W ubiegłym roku Australia wysłała do Chin rudę żelaza kosztująca 15 mld $, co stanowiło 41% chińskiego importu tego surowca i 28% wartości australijsko-chińskiej wymiany handlowej. Głównymi dostawcami rudy są dwa notowane na londyńskiej i australijskiej giełdzie koncerny wydobywcze: Rio Tinto oraz nieco większy BHP Billiton, które wraz z brazylijską firmą Vale mają dominująca pozycję na rynku. Niedawno dwie pierwsze firmy postanowiły połączyć swoje siły na rynku rudy żelaza i wspólnie prowadzić wydobycie i sprzedaż tego strategicznego surowca niezbędnego do produkcji stali. To stawiałoby w gorszym położeniu Chiny, które są czołowym producentem stali i największym importerem rudy żelaza.
Jednak negocjacje w sprawie dostaw surowca miały w sobie mało elementów czysto biznesowych. Chińczycy chcąc wymusić jak najkorzystniejszą cenę, po prostu aresztowali pracowników Rio Tinto i dopiero po kilku dniach przedstawili im zarzuty. Za szpiegostwo przemysłowe w Chinach można dostać od 3 do 7 lat więzienia, co jednak jest nieporównywalnie mniejszym zagrożeniem niż kary za próbę uzyskania „tajemnicy państwowej”. W więzieniu znalazło się czterech negocjatorów ze strony Rio Tinto: jeden obywatel Australii chińskiego pochodzenia oraz trzech Chińczyków pracujących dla australijskiego koncernu. Wszyscy z działu sprzedaży i marketingu.
W podtekście całej sprawy leży niedawna decyzja akcjonariuszy Rio Tinto, którzy zamiast sprzedać część akcji chińskiemu państwowemu koncernowi Chinalco na partnera wybrali brytyjsko-australijski BHP Billiotn. W ten sposób zerwana została wcześniejsza umowa z Chińczykami, którzy próbują zdywersyfikować swoje dolarowe rezerwy walutowe kupując zagraniczne złoża surowców.
Jakby tego było mało w marcu władze Australii zablokowały przejęcie firmy górniczej OZ Minerals (wydobywa m.in. miedź i złoto), na którą chrapkę miał państwowy Chinalco. Pretekstem były „względy bezpieczeństwa” – podobno niektóre kopalnie Oz Minerals znajdowały się zbyt blisko australijskich instalacji wojskowych.
K.K.
Źródło:
