We Francji z inicjatywy pisarza Mathieu Simoneta obchodzony jest w sobotę, 29 marca, międzynarodowy dzień chmur. Celem tej inicjatywy jest nadanie chmurom statusu prawnego w regulacjach międzynarodowych. Wiele krajów próbuje oddziaływać na chmury, by w ten sposób kontrolować deszcz.
Obchodzenie międzynarodowego dnia chmur Simonet zaproponował w 2022 roku. Wówczas około 650 dzieci i nastolatków w miejscowości Saint-Soupplets w stołecznym regionie Ile-de-France utworzyło "żywy łańcuch", by nadać list do sekretarza generalnego ONZ z petycją o przyjęcie specjalnego statusu prawnego dotyczącego chmur.
Simonet, pisarz i prawnik, uważa, że chmury powinny zostać uznane za "dobro wspólne" ludzkości, wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO i że powinny być chronione prawem międzynarodowym po to, by żaden kraj nie mógł samodzielnie decydować o oddziaływaniu na nie. Na razie jednak - jak powiedział pisarz agencji AFP - jesteśmy dopiero na "początku prawa dotyczącego chmur".
Istnieje obecnie konwencja ONZ o zakazie używania technicznych środków oddziaływania na środowisko w celach militarnych (ENMOD). Zarazem, według szacunków agencji AFP, około 50 krajów próbuje oddziaływać na chmury.
Od lat 40. XX wieku stosowane jest "zasiewanie chmur", czyli wprowadzanie do nich substancji (za pomocą samolotów, dronów, czy działek), które sprzyjają kondensacji pary wodnej i w rezultacie - opadom deszczu. Używano do tego celu np. jodku srebra. "Zasiewanie chmur" miało służyć zwalczaniu suszy, a jest też używane do tłumienia pożarów lasów. W tym pierwszym celu stosowały je np. Brazylia, Meksyk i Indie, a podczas pożarów lasów - Stany Zjednoczone i Australia w latach 2020-21.
Simonet zwraca uwagę, że wpływanie na chmury może powodować ryzyko wystąpienia konfliktów między państwami, jak w 2018 roku, gdy przedstawiciele armii irańskiej oskarżyli Izrael o "kradzież" chmur deszczowych - czyli niedopuszczanie ich nad terytorium Iranu. Służby meteorologiczne Iranu wykluczyły jednak taką możliwość.
Niemniej, jak powiedziała telewizji France24 ekspertka Marine de Guglielmo Weber, z think tanku IRSEM francuskiego ministerstwa obrony, "jeśli kraj dowie się, że jego sąsiad zmienia pogodą, poczuje pokusę, by oskarżyć sąsiada, aby wyjaśnić suszę", bo "czasami wygrywa teoria spiskowa".
W tym roku w ramach inicjatywy Simoneta na paryskiej Sorbonie przyjmowane są "poetyckie petycje" dotyczące chmur. Chętni w sobotę (i dzień wcześniej, w piątek) mieli położyć się na trawie, obserwować chmury przez pięć minut, a następnie opisać swoje wrażenia na niewielkiej kartce papieru i wysłać na adres paryskiej uczelni.
W sobotę w Akademii Klimatu, która jest projektem edukacyjnym merostwa Paryża, odbywają się dyskusje na temat klimatu i projekcje filmów krótkometrażowych.
Z Paryża Anna Wróbel (PAP)
awl/ mal/
