Polski Ład. Nowy program społeczno-gospodarczy PiS

Po godz. 10 w sobotę rozpoczęła się konwencja programowa, na której m.in. prezes PiS Jarosław Kaczyński oraz premier Mateusz Morawiecki zaprezentowali Polski Ład, czyli nowy społeczno-gospodarczy program na okres pocovidowy. Średni roczny koszt projektów zaproponowanych w Polskim Ładzie to 72,4 mld zł, a maksymalny koszt do 2030 r. ma wynieść 651,6 mld zł - wynika z programu Polski Ład.

Szef rządu zapowiedział również konsultacje i objazdu po kraju.

Konwencja w związku z nadal obowiązującymi ograniczeniami spowodowanymi pandemią odbywała się w formie zdalnej. Przemawiali: Jarosław Kaczyński, premier Mateusz Morawiecki, marszałek Sejmu Elżbiety Witek, a także liderzy Porozumienia i Solidarnej Polski - Jarosław Gowin oraz Zbigniew Ziobro.

Premier Mateusz Morawiecki wymienił pięć obszarów, wokół których skupia się Nowy Polski Ład:

1. system ochrony zdrowia
2. podatki
3. emerytury
4. mieszkania
5. inwestycje

Plan na zdrowie zakłada takie kwestie jak:

• wyższe wynagrodzenia kadr medycznych

• szybka ścieżka wejścia do zawodu dla pielęgniarek

• kredyty na start dla medyków po egzaminie specjalizacyjnym lub powrocie z zagranicy

•  zwiększanie liczby lekarzy specjalistów

• fundusz modernizacji szpitali i fundusz medyczny

• agencja rozwoju szpitali

• krajowa sieć kardiologiczna i onkologiczna

• nowoczesne technologie w służbie zdrowia

• drugi etap reformy sieci szpitali

• usprawniona nocna pomoc lekarska

• ustawa o jakości, która pozwoli na każdym poziomie systemu ochrony zdrowia zaimplementować mechanizmy akredytacji i monitorowania jakości

• program badawczy nad COVID-19

• program badań profilaktycznych dla osób 40+

• zniesienie limitu do specjalistów

Uczciwa praca - godna płaca zakłada takie kwestie jak:

• próg podatkowy w górę z 85 tys. do 120 tys. 

• ulga w PIT dla klasy średniej: dla osób zatrudnionych na umowę o pracę osiągających roczny dochód w przedziale 70-130 tys. PLN

• likwidacja luki w wynagrodzeniach kobiet i mężczyzn

• reforma wsparcia zatrudnienia

• ograniczenia w stosowaniu umów śmieciowych

• godna praca dla młodych

• ułatwienia dla pracy w niepełnym wymiarze godzinowym, by pogodzić pracę z życiem rodzinnym

• uregulowanie pracy zdalnej

• system zachęt dla firm, aby we współpracy ze strefami ekonomicznymi otwierały swoje filie w mniejszych miastach
  

• ulga PIT na powrót z emigracji: Polacy będą mogli wskazać w zeznaniach podatkowych kwotę do opodatkowania niższą o 50 tys. PLN

• kwota wolna od podatku - 30 tys. zł

Część o nazwie dekady rozwoju zakłada takie kwestie jak:

• nowoczesna infrastruktura: ponad 2 tys. km nowych dróg ekspresowych i autostrad, ponad 100 mostów i obwodnic, przebudowa 50 tys. km dróg, wielu kilometrów chodników lub ścieżek rowerowych, remont miejscowych mostów, tysiące bezpiecznych przejść dla pieszych

• transport: nowe i ekologiczne tabory, rozbudowa kolei aglomeracyjnej, inwestycje w porty i centra logistyczne, tysiące nowych nisko i zeroemisyjnych autobusów wymiany taboru autobusowego, nowe koleje aglomeracyjne, rozbudowa strategicznych portów i centrów logistyczych, 15 tys. km zmodernizowanych dróg kolejowych. 

• dostępne usługi społeczne: modernizacja placówek medycznych, edukacyjnych sportowych i kulturalnych, rewitalizacja przestrzeni publicznej, remont i doposażenie 700 małych oddziałów szpitalnych rocznie i 200 większych, zwiększenie dostępności do opieki medycznej, w tym m.in. setki nowych pracowni specjalistycznych (tomo- grafów, rezonansów), budowa żłobków dla 10 tys. dzieci, setki przedszkoli, 54 ponad 4 tys. świetlic oraz remonty w prawie 4 tys. szkół, rozwój lokalnej infrastruktury społecznej: setki świetlic wiejskich, domów seniora, centrów integracji i domów pomocy, setki działań z zakresu zazieleniania miast, wsparcie dla modernizacji 3,6 tys. boisk, centrów sportowych czy ogólnodostępnej infrastruktury fitness, zwiększenie do 80 proc. dofinansowania na budowę blisko 300 sal gimnastycznych i 100 basenów w gminach, które nie posiadają takich obiektów, rewitalizacja lub unowocześnienie co najmniej 300 obiektów infrastruktury kulturalnej i turystycznej

• cyfrowa Polska: nowa infrastruktura informatyczna, walka z wykluczeniem cyfrowym, 5G we wszystkich obszarach miejskich i wzdłuż głównych szlaków komunikacyjnych do 2025 r., ucyfrowienie wszystkich chętnych samorządów i lokalnych usług publicznych, setki kilometrów światłowodów umożliwiających szybką transmisję danych, dokończenie likwidacji białych plam w dostępie do internetu – ponad milion kolejnych gospodarstw domowych mających szerokopasmowy dostęp do internetu

• inwestycje w Twój dom: rozbudowa sieci wodno-kanalizacyjnej, budowa lokalnych oczyszczalni, program wymiany źródeł ciepła, fotowoltaika, mała retencja, tysiące kilometrów nowoczesnej sieci wodno-kanalizacyjnej i kilkaset nowych oczyszczalni, blisko milion budynków z nowym, ekologicznym źródłem ciepła dzięki programowi Czyste powietrze, setki tysięcy domów z dofinansowaną instalacją fotowoltaiczną dzięki programowi Mój prąd, setki tysięcy domów z instalacją retencji wody w ramach programu Moja woda

• Czysta energia, rozbudowa sieci energetycznej, rozwój technologii OZE, modernizacja ciepłowni: setki kilometrów nowoczesnej infrastruktury energetycznej, 500 mln EUR na inwestycje w farmy wiatrowe oraz infrastrukturę towarzyszącą, 120 nowych lub zmodernizowanych ciepłowni

Rodzina i dom w centrum życia, a tu:

• mieszkanie bez wkładu własnego

• realizacja budynków jednorodzinnych o powierzchni zabudowy do 70m2 będzie możliwa jedynie na podstawie zgłoszenia

• dostęp do badań prenatalnych

• darmowe będą szczepionki przeciwko wirusowi HPV

• opracowanie nowej umowy międzynarodowej – konwencji o prawach rodziny

• rozszerzenie programu "Maluch Plus"

• wspólne rozliczenie małżonków już w roku zawarcia małżeństwa

• usprawnienie mediacji sądowych 

• większa elastyczność pracy dla rodziców

• żłobek w każdej gminie

• kary, które będą odstraszać przed wykorzystywaniem i krzywdzeniem nieletnich

• ścieżki wsparcia w urzędach pracy kobiet przebywających na urlopie macierzyńskim lub wychowawczym 

• 12 tys. zł, które rodzice będą mogli wykorzystać na pokrycie kosztów opieki nad drugim dzieckiem pomiędzy 12. a 36. miesiącem życia.

Polska - nasza ziemia zakłada takie kwestie, jak:

• nowe normy regulujące pracę w rolnictwie

• zwrot za akcyze od hektara w górę o 10%  

• centralny system informatyczny katalogujący zasób państwowej ziemi

• ustawa o rodzinnym gospodarstwie rolnym

• rozwój sieci manufaktur spożywczych

• uwolnienie rolniczego handlu detalicznego 

• paszportyzacja polskiej żywności

• cyfryzacja całego procesu obsługi rolnika: wersji online będzie można m.in. obsługiwać wnioski o dopłaty bezpośrednie, podatki za ziemię 

• spółdzielnie energetyczne rolników

• elastyczny PROW dla małych i średnich gospodarstw

• fundusz wzajemnego gwarantowania dochodów dla rolników

• program rozwoju miejscowości popegeerowskich

• specjalne narzędzia pozyskiwania kapitału, pozwolą one spółdzielniom emitować udziały inwestycyjne w celu realizacji konkretnych projektów

• zachęty do spółdzielczości rolnej

• monitoring upraw przeciwdziałający suszy

• lepsza ochrona producentów rolnych dzięki utworzeniu rachunku powierniczego oraz zmianom w prawie

• nowy kodeks rolny

Przyjazna szkoła i kultura na nowy wiek to:

• powołanie Centrum Dziecka i Rodziny

• narodowy edukacyjny program wyrównywania szans po COVID-19

• polska szkoła wzbogaci się o „latarnika cyfryzacji”. To wybrani nauczyciele, którzy przejdą odpowiednie szkolenie z kompetencji cyfrowych i skoordynują rozwój takich kompetencji wśród uczniów 

• w każdej placówce powstanie rada szkoły złożona z przedstawicieli nauczycieli, rodziców i uczniów – w równej liczbie

• repozytorium materiałów elektronicznych w postaci filmów i nagrań omawiających podstawę programową dla klas szkół podstawowych i średnich

• zwiększymy rolę historii w programie nauczania, zwłaszcza w szkołach średnich

• kompleksowa termomodernizacja i remont  budynków oświatowych, optymalizacja energetyczna

• program grantowy na działania projektowe młodych ludzi, którzy w lokalnych społecznościach we współpracy z radami gmin będą projektowali atrakcyjne rozwiązania angażujące młodzież

• chcemy, by w każdej szkole i każdym przedszkolu dzieci i ich rodzice mogli skorzystać z pomocy specjalisty z zakresu psychologiczno-pedagogicznego

• wprowadzenie zniżek do strategicznych obiektów kultury, które będą dostępne za darmo dla osób do 26. roku życia  (dla osób między 26. a 30. rokiem życia planujemy zniżkę 50 proc).

• ogólnopolskie konsultacje pod hasłem „„Dialog pokoleń”

• przygotowanie nauczycieli do pracy z dziećmi z niepełnosprawnościami i specjalnymi wymaganiami edukacyjnymi

• ułatwimy młodzieży polonijnej dostęp do kształcenia się w Polsce

• interaktywna platforma zawierającą bazę informacji na temat wszystkich dostępnych stypendiów lub staży

• dofinansowanie wycieczek dla uczniów szkół ponadpodstawowych na Kresy Wschodnie oraz do innych miejsc dziedzictwa I Rzeczpospolitej

• kredyty studenckie: zmiany w prawie bankowym, umożliwiające udzielanie kredytów osobom, które potrzebują środków do utrzymania się w trakcie studiów w Polsce lub za granicą, a są pozbawione stałych dochodów

• uruchomimy sieć Pracowni Przyszłości – ośrodków edukacyjnych oferujących specjalne zajęcia rozwijające w zakresie nauk przyrodniczych, matematyki i technologii

• reforma świetlic - świetlice będą miejscami, w których uczniowie mogą np. nauczyć się grać w szachy czy przystąpić do nauki programowania

• powstanie funduszu, z którego będą przydzielane granty na projekty kulturalne utrwalające dziedzictwo narodowe w nowoczesnej formule

• powstanie fundusz, którego celem będzie pobudzenie współpracy biznesu ze światem nauki. Będzie on wypełniał luki między badaniami akademickimi a wymaganiami przemysłu, realizował dofinansowania do funduszy UE na badania i rozwój, a także wspomagał przekwalifikowanie pracowników w ramach cyfryzacji polskiego przemysłu

• zmniejszymy biurokratyczne obciążenia organizacji pozarządowych i uprościmy publiczny dostęp do informacji o organizacjach.
  

• odzyskanie dzieł sztuki zrabowanych Polsce

• nowy program stypendialny dla najlepszych w kategoriach: sport, zaangażowanie społeczne (harcerstwo, wolontariat, samorząd uczniowski, młodzieżowe rady), osiągnięcia artystyczne, działania proprzedsiębiorcze.
  

• nowa siedziba Opery Królewskiej

• wieloletni program finansujący zorganizowanie i działania Międzynarodowej Akademii Kopernikańskiej
  

• ustawa o uprawnieniach artystów zawodowych dla najbiedniejszych artystów
  

• lokalne "piaskownice regulacyjne"

• nowe warunki rozwoju dla kadry nauczycielskiej. Studia podyplomowe dla nauczycieli będą możliwe tylko w uczelniach kształcących pedagogów
  

• najważniejsze książki społeczne i historyczne dotyczące Polski zostaną przetłumaczone na język angielski, francuski, hiszpański i hebrajski
  

• jednolita identyfikacja wizualna instytucji państwowych
  

• więcej WF-u w szkołach, fundusz sportowy

• powstanie literacki kanon dzieł, które krzepią, ale i prowadzą do zadawania ważnych pytań, a przede wszystkim dają obraz przemian polskości na przestrzeni lat
  

• powstanie 6 klastrów sektorowych wspieranych przez odpowiednie programy uczelniane, dodatkowe finansowanie i ekspertów branżowych

• projekt budowy bardzo szerokiej sieci nowoczesnych muzeów
  

• rok 2023 rokiem nauki 
  

• finansowanie Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL na kolejne lata
  

Dobry klimat dla firm:

• rozszerzenie ochrony podwykonawców

• skutecznie odzyskiwanie mienia od przestępców

• nowelizacja Kodeksu spółek handlowych

• dla małych firm

• niższe podatki dla mikrofirm

• ulga na prototypy

• fundacje rodzinne

• 2 mln euro ryczałtu ewidencyjnego

• ulga konsolidacyjna

• ryczałt dla przychodów zagranicznych

• program powrotu kapitału: program dla Polaków, którzy mają majątek lub ukryte dochody za granicą

• dla średnich firm:

• ulga na automatyzację i robotyzację

• podatkowe wsparcie ekspansji zagranicznej

• ulga na IPO

• symultaniczna usługa IP-BOX I B+R
  

• estoński CIT dla większej liczby firm

• łatwiejszy dostęp do finansowania venture capital

• dla dużych firm:

• Interpretacje590, czyli pewność opodatkowania w pierwszych latach inwestycji
  

• centrum obsługi podatkowej inwestora

• uproszczenia w zakresie cen transferowych

• wsparcie zatrudnienia innowacyjnych pracowników

• rozliczenia wewnątrz grup kapitałowych nie będą objęte podatkiem VAT
  

• opcja opodatkowania VAT dla instytucji finansowych 
  

• ustawa o programach akcjonariatu pracowniczego

Czysta energia - czyste powietrze:

• sprawiedliwa transformacja energetyczna

• rozwój programu "Czyste powietrze"

• walka z suszą, zachęty systemowe i ułatwienia w zakresie tworzenia stawów i cieków wodnych na terenach wiejskich

• rządowy program małej gazyfikacji wyspowej

• budżet obywatelski w górę do 1 proc., od 2021 r. – dodatkowe 0,5 proc. w budżecie przeznaczymy wyłącznie na miejskie rozwiązania ekologiczne.
  

• system rozszerzonej odpowiedzialności producenta, który będzie sprzyjał wytwarzaniu produktów i opakowań przyjaznego środowisku.
  

• rozbudowa programu "Mój prąd"

• fundusz na wzór FIO, który będzie promował edukację ekologiczną wśród dzieci i młodzieży
  

• koniec z betonem w centrach miast

• certyfikowanie energetyczne budynków przez państwo
  

• rozwój technologii wodorowej

• dodatkowe wsparcie z Funduszu Niskoemisyjnego Transportu – dopłaty do autobusów i samochodów elektrycznych i wodorowych oraz infrastruktury ładowania i tankowania oraz wsparcie dla rozwoju polskiego przemysłu samochodów elektrycznych
  

• budowa wiatraków na morzu

• więcej parków narodowych, powiększenie istniejących

• przygotowania do inwestycji w elektrownię jądrową
  

Złota jesień życia to kwestie takie jak:

• emerytury bez podatku do 2500 zł

• umożliwienie osobom w wieku 55+ zmniejszenia wymiaru czasu pracy

• Aktywność+,  zwiększenie aktywności seniorów w życiu społecznym i zawodowym

• PIT-0 dla seniora - nowy instrument zachęcający do kontynuacji pracy po osiągnięciu wieku emerytalnego
  

• Korpus wsparcia seniorów: kilkanaście tysięcy wolontariuszy, w tym działacze ponad 140 środowisk młodzieżowych i obywatelskich z całej Polski, świadczy codzienną pomoc

• tworzenie placówek, które łączą dzienne domy opieki z przedszkolami podobnie jak w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Australii i Niemczech
  

• centra usług społecznych dla Polaków wracających z zagranicy
  

• dofinansowanie zakupu tzw. opasek bezpieczeństwa dla seniorów
  

• ogólnopolska infolinia administracyjna, która pozwoli uzyskać informacje o tym, co dzieje się ze sprawą załatwianą w każdym urzędzie w Polsce
  

• darmowe leki 70+

• zwiększenie świadomości praw ofiar przemocy domowej

CyberPoland 2025 to:

• satelitarny System Obserwacji Ziemi

• poszerzenie zasięgu szerokopasmowego internetu i telefonii komórkowej

• rozwój sieci 5G

• zasada cyfrowej domyślności jako podstawa funkcjonowania i myślenia o relacji obywatel-administracja
  

• cyberbezpieczeństwo elementem programu dydaktycznego w szkołach i na uczelniach
  

• do strategicznych zasobów Polski włączone zostaną superkomputery. Będą one służyć jako narzędzia zaawansowanych symulacji inżynierskich i obliczeń dużej ilości danych.
  

• zwolnienie z opłaty skarbowej obywateli, którzy zdecydują się na realizowanie usługi publicznej w formie cyfrowej 

• gminy otrzymają środki na zakup sprzętu i oprogramowania, zakup usług chmurowych, działania na rzecz podniesienia poziomu cyberbezpieczeństwa czy niesienia wsparcia osobom wykluczonym cyfrowo.

• integracja systeów tożsamości, tj. Profil Zaufany, mObywatel, eDowód w celu zbudowania federacyjnego modelu tożsamości cyfrowej.
  

• rozbudowa mObywatela

• e-doręczenia" zamiast wizyty w urzędzie lub osobistego odbierania listu poleconego, obywatel załatwi tę samą sprawę jednym kliknięciem myszy

• system przyciągania do naszego kraju zagranicznych specjalistów z branż deficytowych (np. programiści, inżynierowie czy lekarze). 
  

• mechanizm wsparcia finansowego dla małych i średnich przedsiębiorców oraz instytucji publicznych, chcących wdrażać technologie chmurowe
  

• informatyzacja wymiaru sprawiedliwości 
  

• walka z cyberprzestępcznością

• lokalne punkty (np. biblioteki) staną się ośrodkami podstawowego wsparcia cyfrowego 

• narzędzia informatyczne wspomagające partycypację obywateli w podejmowaniu decyzji ważnych dla wspólnoty, np. zgłoszenia pomysłów

651 miliardów złotych

Średni roczny koszt projektów zaproponowanych w Polskim Ładzie to 72,4 mld zł, a maksymalny koszt do 2030 r. ma wynieść 651,6 mld zł - wynika z programu Polski Ład. W programie zaznaczono, że kwoty oszacowano przy uwzględnieniu wzrostu inwestycji prywatnych. 

*Kwoty oznaczają maksymalny możliwy koszt, nieuwzględniający dodatkowych przychodów dla Sektora Finansów Publicznych, np. wzrostu dochodów publicznych wynikających z przyspieszenia wzrostu gospodarczego w rezultacie podjętych działań.

Kwoty w tabeli nie uwzględniają całości nakładów, które zostaną przeznaczone na inwestycje z wykorzystaniem Funduszu Odbudowy i Polityki Spójności UE, a jedynie środki krajowe, m.in. wkład własny do projektów unijnych. Projekty inwestycyjne sfinansujemy wykorzystując sekurytyzację, instrumenty rynkowe, a także instrumenty Polskiego Funduszu Rozwoju i Banku Gospodarstwa Krajowego.

W programie zaznaczono, że szczegółowe założenia konkretnych projektów oraz źródła ich finansowania będą przedstawiane w ocenach skutków regulacji wraz z projektami aktów prawnych.

Celem planu: powrót na ścieżkę odbudowy

"Zasadniczym celem naszego planu - Polskiego Ładu - jest to, abyśmy wrócili na szybką ścieżkę odbudowy, ale jednocześnie jest to niezwykle ważne, żebyśmy wytyczyli nową drogę" - mówił Morawiecki.

Nową drogę określał jako nowoczesność opartą o tradycję, programy społeczne i przebudowę systemu gospodarczego oraz podatkowego. Ocenił, że Polska coraz lepiej odnajduje się w globalnych wyzwaniach, odnosi rekordowe wyniki w eksporcie, produkcji przemysłowej, najniższym poziomie bezrobocia w UE, tworzenie nowych miejsc pracy.

"Dziś, po z górą 300 latach, kiedy to inni decydowali o naszym losie, my możemy sami zdecydować o naszym przeznaczeniu, sami zdecydować o drodze, którą wybierzemy i Polski Ład jest właśnie taką propozycją - nowych rozwiązań, bardziej sprawiedliwych, a jednocześnie takich, które przyniosą ogromny impuls w rozwoju, który będzie tworzył nowe, wysokopłatne miejsca pracy" - powiedział szef rządu.

pat/ luk/ tj/