpośrednie.

W komunikacie określa się również w których zeznaniach PIT (PIT-36 lub PIT-36L) ujawnić należy dochody osiągnięte w związku z obrotem kryptowalutą.

Jak wspomniano wyżej, powyższe stanowisko jest potwierdzeniem funkcjonującej już w obrocie i potwierdzonej stanowiskami organów skarbowych, a także samego Ministerstwa (2013 r.) interpretacji zasad rozliczania podatku dochodowego. Dotychczas stanowisko to nie budziło także większych kontrowersji wśród zainteresowanych powyższymi zagadnieniami.

Kiedy powstaje obowiązek podatkowy?

Niemniej jednak pojawiają się w tym zakresie również nowości dotyczące ustalenia momentu uzyskania przychodu. Według komunikatu powstaje on w chwili otrzymania lub postawienia do dyspozycji podatnika pieniędzy lub innej kryptowaluty. Tak więc obowiązek podatkowy powstanie już w chwili transakcji na kryptowalutach, a nie dopiero w momencie przelewu środków z giełdy na rachunek bankowy.

W informacji przypomina się również o zasadach opodatkowania transakcji kryptowalutami podatkiem VAT. Dla celów tego podatku kryptowaluty traktowane są jak waluty tradycyjne będące prawnymi środkami płatniczymi. Prowadzona w zakresie ich kupna i sprzedaży działalność podlega opodatkowaniu jako odpłatne świadczenie usług. Jednocześnie sprzedaż i wymiana kryptowalut, o ile w danym przypadku będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT (które wyłącza opodatkowanie podatkiem PCC), może jednocześnie korzystać ze zwolnienia w zakresie podatku VAT.  Obowiązek podatkowy w zakresie podatku VAT, jeśli powstanie, to w momencie sprzedaży/wymiany na walutę tradycyjną bądź inną kryptowalutę. Podstawą opodatkowania jest zaś otrzymane wynagrodzenie.

PCC a kryptowaluty

Zapisy komunikatu, które zmroziły dotychczasowy traderów i inwestorów w kryptowaluty, dotyczą natomiast obowiązku podatkowego w zakresie podatku od czynności cywilno-prawnych (PCC). Zgodnie z wyrażonym stanowiskiem, w przypadku każdej sprzedaży kryptowaluty stanowiącej prawo majątkowe obowiązek zapłaty podatku dotyczy kupującego. Przypomnijmy,  że podatek wynosi 1% od wartości rynkowej nabywanego/zbywanego prawa. W przypadku każdej umowy zamiany obowiązek zapłaty podatku wysokości 1% wartości rynkowej prawa, od którego przypada wyższy podatek spoczywa solidarnie na obu stronach czynności.

Opodatkowane PCC nie będą umowy sprzedaży lub zamiany kryptowalut w zakresie, w jakim podlegałyby opodatkowaniu podatkiem VAT lub gdy jedna ze stron z podatku VAT jest zwolniona przy dokonywaniu tego typu czynności.

Komunikat w tym zakresie, jakkolwiek lakoniczny, wywołał prawdziwą burzę w środowisku polskich traderów oraz inwestorów zajmujących się handlem kryptowalutami.

Przeciwko powyżej interpretacji Ministerstwa poodnosi się szereg zarzutów, począwszy od zupełnie praktycznych po te wskazujące na wadliwość prawną przyjmowanych rozwiązań.

Rozlicz PIT w kilka minut z naszym programem:

Komunikat MF oderwany od realiów

Należy bowiem zauważyć, że komunikat w swoim wymiarze praktycznym zupełnie nie bierze pod uwagę realiów rynkowych obrotu na rynku kryptowalut. W szczególności zaś nie uwzględnia działalności rzeszy dziennych traderów grających na niewielkich różnicach kursowych, ale dokonywujących dziesiątek, a nawet setek transakcji często na relatywnie niewielką skalę. W takiej sytuacji z jednej strony każda transakcja powinna zostać wykazana na 3-stronnicowym formularzu PCC, przekazanym do urzędu skarbowego w terminie 14 dni od daty, w jakiej miała ona miejsce, z drugiej natomiast strony te same środki pieniężne służące przeprowadzeniu dziesiątek transakcji kupna-sprzedaży jednego dnia będą opodatkowywane za każdym razem. Wystarczy dokonać zakupu i sprzedaży 50 razy w ciągu doby, by rzeczywisty podatek sięgał w takim wypadku 50%. Co niezwykle istotne, nie określono również żadnego górnego limitu poziomu takiego opodatkowania.

Specjaliści z zakresu prawa podatkowego wskazują natomiast na to, że opodatkowanie transakcji kryptowalutami podatkiem PCC może być problematyczne na skutek braku jasno określonego ich statusu (brak definicji legalnej w ustawie podatkowej). Tym samym problematyczne może okazywać się określenie przedmiotu opodatkowania w tego rodzaju transakcjach. W tej sytuacji nie pomaga treść definicji "waluty wirtualnej" zdefiniowanej w ustawie o praniu brudnych pieniędzy, która weszła w życie w marcu tego roku. Zgodnie z fragmentem tej definicji, waluta taka jest "cyfrowym odwzorowaniem wartości". Takie postawienie sprawy zdecydowanie utrudnia obronę dotychczas prezentowanego stanowiska, że dochody osiągane z obrotu kryptowalutami są dochodami z praw majątkowych, które podlegały by opodatkowaniu podatkiem PCC.

Kłopot sprawia również fakt, iż w świetle przepisów ustawy o podatku PCC - opodatkowane są czynności prawne (umowy/transakcje), jakie mają miejsce na terenie Polski, w tym wypadku w naszym kraju powinna zostać zawarta umowa bądź nastąpić wykonywanie praw majątkowych z wirtualnych walut. W przypadku obrotu walutami na giełdach międzynarodowych trudno natomiast określić, jakie są rzeczywiste siedziby stron umowy, a także gdzie w istocie taka umowa rzeczywiście została zawarta. Chociaż w jednej z interpretacji indywidualnych organy skarbowe stwierdziły, że w przypadku portali internetowych umowę uważa się za zawartą w miejscu zamieszkania albo siedziby składającego ofertę w chwili zawarcia umowy. 

Kolejną kwestią, które nastręcza trudności, jest brak możliwości weryfikacji statusu osób, z którymi dokonuje się transakcji krypotwalutami na giełdzie, a tym samym brak możliwości określenia, czy nie bierze w niej udziały podatnik opodatkowany podatkiem VAT, co wyłączyłoby obowiązek podatkowy w zakresie PCC.

Wydaję się, iż do Ministerstwa trafiły argumenty, jakie podnoszone były ze strony zainteresowanych i przyznało ono po kilku dniach, że w komunikacie przedstawiono aktualny stan dotyczący opodatkowania kryptowalut wynikający z aktualnie obowiązujących ustaw podatkowych o PIT i CIT. Nie jest to jednak docelowy sposób opodatkowania tej sfery, a Ministerstwo Finansów pracuje nad zaproponowaniem innej, bardziej dogodnej formy opodatkowania kryptowalut.

Adwokat Łukasz Wieszczeczyński, www.adwokaci-twz.pl

Przydatne skróty: jak rozliczyć PIT program do PIT-ów.

Źródło:
Tematy:

Newsletter Bankier.pl

Przeczytaj więcej na temat: Bitcoin

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
0 1 pc1974

A co ja mam wpisać w PCC jak handlowałem na BitBay i ta giełda nie przekaże mi infa czy drugą stroną transakcji była osoba fizyczna czy firma płatnik VAT (wtedy nie trzeba PCC) ? Co mam zrobić jak dałem zlecenie kupnna 1 BTC i ono sie zrealizowało w 178 mniejszych transakcjach bo taka była akurat podaż i oferty sprzedaży ? Zakładać już działalność ? Bo przecież 178 transakcji w minute to zorganizowana działalność. Panie Morawiecki, wez Pan Panie Bankster i zrób jakiś porządek, albo to zlikwiduj wszystko w h albo to unormuj! Zapytaj Pan co USA każą Panu zrobić z tym i zrób Pan to.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
0 0 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

! Odpowiedz
1 9 krypsy

Śmiechu warte – rok temu jeszcze nie trzeba było rozliczać PCC, a w tym roku nagle "wynika z obecnych zasad". Społeczność kryptowalutowa prosi o doprecyzowanie statusu kryptowalut od lat. Jeżeli teraz nagle wypłodzili coś takiego, to strach się bać co wymyślą, jak pochylą się nad tematem bardziej.

Prawda jest taka, że polskie prawo jest zbyt niestabilne żeby bawić się w poważny trading w takich warunkach. Po co? Można założyć do tego celu spółkę w Estonii, która ma przyjazne kryptowalutom i bardzo stabilne prawo + bardzo korzystne dla traderów podatki.

Tak Rząd wystrasza z Polski kapitał, a efekty niestety będzie widać po latach gdy ciężko będzie już odrobić straty. Cały rynek kapitałowy ciągle dostaje po plecach…

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
0 32 tantael

Znam takiego który od 500 zł straty musi jeszcze zapłacić 30 mln zł podatku. Do tego jego cały majątek wynosi 10 tys zł.

! Odpowiedz
0 10 kryzysio

Do siódmego pokolenia będzie spłacać, przekleństwo na niego samego i na potomstwo jego, jak w biblijnym Izraelu.

! Odpowiedz
1 39 janusz26904029

Dobrze że nie dają tych interpretacji dzień przed rozliczeniem rocznym, bo jeszcze ktoś by prawidłowo rozliczył.

! Odpowiedz
5 48 nostsherlock

Głównym kosztem wydobycia kryptowalut jest energia elektryczna (kilka największych kolani kryptowalut w całej europie jest właśnie w polsce). Największe z nich mają nawet po kilka Megawatów łącznej mocy wszystkich urządzeń.Na 1 KW energii przypada łącznie z kosztem zakupu usług przesyłowych około 20 groszy na KW/h. Po uwzględnieniu taryfy dziennej i nocnej oraz czasowego odłączenia urządzeń na koszt konserwacji daje to około 1 500 000 PLN podatku w skali całego roku na 1 MW urządzeń kopiących. Po opodatkowaniu podmioty te przeniosą swoją działalność za granicę, Rząd jak zwykle zarzyna kurę znoszącą złote jaja, bo jest zbyt pazerny..

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
5 73 karbinadel

A jak ktoś wtopił na bitocinie, to państwo mu odda odpowiedni procent?

! Odpowiedz
2 90 lenaa

Tak to jest jak prawo tworzą ci, którzy o danej dziedzinie nie mają bladego pojęcia. Ośmieszają siebie, ośmieszają Państwo.

! Odpowiedz
1 15 kryzysio

Co na to nasz super-ober-bankier Mr Morawiecki, ekspert międzynarodowy od finansów wszelakich?

! Odpowiedz

Kalendarium przedsiębiorcy

  • Zapłata zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych.

    Termin zapłaty zaliczki na podatek dochodowy przez osoby prawne.

  • Podatnicy podatku akcyzowego rozliczają akcyzę.

    Rozliczenie podatku od towarów i usług za poprzedni miesiąc - VAT 7.

  • Składkę na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne odprowadzają jednostki budżetowe, zakłady budżetowe i gospodarstwa pomocnicze.

  • Termin uiszczenia podatku dochodowego od podatników rozliczających się w formie karty podatkowej.

    Termin wpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego pobranego od wpłaconych w poprzednim miesiącu dochodów z udziałów w zysku. Termin złożenia deklaracji oraz wpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od zagranicznych osób prawnych, czyli osób prawnych niemających siedziby lub zarządu na terenie Polski.

Kalkulator odsetek

Aby obliczyć wartość odsetek, podaj kwotę zaległości oraz zakres dat.

? Odsetki ustawowe nalicza się od dnia, gdy zobowiązanie staje się wymagalne. Jeżeli spłata miała nastąpić 10-tego, to odsetki naliczane są od 11-tego.
? Data kiedy zobowiązanie będzie regulowane. Jeżeli przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, to należy wpisać datę pierwszego kolejnego dnia roboczego.
? Stawkę obniżoną do wysokości 75% stawki podstawowej stosuje się tylko do zaległości powstałych po 1 stycznia 2009 roku. Odsetki w obniżonej stawce pobiera się, gdy podatnik złoży korektę zeznania i w ciągu 7 dni od niej wpłaci zaległość.
Zapisz się na bezpłatny newsletter Bankier.pl