Marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty zadeklarował w poniedziałek, że nie poprze wniosku o przyznanie Pokojowej Nagrody Nobla prezydentowi USA Donaldowi Trumpowi, bo – jak ocenił – amerykański przywódca na nią nie zasługuje.
Z inicjatywą przyznania pokojowego Nobla Trumpowi wystąpili przewodniczący Izby Reprezentantów Kongresu Stanów Zjednoczonych Mike Johnson oraz przewodniczący Knesetu państwa Izrael Amir Ochanna. W piątek do Sejmu wpłynęła korespondencja dotycząca poparcia przez marszałka Sejmu ich starań.
Polityka siły zamiast prawa
Podczas poniedziałkowej konferencji prasowej w Sejmie marszałek ocenił, że „ład oparty na prawie międzynarodowym odchodzi niestety powoli w przeszłość”, a w polityce międzynarodowej zaczyna dominować siła.
Siła to element systemu, którego Polska była wielokrotnie ofiarą, podczas rozbiorów czy w roku 1939, to zła dla Polski polityka. Gdy supermocarstwa próbują dzielić świat na podległe sobie strefy wpływów, pozostałe państwa muszą zewrzeć szeregi. W tej sferze tego zwierania szeregów szczególną rolę ma koncepcja sojuszu państw w ramach Unii Europejskiej - powiedział marszałek Sejmu.
Jego zdaniem UE może i powinna być mocarstwem mówiącym jednym głosem, a nie - jak podkreślał – być wspólnotą podzieloną na państwa, które zabiegają osobno o „względy bogatego prezydenta Stanów Zjednoczonych”.
- Budowanie przez Stany Zjednoczone nowych platform takich jak Rada Pokoju jest moim zdaniem złudne. Wzmacniać trzeba Unię Europejską, ONZ, WHO i siebie – mówił Czarzasty. - Prezydent Trump moim zdaniem destabilizuje sytuację w tych organizacjach, reprezentując politykę siły i przy użyciu siły prowadzi politykę transakcyjną – dodał.
Ocenił, że to „łamanie polityki zasad, wartości, często łamanie prawa międzynarodowego”. Czarzasty wspomniał też m.in. o „innym interpretowaniu historii” przez Trumpa w sprawie udziału polskich żołnierzy w misjach czy „instrumentalnym traktowaniu” innych terytoriów, takich jak Grenlandii.
- To wszystko powoduje, że nie poprę wniosku o Nobla dla prezydenta Trumpa, bo na niego nie zasługuje - zadeklarował marszałek Sejmu.
Decyzja bez strachu o relacje
Czarzasty podkreślił, że jest to jego stanowisko jako marszałka Sejmu, a nie całej izby. Zapowiedział, że odpowiedź na korespondencję ws. starań o Pokojowego Nobla dla prezydenta USA zostanie wysłana jeszcze w poniedziałek.
Wyjaśnił, że to szefom parlamentów poszczególnych państw została złożona propozycja poparcia starań o Pokojową Nagrodę Nobla dla Trumpa. - Szefowie parlamentów w poszczególnych krajach biorą odpowiedzialność za to, jaką decyzję podejmą. Ja biorę za to odpowiedzialność, wątpię, żeby wzbudziło to jakąś burzę - podkreślił Czarzasty, pytany, czy nie obawia się, że następstwem jego decyzji będzie pogorszenie stosunków polsko-amerykańskich.
Amerykańskie wycofanie z Europy
Wracając do relacji transatlantyckich, powiedział, że „raczej trzeba się pozycjonować wobec polityki Stanów Zjednoczonych i mówić jasno, co się myśli”. Dodał, że amerykańska obecność w Europie będzie się zmniejszać. - Europa musi wziąć odpowiedzialność za swoje bezpieczeństwo. Ważne, aby ten proces odbywał się w przyjaznej atmosferze. Nie musimy wybierać albo Stanów Zjednoczonych, albo Europy. Tak naprawdę sami Amerykanie wybrali, że ich zaangażowanie w Europie będzie się zmniejszać - powiedział Czarzasty.
Dodał, że „niektórzy w Polsce liczą na to, że proces ten nie będzie dotyczył naszego państwa, że Amerykanie będą zmniejszać zaangażowanie w Europie, ale nie w Polsce”. - To myślenie magiczne, nie będziemy żadną wysuniętą kasztelanią Trumpa, nie będziemy niezatapialnym lotniskowcem Stanów Zjednoczonych. To myślenie ułudne o szczególnej roli Polski w stosunku do Stanów Zjednoczonych - powiedział Czarzasty, jednocześnie podkreślając, że Amerykanie są sojusznikami Polski, a NATO jest gwarancją naszego bezpieczeństwa.
Rosja to śmiertelny wróg
Dodał też, że trudno mówić o bezpieczeństwie Polski bez Ukrainy. - Ukraińcy walczą o nasze bezpieczeństwo, nasz wróg jest na wschodzie, nie na zachodzie. Rosja to wróg śmiertelny, Zachód to sojusznicy - powiedział Czarzasty.
Nagrody Nobla przyznawane są od 1901 roku w dziedzinie chemii, fizyki, medycyny lub fizjologii i literatury. Pokojowa Nagroda Nobla przypada tym, którzy w ocenie Norweskiego Komitetu Noblowskiego wykonali „najlepszą pracę na rzecz braterstwa między narodami, likwidacji lub redukcji stałych armii oraz za udział i promocję stowarzyszeń pokojowych”. Pokojowa Nagroda Nobla jest jedynym noblowskim wyróżnieniem wręczanym w Oslo - 10 grudnia, w rocznicę śmierci Alfreda Nobla.(PAP)
kos/ ugw/
