WIBOR w sądach wychodzi z mody? Spraw przybywa, ale wolniej

Wyrok TSUE z lutego 2026 r. był korzystny dla banków, ale nie zatrzymał napływu spraw o kredyty hipoteczne oparte na WIBOR. Z najnowszych danych podanych przez giełdowe banki wynika jednak, że tempo jest sporo niższe niż w pierwszym kwartale.

Orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie raz zmieniały oblicze sporów na linii konsumenci-banki. Dlatego z takim niepokojem kredytodawcy oczekiwali na rozstrzygnięcie w lutym 2026 r., gdy TSUE pochylił się nad sprawą wskaźnika referencyjnego WIBOR. Wyrok był korzystny dla banków. Klauzula umowy zawierająca wskaźnik referencyjny, taki jak WIBOR, nie powoduje co do zasady sama w sobie znaczącej nierównowagi między stronami na niekorzyść konsumenta, wskazał trybunał.

Bankowcy podkreślali wówczas, że w takich okolicznościach kancelarie obiecujące kredytobiorcom „unieważnienie” hipotek w złotych zostaną na lodzie. Czy to oznacza, że napływ spraw sądowych się zatrzymuje? Zweryfikowaliśmy tę tezę, sięgając do raportów półrocznych banków notowanych na warszawskim parkiecie.

Przypomnijmy, że dane o liczbie pozwów w zagregowanej postaci podaje Związek Banków Polskich. „Per bank” takie informacje są dostępne tylko w przypadku kilku spółek. Ich lista nie zmieniła się od początku roku. Nadal raportuje sześć instytucji. W gronie tym nie ma kilku bardzo ważnych graczy na rynku hipotek, chociażby dwóch banków ze znaczącym udziałem Skarbu Państwa.

Gdzie najwięcej pozwów WIBOR-owych?

Pierwsze trzy miesiące 2026 r. przyniosły spory wzrost liczby aktywnych WIBOR-owych sporów. 6 banków uczestniczyło na koniec I kw. roku w 1971 sprawach. Na koniec 2025 r. to samo grono miało na koncie 1584 pozwy. Wzrost kwartał do kwartału wyniósł zatem 23,2 proc. (w porównaniu z 15 proc. kwartał wcześniej).

W drugim kwartale 2026 r. tempo przyrostu wyniosło 16,3 proc. kwartał do kwartału. Grupa sześciu banków miała na swoim koncie łącznie 2293 sprawy.

Listę otwiera PKO Bank Polski, który informuje akcjonariuszy o 1070 pozwach na koniec II kw. 2026 r. (wzrost o 23,1 proc. kwartał do kwartału). Druga lokata przypada ING Bankowi Śląskiemu z 360 sporami (+7,5 proc.). Trzecia – mBankowi (345 spraw, +8,8 proc.).

Banki wskazują na wygrane w sądach

Podobnie jak w poprzednich kwartałach, banki chętnie informują akcjonariuszy o wynikach dotychczasowych sporów.

ING Bank Śląski wskazuje, że „udzielając tego rodzaju kredytów Bank przekazuje klientom wszystkie wymagane prawem informacje dotyczące wskaźnika oraz ryzyka zmiennej stopy procentowej. Potwierdza to dotychczasowe orzecznictwo, które jest korzystne dla Banku. Na 30 czerwca 2026 roku 39 spraw było już zakończonych wynikiem pozytywnym (27 spraw na 31 grudnia 2025 roku)”.

mBank chwali się, że „dotychczasowe orzecznictwo jest korzystne dla Grupy. Na dzień 30 czerwca 2026 roku Grupa otrzymała 13 prawomocnych wyroków w sprawach sądowych dotyczących klauzul opartych o WIBOR. Wszystkie były korzystne dla Grupy”.

BNP Paribas Bank Polska podkreśla w raporcie, że „większość postępowań sądowych toczy się przed sądami I instancji. W 26 sprawach wydane zostały korzystne dla banku wyroki sądu I instancji, z których 7 jest prawomocnych. Wydany został także jeden wyrok niekorzystny, który jest nieprawomocny”.

3 pytania prejudycjalne do TSUE nadal w kolejce

Na rozpoznanie przez TSUE czekają nadal pytania prejudycjalne dotyczące zmiennego oprocentowania opartego o wskaźnik WIBOR.

W pierwszej z nich (C-586/25 Cedrosiwicz przeciwko PKO BP SA) przedmiotem analizy TSUE będzie sytuacja, w której umowa została zawarta przed wejściem w życie rozporządzenia BMR (regulującego wskaźniki referencyjne) oraz ustawy o kredycie hipotecznym. Sąd dopytuje się m.in. czy fakt oparcia zmiennego oprocentowania kredytu na wskaźniku WIBOR, którego zasady ustalania nie były oparte na powszechnie obowiązujących przepisach prawa, lecz był ustalany przez podmiot trzeci, a bank miał pośredni wpływ na wysokość wskaźnika, powodują znaczącą nierównowagę praw i obowiązków stron.

W drugiej ze spraw (C-630/25 Krywiga przeciwko PKO BP SA) pytania sądu dotyczą m.in. tego, czy bank powinien informować konsumenta o podmiocie opracowującym wskaźnik referencyjny i zasadach wyznaczania wskaźnika oraz czy mamy do czynienia z nieuczciwym warunkiem umownym, jeśli wskaźnik „wyliczany jest w oparciu o deklaracje banków i nie jest zdefiniowany w przepisach prawa krajowego ani unijnego, opracowywanie wskaźnika nie podlega nadzorowi organów państwowych i nie odzwierciedla rzeczywistych kosztów finansowania kredytu”.

Sprawy C-586/25 i C-630/25 zostały na potrzeby orzeczenia trybunału połączone.

W sprawie C-607/25 (Koż przeciwko BNP Paribas Bank Polska SA) TSUE zapytano o to, czy konstrukcja „WIBOR plus marża” jest uczciwa, jeśli prawo nie określa maksymalnych granic wzrostu wskaźnika oraz maksymalnych granic wzrostu wysokości marży w okresie obowiązywania umowy, a jednocześnie odsetki maksymalne (limit zawarty w przepisach) mogą się zmieniać w okresie realizacji umowy.

Źródło: