Branżowy indeks WIG-Energia spadł najmocniej w czasie poniedziałkowej sesji na GPW. Przecena przybrała na sile, kontynuując piątkową zniżkę. W tle jest niepewność co do energetycznych aktywów węglowych. Nawet jeśli NABE zostanie wprowadzone, to wydaje się, że z dużym opóźnieniem. Inwestorzy zdają się pomijać czynnik, jakim jest pełny dostęp do unijnych pieniędzy na transformację energetyczną.
W czasie poniedziałkowej sesji na GPW WIG-Energia stracił na koniec sesji 4,33 proc. Inwestorzy przeceniają zwłaszcza duże spółki energetyczne kontrolowane przez Skarb Państwa. Chociaż ogólne nastroje na GPW nie były najlepsze i WIG20 spadł o 1,09 proc., to branża energetyczna wyróżniała się skalą przeceny.
Najmocniej stracił kurs Tauronu (-8,79 proc.), dalej była Enea (-6 proc.), Energa (-4,8 proc.) i PGE (-2,85 proc.). Czwórka największych spółek energetycznych w kraju, do tego kontrolowanych przez Skarb Państwa każe szukać przyczyn wyprzedaży w ośrodkach rządowych.
Najpierw dobre informacje
Ważną, ale pozytywną informacją dotyczącą branży energetycznej jest ta o odblokowaniu całości środków z KPO na wsparcie inwestycji energetyczno-klimatycznych o wartości 28 mld euro.
„Podmioty zakwalifikowane do wsparcia zostaną wyłonione w konkursie i nie wiadomo jeszcze, kto i ile dostanie. Z wyjątkiem infrastruktury przesyłowej, gdzie zgodnie z prawem jest tylko jeden operator dla elektroenergetyki i jeden dla gazu. Pieniędzy będzie niemało” – pisze poniedziałkowa "Rzeczpospolita".
Jeśli chodzi o elektroenergetykę, programy inwestycyjne wspierane pieniędzmi z KPO mają dotyczyć sieci przesyłowych, sieci dystrybucyjnych, termomodernizacji budynków oświatowych czy inwestycji w źródła ciepła systemowego. Wygląda na, to że inwestorzy nic sobie nie robią z unijnych pieniędzy wobec węglowego balastu.
Skąd spadki giełdowej energetyki?
Skąd zatem spadki kursów energetycznych spółek na GPW wobec pozytywnych informacji o unijnych pieniądzach na transformację. Wspólna cecha spółek najmocniej spadających w czasie poniedziałkowej sesji to kontrola Skarbu Państwa.
W piątek przy okazji inauguracji działalności Ministerstwa Przemysłu w Katowicach o branży wypowiedzieli się zarówno minister przemysłu Marzena Czarnecka, jak i minister aktywów państwowych Borys Budka. Już przed weekendem inwestorzy przecenili WIG-Energia o 2,1 proc. w ostatniej sesji tygodnia.
„(...) NABE nie ma, a co do wyodrębnienia elektrowni węglowych to elektrownie węglowe pozostają na razie w strukturze spółek energetycznych, a przyszłość górnictwa (...) musi być poddana szczegółowej analizie działalności zespołu i ustaleniu, czy takie działania będą w ogóle podejmowane m.in. w aktywach państwowych pana ministra Budki"- powiedziała Marzena Czarnecka, minister przemysłu.
Borys Budka (MAP) zapowiedział, że zadba o bliską współpracę spółek energetycznych z kopalniami, aby to polski węgiel, a nie węgiel z importu, trafiał do elektrowni. To informacje ciężkie do przełknięcia dla inwestorów, którzy oczekiwali, że węglowy balast ze spółek energetycznych zniknie.
Szef MAP już wcześniej uznał, że docelowy model współpracy energetyki i wydobycia powinien opierać się na relacjach biznesowych. Opowiedział się jako przeciwnik „wielkich centralizacji”. „Prace nad NABE będą musiały się rozpocząć od podstaw, jeśli podejmiemy decyzję, żeby ten projekt kontynuować. Na dziś takiej decyzji nie ma" - mówił Budka jeszcze 13 grudnia.
NABE, czyli co?
NABE, czyli Narodową Agencję Bezpieczeństwa Energetycznego, miały tworzyć w sumie 72 bloki węglowe, które produkują ok. 70 proc. energii w Polsce. Celem NABE miało być zabezpieczenie dostaw energii dla polskiej gospodarki i gospodarstw domowych w okresie transformacji, do czasu wdrożenia w naszym kraju energetyki jądrowej i rozbudowy magazynów energii, które będą stabilizowały wytwarzanie w odnawialnych źródłach energii. Dzięki powołaniu NABE spółki energetyczne – PGE, Tauron, Enea oraz Energa – miały skoncentrować się na rozwoju OZE.
Pierwsze pomysły dotyczące utworzenia NABE pojawiły się w 2020 roku, a prace legislacyjne rozpoczęły się w kwietniu 2021 roku. 2 marca 2022 roku Rada Ministrów przyjęła program sprawiedliwej transformacji sektora energetycznego w Polsce. Sejm poprzedniej kadencji zdołał przyjąć Sejm ustawę o gwarancjach finansowych dla zobowiązań NABE, nie udało się jednak zakończyć procesu legislacyjnego dotyczącego utworzenia samej Agencji.
