Rodzaje funduszy inwestycyjnych

Decyzja o inwestowaniu w fundusze inwestycyjne to dopiero pierwszy krok. Ostatecznie fundusze mocno się między sobą różnią, więc warto znać ich podstawową klasyfikację.

Nim przejdziemy do dzielenia funduszy na odpowiednie grupy i podgrupy, warto nakreślić, czym jest sam fundusz. Odwołajmy się do treści ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.

„Fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe”

Innymi słowy, fundusz inwestycyjny to forma wspólnego inwestowania polegająca na zbiorowym lokowaniu środków w rozmaite instrumenty finansowe – akcje, obligacje, bony skarbowe, nieruchomości, listy zastawne, instrumenty pochodne, surowce etc. Od tego, w jaki sposób prowadzony jest fundusz oraz w jakie aktywa inwestuje dany fundusz, zależy to, do jakiej grupy zostaje zakwalifikowany.

Forma uczestnictwa

Pierwsze kryterium podziału funduszy wynika wprost z treści ustawy. Wyróżniamy fundusze inwestycyjne otwarte, specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte oraz fundusze inwestycyjne zamknięte.

Fundusz inwestycyjny otwarty (w skrócie FIO) to najbardziej popularny rodzaj funduszu. Fundusz tego typu zbywa i odkupuje jednostki od uczestników funduszu na każde ich żądanie, a z chwilą wykupu jednostki te są umarzane. FIO adresowane są w zasadzie do wszystkich inwestorów. Należy jednak pamiętać, że jednostek nie możemy sprzedać ani podarować komuś innemu, mogą natomiast być dziedziczone.

Specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty (SFIO) jest szczególnym rodzajem funduszu otwartego. Główna różnica polega na tym, że specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte dokonują inwestycji w jednostki innych FIO lub SFIO, tytuły uczestnictwa funduszy zagranicznych lub tytuły uczestnictwa emitowane przez instytucje wspólnego inwestowania z siedzibą za granicą.

Inaczej rzeczy mają się w przypadku funduszy inwestycyjnych zamkniętych (FIZ). W ich przypadku, w przeciwieństwie do funduszy otwartych, nie mamy do czynienia ze zmieniającą się liczbą jednostek, lecz ze stałą liczbą certyfikatów (która może zwiększać się jedynie w drodze specjalnej ich emisji). Kolejną różnicą jest to, że w przypadku FIZ certyfikaty mogą być zgłoszone do umorzenia tylko w określonych terminach wyznaczonych przez fundusz. Alternatywą pozostaje ich sprzedaż innemu podmiotowi (np. na giełdzie, jeżeli są notowane)

Zawartość portfela i polityka inwestycyjna

Inne kryterium podziału funduszy inwestycyjnych związane jest bezpośrednio z rodzajem aktywów, w których dany fundusz lokuje środki. W tym wypadku możemy posiłkować się klasyfikacją Izby Zarządzających Funduszami i Aktywami, która zrzesza działające na polskim rynku towarzystwa funduszy inwestycyjnych.

Pierwszą i najbardziej oczywistą grupę stanowią fundusze akcji, który, jak sama nazwa wskazuje, większość środków musi inwestować w akcje. W obrębie tej grupy wyróżniamy:

- fundusze uniwersalne (inwestujące w rozmaite akcje)

- fundusze indeksowe (starające się odzwierciedlić zmiany indeks rynkowego, np. WIG20)

- fundusze małych i średnich spółek (przy czym trzeba pamiętać, że np. małe i średnie spółki w USA są siłą rzeczy większe od małych i średnich spółek z Polski)

- fundusze sektorowe (np. energetyka, budownictwo, ochrona zdrowia, surowce itp.)

Kolejną grupę stanowią fundusze mieszane, które inwestują w różne klasy aktywów (np. jednocześnie w akcje i obligacje). Nazwy niektórych rodzajów funduszy mieszanych brzmią dosyć podobnie, więc warto znać różnice między nimi.

a)      Fundusze z ochroną kapitału

b)      Fundusze stabilnego wzrostu (udział akcji nie powinien przekraczać 40 proc.)

c)      Fundusze zrównoważone (udział akcji powinien mieścić się w przedziale 40-60 proc.)

d)      Fundusze aktywnej alokacji i selektywne (udział akcji może się kształtować na różnym poziomie)

e)      Fundusze mieszane inne (wszystkie pozostałe)

Następna grupa to fundusze dłużne, które inwestują w papiery wartościowe zapewniające stały dochód. Wyróżniamy:

a)      Krótkoterminowe fundusze papierów skarbowych (aktywa polskie lub zagraniczne, minimum 80 proc. gwarantowanych przez skarb państwa)

b)      Krótkoterminowe fundusze uniwersalne (nie spełniające powyższego wymogu)

c)      Fundusze papierów skarbowych (gwarancje skarbu państwa, papiery o dłuższym terminie)

d)      Fundusze uniwersalne

e)      Fundusze papierów korporacyjnych (udział obligacji przedsiębiorstw minimum 50 proc.)

Z kolei fundusze rynku pieniężnego inwestują głównie w papiery rynku pieniężnego (np. bony skarbowe) o niskim poziomie ryzyka. W ostatnich miesiącach w tej grupie funduszy zaszły spore zmiany w związku z regulacjami unijnymi - fundusze pieniężne muszą m.in. mieć specjalną zgodę KNF oraz stale utrzymywać zasób środków, które można szybko wypłacić. Z powodu wejścia w życie zmian, wiele dawnych funduszy pieniężnych przeszło do innych kategorii.

Fundusze nieruchomości, jak sama nazwa wskazuje inwestują głównie (minimum 80 proc.) w prawa do nieruchomości lub udziały w spółkach, których aktywa składają się głównie z nieruchomości.

Fundusze aktywów niepublicznych inwestują w instrumenty spółek, które nie są w obrocie publicznym (np. nie ma ich na giełdzie). Fundusze tego typu mogą nabywać zarówno akcie, jak i obligacje podmiotów niepublicznych.

Fundusze absolutnej stopy zwrotu muszą spełniać kilka warunków. Po pierwsze, nie posiadają „benchmarku”, czyli wskaźnika, który pozwala odwzorować politykę inwestycyjną funduszu. Po drugie, starają się zarabiać niezależnie od aktualnej koniunktury rynkowej - zarządzający decydują, jakie instrumenty w danej chwili pozwolą im osiągnąć oczekiwany zysk. Po trzecie, fundusze tego typu pobierają zmienną opłatę za zarządzanie, uzależnioną od wyniku.

Fundusze surowcowe przynajmniej 66 proc. wartości aktywów lokują w instrumentach związanych z surowcami (różnymi lub konkretnego typu). Mogą to być np. akcje spółek wydobywających dany surowiec albo instrumenty pochodne dotyczące danych surowców.

Zasięg geograficzny

Trzeci i najprostszy do zobrazowania sposób podziału funduszy to klasyfikacja geograficzna. Najczęściej wygląda ona w następujący sposób:

a)      Fundusze rynków rozwiniętych (kraje, które już uważa się za bogate: USA, Niemcy, Wielka Brytania, Japonia)

b)      Fundusze rynków wschodzących (kraje, które dopiero się bogacą: Polska, Chiny, Rosja, Turcja, Meksyk itp.)

c)       Fundusze rynku globalnego

d)      Fundusze rynków regionalnych (polskiego, europejskiego, Europy Środkowej i Wschodniej, USA, Azji i Pacyfiku itp.)

Nie wszystkie aktywa w funduszu oznaczonym danym określeniem geograficznym muszą „pochodzić” z tego właśnie obszaru. Uważa się, że udział instrumentów emitowanych przez podmioty w danym kraju lub regionie powinien stanowić przynajmniej 66 proc. aktywów funduszu.

Źródło:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.

Nowy komentarz

Anuluj
Polecane
Najnowsze
Popularne

Największe wzrosty i spadki

SUP08 Superfund Goldfuture (Superfund SFIO) 609,28  zł 56,93 (10,31%)
QRS07 QUERCUS short (Parasolowy SFIO) 68,96  zł 6,08 (9,67%)
IPO85 Ipopema Short Equity (Ipopema SFIO) 83,84  zł 7,07 (9,21%)
OPE06 Opera Universa.pl (Opera FIO) 6,24  zł -1,13 (-15,33%)
QRS06 QUERCUS lev (Parasolowy SFIO) 63,48  zł -13,72 (-17,77%)
CAB39 Rockbridge FIO Akcji Lewarowany 842,74  zł -196,09 (-18,88%)
PCS55A1 PKO Akcji Rynku Złota A1 (Parasolowy FIO) 147,85  zł 40,75 (38,05%)
PCS55 PKO Akcji Rynku Złota (Parasolowy FIO) 144,86  zł 39,79 (37,87%)
SUP08 Superfund Goldfuture (Superfund SFIO) 609,28  zł 131,14 (27,43%)
OPE06 Opera Universa.pl (Opera FIO) 6,24  zł -0,64 (-9,30%)
KAH20 Esaliens Globalnych Zasobów (Esaliens Parasol Zagraniczny SFIO) 83,02  zł -12,41 (-13,00%)
SPM18 Lartiq Polskie Perły FIZ 65,26  zł -19,55 (-23,05%)
PCS55A1 PKO Akcji Rynku Złota A1 (Parasolowy FIO) 147,85  zł 50,89 (52,49%)
PCS55 PKO Akcji Rynku Złota (Parasolowy FIO) 144,86  zł 49,38 (51,72%)
DWS35 Investor Ameryka Łacińska (Investor SFIO) 200,79  zł 54,71 (37,45%)
ALT49 Spektrum Aktywny (Spektrum SFIO) 70,94  zł -32,09 (-31,15%)
SPM18 Lartiq Polskie Perły FIZ 65,26  zł -42,11 (-39,22%)
GTI38 Inventum Premium SFIO (w likwidacji) -15,23  zł 449,44 (-96,72%)

Znajdź profil