REKLAMA

Gwiazdowski: Za 30 lat system emerytalny się rozpadnie. Jedynym rozwiązaniem jest emerytura obywatelska

2021-06-18 06:35
publikacja
2021-06-18 06:35
Gwiazdowski: Za 30 lat system emerytalny się rozpadnie. Jedynym rozwiązaniem jest emerytura obywatelska
Gwiazdowski: Za 30 lat system emerytalny się rozpadnie. Jedynym rozwiązaniem jest emerytura obywatelska
fot. Darek Golik / / FORUM

Eksperci alarmują, że przy obecnym stanie demografii za kilkadziesiąt lat polski system emerytalny się załamie. Już teraz rokrocznie Fundusz Ubezpieczeń Społecznych dotowany jest z budżetu, a średnie świadczenie jest niskie, a wraz z upływem lat ma maleć. Szacunki mówią o tym, że stopa zastąpienia, czyli relacja emerytury do ostatniej pensji, zamiast ponad 50 proc. dziś spadnie do 30 proc. - Jedynym rozwiązaniem jest emerytura obywatelska, równa dla wszystkich - mówi dr hab. Robert Gwiazdowski. 

Ze wstępnych zapowiedzi wynika, że rząd chce zmienić zasady odliczania składki zdrowotnej od emerytur i podnieść kwotę wolną od podatku. Eksperci oceniają, że będą to rozwiązania korzystne dla emerytów z najniższymi świadczeniami. Stracić mogą jednak ci, którzy otrzymują z ZUS-u najwyższe kwoty. Rząd wskazuje, że na zmianach zyska lub nie straci 90 proc. emerytów i rencistów.

- Propozycje w Nowym Ładzie są na razie hasłami. Generalnie rzecz biorąc, hasło „będzie lepiej” jest bardzo dobrym hasłem, sam chciałbym, żeby tak było, ale będzie można to ocenić, jak przeczytamy szczegóły - mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes dr hab. Robert Gwiazdowski, profesor Uczelni Łazarskiego, szef Rady Programowej Warsaw Enterprise Institute.

Kurczy się wysokość emerytur w relacji do średniego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. Jeszcze w 2015 roku emeryt otrzymywał średnio 63,7 proc. przeciętnej płacy, cztery lata później już tylko 56,4 proc. W 2019 roku (ostatnie dane Głównego Urzędu Statystycznego) średnie świadczenie emerytalne wyniosło 2421 złotych brutto.

- Z dzisiejszych wyliczeń wychodzi, że stopa zastąpienia będzie wynosiła około 30 proc. Stopa zastąpienia to różnica między wynagrodzeniem, gdy się pracuje, a emeryturą, którą się otrzymuje. To proszę sobie wyobrazić, że dzisiaj mamy wynagrodzenie 3 tys. zł brutto - mówi szef Rady Programowej Warsaw Enterprise Institute. - Zapowiedź takiej niskiej emerytury to jednocześnie szansa na skłonienie ludzi do tego, żeby mieli więcej dzieci, które będą pracowały na ich emerytury w przyszłości. A jeżeli nawet nie na emerytury, to przynajmniej na pomoc bezpośrednią, jak to było w XIX wieku, kiedy dzieci opiekowały się rodzicami.

W 2019 r. ZUS przedstawił szacunki wysokości emerytur w przyszłości. Stopa zastąpienia ma według nich istotnie spadać, ale realna (czyli po uwzględnieniu inflacji) wartość emerytury ma rosnąć. Dla przykładu wskazano, że w 2055 r. prognozowana przeciętna emerytura wyniesie ok. 7,6 tys. zł, co stanowi równowartość dzisiejszych 3,1 tys. zł. Natomiast w 2055 r. przeciętne wynagrodzenie wyniesie 28,9 tys. zł, co stanowi dzisiejszą wartość - 11,6 tys. zł. W tej sytuacji - jak wskazuje ZUS - stopa zastąpienia będzie wynosiła ok. 26,4 proc. Przyszli emeryci będą zatem otrzymywać faktycznie większe świadczenia niż obecni, podobnie jak pracujący w przyszłości będą zarabiać więcej niż dzisiejsi. Tyle że płace mają rosnąć zdecydowanie szybciej niż świadczenia. 

Głównym czynnikiem powodującym coraz większą niewydolność sytemu emerytalnego jest demografia. - To jest rzeczywiście olbrzymi problem, bo dzietność kobiet jest na bardzo niskim poziomie, dalekim od granicy zastępowalności pokoleń. Dzisiaj my tego nie dostrzegamy, ale dostrzeżemy za 30 lat, kiedy dzieci, które się dzisiaj rodzą, będą musiały utrzymywać, pracując, tych pracujących dzisiaj, którzy za 30 lat będą na emeryturach. Różnica będzie tak duża, że niestety ten system się rozleci - przestrzega Robert Gwiazdowski.

Zgodnie z prognozą demograficzną GUS do 2050 roku znacznie zmniejszy się liczba dzieci i osób w wieku produkcyjnym, zaś zwiększy się liczba i udział w społeczeństwie osób starszych. W stosunku do 2013 roku ubytek dzieci w wieku 0-14 lat szacowany jest na 1,65 mln, co stanowi 71,4 proc. ich liczby w bazowym roku prognozy (w miastach - 68,4 proc. oraz 75,2 proc. na wsi). Liczba osób w wieku produkcyjnym (15-64 lata) zmniejszy się do 2050 roku o 8,3 mln; w miastach będzie to 61,5 proc. stanu z 2013 roku, a na wsi 81,2 proc. Z kolei odsetek osób starszych zwiększy się o kilkanaście punktów procentowych i w miastach w 2050 roku będą oni stanowili prawie 35 proc. mieszkańców, a na obszarach wiejskich - ok. 30 proc.

Mimo programu 500+ w 2020 roku liczba narodzin była najniższa od II wojny światowej w stosunku do liczby zgonów. Po wzroście narodzin w latach 2016-2017 ponownie nastąpił regres: wygląda na to, że transfery socjalne skłoniły Polaków do przyspieszenia decyzji o kolejnym dziecku, ale nie o zwiększeniu liczby potomstwa. A liczby są nieubłagane: żyjemy coraz dłużej, dzieci rodzi się coraz mniej, a wiek emerytalny, obniżony po nastaniu rządów PiS, wciąż jest niski. Wpływ na możliwości państwa w zakresie wypłaty świadczeń ma jednak więcej czynników, np. wzrost produktywności czy wysokość deficytu. Zmieniać może się również struktura wydatków.

- Od lat twierdzę, że jedynym rozwiązaniem jest wprowadzenie emerytury obywatelskiej, bo współczesne państwo nie może starych ludzi, którzy pracowali albo nawet nie pracowali, ale nie mają środków do życia, zostawić samych sobie - podkreśla Robert Gwiazdowski.

Postulowane przez eksperta od wielu lat rozwiązanie zakłada, że wszyscy emeryci będą otrzymywać równe świadczenia z podatków powszechnych, a nie ze składek proporcjonalnych do dochodów. 

- Emerytura obywatelska równa dla wszystkich tych, którzy będą mieli emerytury w przyszłości, będzie niską emeryturą. Ale i tak za te 30 lat 3/4 przyszłych emerytów będzie uzyskiwało emeryturę minimalną, bo nie odłożą na większą - mówi szef Rady Programowej Warsaw Enterprise Institute.

Newseria/BPL

Źródło:
Tematy
Jak otrzymać nawet 1500 zł od Alior Banku + 300 zł od Bankier.pl SPRAWDŹ!

Jak otrzymać nawet 1500 zł od Alior Banku + 300 zł od Bankier.pl SPRAWDŹ!

Komentarze (48)

dodaj komentarz
eljotek
To ppk to chyba jedyna słuszna prognoza naszych emetytur. Bo póki co mówią tylko o rozpadzie systemu emerytalnego, a jaki jest na to plan?
kiniaa
Dlatego odkładanie dodatkowe do emerytury to dobry pomysł, gdzie ppk, jest świetnym rozwiązaniem. Tu nie trzeba się angażować czasowo itp, a 2% z pensji to raczej nie jest jakieś mocne ograniczenie ;) No a jednak na starość to dodatkowa kasa
wdk2
To może uzależnić wysokość emerytury od tego ile się dzieci wychowało?
Przecież ci co wychowują dzieci mają większe wydatki i mniej mogą odłożyć własnych środków na stare lata.
A ci co nie wychowują niech zadbają o swoją emeryturę i poza socjalną nic od państwa nie dostaną.
Przecież to nasze dzieci
To może uzależnić wysokość emerytury od tego ile się dzieci wychowało?
Przecież ci co wychowują dzieci mają większe wydatki i mniej mogą odłożyć własnych środków na stare lata.
A ci co nie wychowują niech zadbają o swoją emeryturę i poza socjalną nic od państwa nie dostaną.
Przecież to nasze dzieci na nasze emerytury będą pracowały
czeslaw2020
Takie gadanie, sytuacja jest dobra, emeryci dostają trzynastki, a w październiku dostaną czternastkę, kryzysu nie widać.
drzaraza
Zlikwidiwać wszystkie przywileje emerytalne w tym przywileje kast emerytalnych .Wszyscy bez wyjątku ba płeć w tym służby mundurowe powinni przechodzić na emeryturę w jednym wieku . Co to za twór składka rentowa natychmiast to zlikwidować i nie ponierać. lub wciągnąć do składki emerytalnej . Składka zdrowotna Zlikwidiwać wszystkie przywileje emerytalne w tym przywileje kast emerytalnych .Wszyscy bez wyjątku ba płeć w tym służby mundurowe powinni przechodzić na emeryturę w jednym wieku . Co to za twór składka rentowa natychmiast to zlikwidować i nie ponierać. lub wciągnąć do składki emerytalnej . Składka zdrowotna powinna być kwotowa nie procentowa bo to nie podatek , bo czy ci co więcej płaca mają zapewnio bà lepszą opiekę?
jendreka
Pitolenie. Od 40! Lat słyszę to samo. I co? Ciągle bez zmian.
przemekbk
Nie rozumiem czemu ludzie się oburzają. Pomysł dobry, zdaje egzamin w innych krajach, m.in w Anglii. Ja osobiście bałbym się uzależnić mojego życia na starość od ZUSu i polityków.
Minimalna emerytura, minimalne składki plus prywatne inwestowanie = wcześniejsza emerytura i szczęśliwa jesień życia.
jas2
"wszyscy emeryci będą otrzymywać równe świadczenia z podatków powszechnych, a nie ze składek proporcjonalnych do dochodów"

Przynajmniej wtedy widać realnie, że dzieci finansują emerytury rodzicom. Teraz oczywiście jest tak samo, zawsze i w każdym systemie emerytalnym następne pokolenie finansuje emerytury
"wszyscy emeryci będą otrzymywać równe świadczenia z podatków powszechnych, a nie ze składek proporcjonalnych do dochodów"

Przynajmniej wtedy widać realnie, że dzieci finansują emerytury rodzicom. Teraz oczywiście jest tak samo, zawsze i w każdym systemie emerytalnym następne pokolenie finansuje emerytury poprzedniego pokolenia.

Inaczej się nie da, bo żaden system emerytalny nie będzie działał bez następnego pokolenia.
pancerowany
I pyk 2mld na TVP.... o jakim deficycie gada ten.... Pan.
adam314
Co to jest marne 2 miliardy dla ZUSu jak jego zadłużenie wynosi 4 biliony.

Powiązane: Rząd majstruje przy emeryturach

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki