Spowodowane jest to przede wszystkim dużymi barierami wejścia oraz faktem, że fundusze hedge traktowane są jako inwestycje prywatne, co powoduje, że nie są one zobligowane do ujawniania wszystkich informacji dotyczących swojej działalności, tak jak ma to miejsce w przypadku tradycyjnych funduszy inwestycyjnych. Rozwiązaniem tych niedogodności mogą być fundusze funduszy hedge (z ang. FoF), które zyskują coraz większą popularność wśród inwestorów.
Różne podejścia do dywersyfikacji ryzyka
Oprócz funduszy funduszy istnieją również inne sposoby na redukcje ponoszonego ryzyka, nie są one jednak tak efektywne jak wspomniane rozwiązanie. Do grona tych możliwości należy zaliczyć indywidualne tworzenie zdywersyfikowanego portfela funduszy hedge. Wiąże się to jednak z brakiem odpowiedniej wiedzy i wymogami przeprowadzania odpowiednich analiz strategii danych funduszy. Tak jak zostało to wcześniej napisane tego rodzaju podmioty nie ujawniają wszystkich informacji dotyczących swoich strategii, dlatego też inwestor pragnący racjonalnie zdywersyfikować swój portfel nie jest w stanie dotrzeć do wszystkich potrzebnych informacji, tak, aby jego analiza była kompleksowa i obiektywna.
Jeżeli natomiast zdecydujemy się na wynajęcie eksperta zarządzającego naszym portfelem będzie to związane z ponoszeniem dodatkowych i stosunkowo wysokich kosztów. Należy również zauważyć, że takie rozwiązanie jest, co do efektu zbliżone do zainwestowania w FoF, które zatrudniają wysoko wyspecjalizowanych analityków. Dlatego też, ten rodzaj inwestycji przeznaczony jest głównie dla zasobnych inwestorów, którzy chcą aktywnie i na bieżąco zarządzać swoim ryzykiem inwestycyjnym. Innym rozwiązaniem jest inwestowanie w indeksy fundusze hedge. Jest to rozwiązanie dostępne zarówno dla indywidualnych jak i instytucjonalnych inwestorów, aczkolwiek wiąże się z ponoszeniem większych kosztów aniżeli w innych podejściach. Celem tego rodzaju indeksów jest dostarczanie uśrednionej stopy zwrotu z danego typu funduszy lub z określonej strategii inwestycyjnej. Niemniej jednak indeks ten nie jest aktywnie zarządzanym portfelem, lecz podąża on jedynie za określonymi parytetami rynkowymi i wskaźnikami ekspozycji na ryzyko, na bazie, których został on stworzony. Odzwierciedla on de facto pewną część całego rynku hedge, co może być pomocne przy określaniu potencjalnego poziomu zysku w tego typu inwestycjach.
Jak można zauważyć powyższe sposoby niosą za sobą stosunkowo duże ograniczenia, co wpływa na ich atrakcyjność oraz efektywność. Większości tych wad pozbawione są fundusze funduszy, które są skutecznym rozwiązaniem dla inwestorów indywidualnych dysponujących nieco mniejszym kapitałem, dlatego też, dla wielu z nich są one oczywistą alternatywą w stosunku do tradycyjnych funduszy hedge. Pozwalają one zarówno na dywersyfikację ryzyka, jak również na efektywne określanie jego poziomu opierając się na wiedzy i doświadczeniu zarządzających funduszem. Umożliwiają one również na uniknięcie kosztów związanych z monitorowaniem i analizowaniem wielu danych, które tak jak w przypadku własnych portfeli hedge, są konieczne do skutecznego zarządzania swoimi inwestycjami. Te niewątpliwe zalety w bardzo dużym stopniu przyczyniły się do gwałtownego rozwoju tego typu podmiotów w ciągu ostatnich lat, zapewniając jednocześnie bardzo duży napływ kapitału dla istniejących już funduszy hedge. Według najnowszych badań środki ulokowane w tego typu funduszach stanowią już połowę kapitału obecnego w tym segmencie rynku, a wzrost ich aktywów z roku na rok ulega powiększeniu w tempie trzykrotnie szybszym, aniżeli kapitał tradycyjnych funduszy hedge. Jest to spowodowane wciąż rozwojowym charakterem rynku, którego większość uczestników istnieje na nim jedynie od 10-12 lat.
Podstawowe zalety funduszy funduszów (FoF)
Pierwszym, a zarazem jednym z podstawowych atutów FoF jest przekazanie odpowiedzialności w ustalaniu odpowiedniej strategii oraz alokacji kapitału wyspecjalizowanej grupie osób, które z racji dostępu do szeregu informacji oraz poświęcenia całego swojego czasu na potrzeby projektu są w stanie efektywnie zarządzać tego typu inwestycjami. Tworzą one specjalne bazy danych, w których zbierane i przechowywane są informacje z wielu różnych źródeł takich jak banki, brokerzy oraz instytucje finansowe. Wiele z nich jest dostępnych jedynie dla osób zarządzających funduszami, co powoduje, że inwestorzy indywidualni są w o wiele mniej korzystnej sytuacji pod tym względem. Należy podkreślić, że czynnik ten jest jednym z najważniejszych bodźców rozwoju FoF. Kolejną zaletą tego typu podmiotów jest dostęp do zamkniętych funduszy hedge, które współpracują z FoF w celu ewentualnego pozyskania kapitału na wypadek zagrożenia ich strategii inwestycyjnej. W ten sposób mogą one partycypować w funduszach hedge, które teoretycznie zamknięte są dla przyjmowania nowych inwestycji. Równie ważnym czynnikiem decydującym o popularności funduszy hedge są ich relatywnie niskie koszty zarządzania oraz bariery wejścia, które rozłożone są na wszystkich uczestników funduszy proporcjonalnie, co pozwala na wykorzystanie efektu skali, czyli efektywniejszego rozłożenia kosztów w miarę wzrostu danej inwestycji.
Innego rodzaju zaletą jest edukacyjna rola, jaką odgrywają tego rodzaje fundusze na rynku. Jako część swojej strategii sprzedażowej edukują oni potencjalnych inwestorów w kwestii ryzyka oraz zysków związanych z tego typu inwestycjami. Pokazują również jak różne cele mogą być osiągnięte w zależności od wybranej strategii inwestycyjnej. Wielu początkowych inwestorów funduszy hedge postrzegało fundusze funduszy nie jako potencjalny mechanizm inwestycyjny, lecz właśnie jako sposób na poznanie strategii tego rodzaju podmiotów i ich zarządzających. Była to nierzadko bardzo cenna wiedza, która pozwalała w późniejszym czasie na skuteczne wybieranie odpowiednich funduszy dopasowanych do indywidualnych potrzeb inwestycyjnych.
Dla inwestorów pragnących efektywnie zminimalizować ponoszone ryzyko zdywersyfikowanie portfela za pomocą FoF wydaje się naturalnym rozwiązaniem. Szukają one, bowiem najbardziej skutecznych środków na osiągnięcie swoich ściśle zdefiniowanych celów dotyczących odpowiedniego rozłożenia ryzyka, poprzez stosowanie różnorodnych strategii w celu uniknięcia ekspozycji na te same zagrożenia występujące na rynku. Bardzo prawdopodobne, że ich wyniki nie będą najlepszymi porównując je z pojedynczymi funduszami, co jest jednakże sytuacją naturalną w tego typu mechanizmach. Ich celem jest, bowiem osiągniecie zakładanego i relatywnie atrakcyjnego poziomu zwrotu z inwestycji oraz uniknięcia ekspozycji na niebezpieczeństwo poniesienia strat, które w przypadku tradycyjnych funduszy jest stosunkowo wysokie i bliżej nieokreślone. Również inwestorom decydującym się na tego typu rozwiązanie zależy przede wszystkim na osiągnięciu stabilnego i konkurencyjnego z innymi formami inwestycji zysku, który nie będzie zagrożony utratą części zainwestowanego kapitału.
Idea inwestowania w FoF jest dość powszechnie znana i nie dotyczy jedynie funduszy hedge, lecz również, a w zasadzie przede wszystkim tradycyjnych funduszy inwestycyjnych. Przykładem takiego mechanizmu na polskim rynku są fundusze funduszy oferowane m.in. przez Multibank czy Union Investement TFI S.A. Jeśli chodzi natomiast o tego rodzaju rozwiązania dotyczące jedynie funduszy hedge to można tutaj wymienić brytyjski fundusz Matrix czy niedawno powstały The Advance Frontier Markets Fund. Podsumowując zatem charakterystykę tego rodzaju funduszy można wymienić kilka najważniejszych zalet i wad, które się z nimi wiążą. Do pierwszych z nich zaliczymy:
- Dywersyfikacja portfela,
- Eliminacja konieczności przeprowadzania kosztownych i trudnych analiz,
- Korzystanie z różnych strategii inwestycyjnych i wiedzy doświadczonych analityków,
- Redukcja ryzyka związanego z inwestycją w pojedynczy fundusz,
- Możliwość inwestowania równocześnie w różnego rodzaju skomplikowane i często trudno dostępne instrumenty.
- Mniejszy wpływ ma zarządzanie portfelem,
- Stosunkowo mała dostępność,
- Minimalizacja podejmowania decyzji inwestycyjnych,
- Wyższe koszty.
Krzysztof Dankowski
www.InwestycjeAlternatywne.pl
Źródło:
