Zakup drogiego zegarka, biżuterii czy dzieła sztuki wkrótce przestanie być anonimowy. Od 10 lipca 2027 r. w całej Unii Europejskiej zaczną obowiązywać nowe przepisy AMLR dotyczące przeciwdziałania praniu pieniędzy. Dla klientów oznacza to konieczność podania danych przy zakupach przekraczających określone progi, a dla sprzedawców obowiązek weryfikacji tożsamości nabywcy.
Unijne rozporządzenie AMLR rozszerzy obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy nie tylko na instytucje finansowe, ale także na podmioty, które dotąd rzadziej kojarzono z procedurami compliance, takie jak dostawcy usług kryptoaktywów, platformy crowdfundingowe, niebankowi dostawcy kredytów konsumenckich oraz sprzedawcy dóbr luksusowych, m.in. zegarków, biżuterii i dzieł sztuki. Dla wielu z tych firm będzie to oznaczało konieczność szerszego niż dotąd wdrożenia procedur identyfikacji klienta, weryfikacji beneficjenta rzeczywistego oraz oceny ryzyka transakcji.
Zakupy powyżej 10 tys. euro pod lupą
Kluczowym elementem nowych regulacji będzie obowiązek stosowania procedury Customer Due Diligence, czyli weryfikacji klienta i rzeczywistego beneficjenta transakcji. Nowe wymogi obejmą każdą transakcję o wartości co najmniej 10 tys. euro.
– W przypadku sprzedawców dóbr luksusowych w całej Unii Europejskiej obowiązek ten będzie dotyczyć każdej transakcji o wartości co najmniej 10 000 euro. I to niezależnie od formy płatności. Przelew bankowy nie zwalnia już z weryfikacji – wskazuje Mateusz Pniewski, CEO i współzałożyciel TransactionLink.
Przy obecnym kursie (na dzień 9 czerwca) będzie to kwota około 42 388 zł. Oznacza to, że przy zakupie droższego towaru sprzedawca będzie musiał ustalić tożsamość klienta, a sam nabywca nie będzie już mógł pozostać anonimowy.
Dla gotówki próg będzie jeszcze niższy
Nowe przepisy przewidują bardziej rygorystyczne podejście do płatności gotówkowych. W takim przypadku próg uruchamiający uproszczoną procedurę weryfikacyjną będzie niższy.
– Co ciekawe - dla transakcji gotówkowych próg jest jeszcze niższy: uproszczone CDD wymagane jest już od transakcji w kwocie 3000 euro. W praktyce oznacza to konieczność identyfikacji klienta, weryfikacji jego tożsamości oraz ustalenia, czy nie reprezentuje innego, ukrytego beneficjenta rzeczywistego – dodaje Pniewski.
UE chce zamknąć luki wykorzystywane przez przestępców
Celem nowych regulacji jest ujednolicenie standardów przeciwdziałania praniu pieniędzy w całej Unii Europejskiej. Do tej pory różnice między państwami członkowskimi zarówno w zakresie progów, jak i standardów kontroli tworzyły luki, które mogły być wykorzystywane do legalizowania środków pochodzących z przestępstw.
Nowe przepisy mają ten problem ograniczyć. Zamiast różnych zasad obowiązujących w poszczególnych krajach, ma powstać jeden wspólny model stosowany w całej Wspólnocie. W praktyce ma to oznaczać, że podobne transakcje będą oceniane według tych samych reguł niezależnie od tego, czy są realizowane w Polsce, Niemczech czy Portugalii.
Duża zmiana organizacyjna dla części firm
Nowe obowiązki oznaczają nie tylko zmianę dla klientów, ale także dodatkową pracę po stronie firm. Wiele podmiotów spoza sektora finansowego będzie musiało stworzyć lub rozbudować procesy weryfikacji klienta, procedury wewnętrzne i narzędzia do oceny ryzyka.
– Przez lata compliance kojarzył się wyłącznie z nudnymi procedurami w bankach i innych instytucjach finansowych. To się zaraz zmieni. Branże, które dotychczas w ograniczonym stopniu budowały procesy KYB i wybiórczo stosowały te wymogi w praktyce, mają rok na wdrożenie wymogów, które instytucje finansowe budowały przez dekadę – ocenia Mateusz Pniewski.
Jak dodaje, wdrożenie nowych reguł może być dla części firm dużym wyzwaniem organizacyjnym, zwłaszcza jeśli do tej pory nie miały doświadczenia z rozbudowanymi obowiązkami AML.
Oprac. DF
