Deficyt sektora rządowego i samorządowego w 2024 roku wyniesie 5,1 proc., w 2025 roku 4,4 proc. PKB - podał MF w Wieloletnim Planie Finansowym Państwa.
W latach 2026-2027 spadnie on do 3,8 i 3,3 proc. PKB.
"W roku bieżącym oczekuje się utrzymania się deficytu nominalnego na poziomie z roku ubiegłego. Istotnym czynnikiem, który będzie oddziaływać na deficyt, będą działania osłonowe ograniczające skutki wzrostu cen nośników energii dla gospodarstw domowych i firm wprowadzone w latach 2022 i 2023, a zgodnie z ustawą z dnia 7 grudnia 2023 r. o zmianie ustawy o wsparciu odbiorców energii elektrycznej, paliw gazowych i ciepła przedłużone do końca czerwca 2024 r. W kolejnych latach oczekiwane jest wygaszanie działań osłonowych" - napisano.
W prognozie uwzględniono kontynuowanie polityki prorodzinnej, senioralnej, a także zwiększenie środków na finansowanie tych programów socjalnych, np. podwyższenie wysokości świadczenia wychowawczego wynikającego z ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (program Rodzina 500 plus) z kwoty 500 zł na 800 zł, wypłatę 14. emerytury (od 2023 roku świadczenie to ma charakter stały, w stosunku do 2023 r. przewidziano standardową wysokość świadczenia w porównaniu do przedwyborczej, jednorazowo wyższej).
Biała księga finansów. MF opublikował raport „Stan Polskich Finansów Publicznych 2016-23"
Przez ostatnie lata podatki znacznie wzrosły, racjonalność wydatkowania środków spadła, a dług publiczny według metodologii Unii Europejskiej znalazł się na ścieżce do przekroczenia progu 60 proc. PKB – czytamy w opublikowanej przez MF w poniedziałek "Białej Księdze finansów publicznych".
Prognoza uwzględnia również wydatki przewidziane w ustawie budżetowej na 2024 r. m.in. na podwyżki wynagrodzeń dla nauczycieli (30 proc.) i wzrost wynagrodzeń dla pozostałej sfery budżetowej (20 proc.), finansowanie programu „Aktywny rodzic”, tj. finansowego wsparcia rodziców wracających na rynek pracy po urodzeniu dziecka, a także procedury in vitro.
Ponadto, zgodnie z ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wskaźnik minimalnych nakładów na finansowanie ochrony zdrowia ( proc. PKB) będzie stopniowo ulegał podwyższeniu z 6,0 proc. w 2023 r. do 6,2 proc. w 2024 r. 6,5 proc. w 2025 r., 6,8 proc. w 2026 r., aż do osiągnięcia poziomu 7 proc. PKB w 2027 roku.
"Bardzo ważnym czynnikiem wpływającym na ścieżkę fiskalną będą wydatki na obronność. Utrzymująca się napięta sytuacja geopolityczna związana z wojną na Ukrainie powoduje, że w kolejnych latach zakładane jest utrzymanie się wysokiego poziomu tych wydatków. Przewiduje się, że w 2024 r. i latach kolejnych kontynuowany będzie wzrost inwestycji sektora instytucji rządowych i samorządowych , które w 2027 r. osiągną poziom ok. 5,6 proc. PKB" - napisano.
"Poziom inwestycji sektora będzie kształtowany nie tylko przez programy mające na celu modernizację sił zbrojnych, ale i wieloletnie programy rządowe z obszaru infrastruktury finansowane m.in. z unijnych wieloletnich ram finansowych na lata 2021-2027 oraz unijnego Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności. W odniesieniu do dochodów sektora instytucji rządowych i samorządowych założono utrzymanie aktualnych przepisów determinujących kształt systemu podatkowego oraz obciążeń wynikających z systemu ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego" - dodano.
Deficyt budżetowy może przekroczyć 60 proc. PKB
"Przewiduje się, że w przypadku niepodjęcia dodatkowych działań konsolidacyjnych relacja długu publicznego do PKB według definicji UE wzrośnie - głównie za sprawą skokowo zwiększonych nakładów na obronność - do 53,4 proc. w 2024 r., a następnie dalej będzie rosnąć, osiągając poziom 61,3 proc. na koniec 2027 r" - napisano.
MF podaje, że wartość referencyjna długu na poziomie 60 proc. PKB określona w Traktacie o funkcjonowaniu UE zostanie przekroczona w 2026 r.
"Aby zapobiec tej sytuacji, rząd przedstawi na jesieni tego roku strategię konsolidacji w ramach planu budżetowo-strukturalnego wymaganego nowymi zasadami zarządzania gospodarczego UE. W efekcie jej realizacji dług sektora nie przekroczy 60 proc. PKB" - napisał MF.
map/ gor/
Domański: Przedstawiliśmy założenia aktualizacji Stabilizującej Reguły Wydatkowej
"W Wieloletnim Planie Finansowym przedstawiliśmy założenia dotyczące zmian, a właściwie aktualizacji Stabilizującej Reguły Wydatkowej. Wiemy, że nasi poprzednicy zrobili dużo, aby omijać Stabilizującą Regułę Wydatkową, co sprawiło, iż finanse publiczne znalazły się na niebezpiecznej ścieżce" - powiedział szef resortu finansów.
"Zgodnie z przyjętą jeszcze przez poprzedni rząd Strategią Zarządzania Długiem Publicznym, prawdziwa trajektoria długu publicznego wskazywała na przekroczenie poziomu 60 proc. długu do PKB już w roku 2026. Będziemy naprawiać finanse publiczne systematycznie, krok po kroku, zwiększamy transparentność, (...) i będziemy działać nadal na rzecz tego, aby finanse publiczne znajdowały się w stabilnej i dobrej kondycji" - dodał.
Minister poinformował, że rząd we wtorek przyjął Wieloletni Plan Finansowy Państwa na lata 2024-2027. Będzie on m.in. stanowić podstawę przygotowania założeń projektu budżetu państwa oraz projektu ustawy budżetowej na rok 2025.
autor: Łukasz Pawłowski
pif/ pad/ lm/ map/ osz/
