Odpowiedź rządu ws. sytuacji czworga sędziów, którzy nie zostali dotąd dopuszczeni do wykonywania obowiązków w TK, została przekazana do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka; w ocenie rządu cztery skarżące osoby są sędziami TK - poinformował PAP w czwartek rzecznik MSZ Maciej Wewiór.
Wewiór przekazał, że odpowiedź dla ETPCz została przekazana jeszcze w środę. - Przedstawione stanowisko rządu potwierdza to, co było prezentowane już opinii publicznej, że istnieje obowiązek respektowania zarządzeń tymczasowych ETPCz i wynika on z faktu związania się przez Polskę Europejską Konwencją Praw Człowieka. I ten obowiązek spoczywa na państwie, i - co chyba w tym przypadku jest o wiele ważniejsze - na wszystkich jego organach - zaznaczył.
- Nasze stanowisko jest takie, że 13 marca Sejm RP wybrał sześciu sędziów TK, 9 kwietnia wybrani przez Sejm sędziowie złożyli ślubowanie, i w ocenie rządu cztery skarżące osoby są sędziami TK - dodał Wewiór.
ETPCz - zaznaczył Wewiór - na podstawie wszystkich tych informacji, które zostały przekazane - podejmie decyzję o podtrzymaniu lub zniesieniu zarządzenia tymczasowego. - Przypomnę, że Trybunał wniósł, by organy naszego państwa powstrzymały się od utrudniania objęcia i wykonywania obowiązków sędziowskich, więc teraz na podstawie wszystkich dokumentów, które Trybunał zebrał, podejmie decyzję, czy podtrzymuje swoje stanowisko, czy je zawiesi - powiedział rzecznik MSZ.
Wewiór w środę w rozmowie z PAP przypominał, że na początku maja ETPCz wydał zarządzenie tymczasowe dotyczące czworga sędziów, którzy nie zostali do dzisiaj dopuszczeni do obowiązków sędziowskich w TK i wyznaczył wówczas termin dla polskiego rządu na przekazanie informacji w sprawie tych sędziów właśnie do 20 maja.
Rzecznik MSZ zaznaczył wtedy, że nadano bieg tej sprawie zgodnie ze standardową procedurą postępowania przy takich sytuacjach - czyli przy środkach tymczasowych. - To znaczy przekazaliśmy informację na temat zarządzenia ETPCz do organów takich jak TK, Kancelaria TK, Kancelaria Prezydenta RP, Kancelaria Sejmu i Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - powiedział. Podkreślił, że informacja jest przygotowywana na podstawie danych zebranych od tych organów.
Na początku maja ETPCz wydał decyzję o zabezpieczeniu, nakazującą Polsce zaprzestanie utrudnień w objęciu i wykonywaniu obowiązków sędziowskich przez wybranych w marcu sędziów Trybunału Konstytucyjnego oraz wyznaczył rządowi termin do 20 maja na przekazanie informacji o sytuacji sędziów. Decyzja zapadła w sprawie zainicjowanej w ETPCz przez: Krystiana Markiewicza, Macieja Taborowskiego, Marcina Dziurdę i Annę Korwin-Piotrowską. To czworo z sześciorga wybranych 13 marca przez Sejm sędziów TK.
Prezydent Karol Nawrocki nie zaprosił ich do złożenia wobec niego ślubowania, złożyli je w Sejmie, używając sformułowania „wobec prezydenta”, a później przekazali dokumenty do KPRP. Nawrocki odebrał ślubowania tylko od dwojga sędziów: Dariusza Szostka i Magdaleny Bentkowskiej. Prezes TK Bogdan Święczkowski powiedział później, że Markiewicz, Taborowski, Dziurda i Korwin-Piotrowska nie objęli urzędów, bo nie może uznać wydarzenia w Sejmie z ich udziałem za ślubowanie „wobec prezydenta”. Czworo sędziów zwróciło się zatem do ETPC z wnioskiem o zabezpieczenie. Na złożenie właściwej skargi mają czas do 2 czerwca br.
W poniedziałek Trybunał Konstytucyjny poinformował w komunikacie o przekazaniu na prośbę MSZ stanowiska w sprawie informacji przygotowywanej przez MSZ dla ETPCz. Datowane na miniony piątek pismo było skierowane do pełnomocnika ministra spraw zagranicznych ds. postępowań przed Trybunałem w Strasburgu.
Prezes TK Bogdan Święczkowski stwierdził w nim, że nie utrudnia on objęcia i wykonywania obowiązków sędziowskich przez skarżących, albowiem „nie są oni sędziami TK”. Jak wskazał, osoby te zostały wybrane na sędziów Trybunału, jednak - w jego ocenie - „nie nawiązali stosunku służbowego i nie podjęli obowiązków z uwagi na fakt, że nie złożyli ślubowania wobec Prezydenta RP, jak tego wymaga ustawa o statusie sędziów TK”. Przypomniał też o wydanym w minionym tygodniu wyroku TK, zgodnie z którym przepis ustawy o statusie sędziów Trybunału „rozumiany w ten sposób, że wyznacza Prezydentowi RP obowiązek odebrania ślubowania” od osoby wybranej przez Sejm na sędziego TK, jest niekonstytucyjny.
Święczkowski przypomniał też, że przed Trybunałem toczy się postępowanie z inicjatywy prezydenta Karola Nawrockiego dotyczące sporu kompetencyjnego z Sejmem w sprawie ślubowania sędziów TK – w tym złożenia przez nich ślubowania w kwietniu w Sali Kolumnowej w Sejmie. Dodał, że postępowanie to ma m.in. „rozstrzygnąć, czy wygłoszenie przez skarżących roty ślubowania bez udziału Prezydenta RP może wywoływać skutki prawne w postaci objęcia urzędu sędziego TK”.
Wniosek prezydenta Nawrockiego ws. sporu kompetencyjnego dotyczący ślubowania sędziów TK był zapowiadany przez szefa KPRP Zbigniewa Boguckiego jeszcze w początkach kwietnia, tuż po uroczystości w Sejmie z 9 kwietnia. We wniosku podkreślono m.in., że czynności dokonane w Sejmie „nie wywołały jakichkolwiek skutków prawnych w sferze objęcia urzędu sędziego TK”.
Z kolei w przyjętej jeszcze w marcu 2024 r. uchwale Sejm podkreślił, że „uwzględnienie w działalności organu władzy publicznej rozstrzygnięć TK wydanych z naruszeniem prawa może zostać uznane za naruszenie zasady legalizmu przez te organy”. Sejm uznał też m.in., że dwaj obecnie orzekający w TK - Justyn Piskorski i Jarosław Wyrembak - nie są sędziami Trybunału Konstytucyjnego. Od czasu podjęcia tamtej uchwały przez Sejm wyroki TK nie są publikowane w Dzienniku Ustaw. (PAP)
wni/ sdd/
