Międzynarodowy Fundusz Walutowy opublikował zestaw nowych prognoz makroekonomicznych dla świata. Jest to bardzo ciekawy dokument ze względu na zakres analizy – prognozy dla poszczególnych krajów może nie są ciekawsze niż rynkowe, ale zestawienie prognoz dla wszystkich krajów świata pozwala na zobaczenie szerokiego obrazka globalnej gospodarki.
Problem, który przyciąga największą uwagę w najnowszym raporcie MFW, to dysproporcja między krajami rozwiniętymi a rynkami wschodzącymi pod względem nadrabiania strat po kryzysie epidemicznym. Kraje rozwinięte mają, według MFW, wyjść z kryzysu znacznie szybciej niż rynki wschodzące i w 2022 r. zbliżyć się do poziomu PKB, który byłby do osiągnięcia bez pandemii. Rynki wschodzące zaś będą w 2022 r. wciąż znacznie poniżej ścieżki dochodów oczekiwanej przed kryzysem. Wprawdzie będą rozwijały się przeciętnie szybciej niż kraje rozwinięte, ale wolniej od swojego potencjału.
Pozornie jest to neutralna wiadomość dla Polski, w końcu jesteśmy krajem prawie rozwiniętym. Ale kłopoty rynków wschodzących mogą budzić obawy wszystkich na świecie. Chodzi nie tylko o zwykłe współczucie. Problemy krajów mniej rozwiniętych mogą stać się źródłem niestabilności finansowej na świecie, lub – co gorsze – rezerwuarem wirusa SARS-CoV-2, który będzie łatwiej mutował i może ograniczyć skuteczność walki z epidemią również w rozwiniętych krajach.
Są dwie główne przyczyny, dla których rynki wschodzące mogą według MFW radzić sobie relatywnie gorzej niż kraje rozwinięte – relatywnie, czyli na tle trendów historycznych. Pierwsza przyczyna to ograniczona dostępność szczepionek, druga – większa trudność we wspieraniu gospodarki poprzez zwiększone wydatki budżetowe, wynikająca z niższej wiarygodności tych krajów.
Największe straty w PKB w relacji do długookresowego trendu mają wystąpić w krajach rozwijających się w Azji (oprócz Chin), Ameryce Łacińskiej i Afryce Subsaharyjskiej. W tych regionach PKB ma być w 2022 r. od 6 do 8 proc. niższe niż przewidywano tuż przed epidemią. Tymczasem w krajach rozwiniętych (a także krajach Europy Środkowej) strata w PKB będzie wynosiła 2,5 proc.
Jeżeli uboższe kraje nie poradzą sobie z kryzysem, wówczas może dojść do serii bankructw, które uderzą w stabilność rynków finansowych. Co więcej, jeżeli kraje te nie będą organizacyjnie i finansowo zdolne do przeprowadzenia szczepień na COVID-19 na masową skalę, wówczas wśród ich mieszkańców mogą szybciej rozwijać się mutacje wirusa, które w końcu uderzą w całą światową populację. Alternatywą będzie drastyczne ograniczenie ruchu ludności między krajami rozwiniętymi i rynkami wschodzącymi, co z kolei będzie budziło ogromne wątpliwości etyczne.
Przykładem problemu jest rozwój nowych mutacji wirusa w Republice Południowej Afryki i Brazylii, które w różnych badaniach przeprowadzonych w ostatnich tygodniach uznane zostały za niebezpieczne z punktu widzenia odporności populacji po szczepieniach.
Przy okazji prezentowania prognoz MFW, warto też wspomnieć o prognozach funduszu dla Polski. Odbiegają one od prognoz rynkowych. MFW zakłada, że w tym roku polska gospodarka wzrośnie tylko o 2,7 proc., po spadku o 3,4 proc. w 2020 r. Przede wszystkim, szacunek spadku za 2020 rok jest ewidentnie zbyt pesymistyczny, ponieważ taki wynik za cały rok musiałby oznaczać spadek PKB w czwartym kwartale o 4-5 proc. rok do roku. Tymczasem wynik PKB pod koniec roku był prawdopodobnie znacznie lepszy ze względu na dobre wyniki przemysłu i odbicie sprzedaży detalicznej w grudniu. Szybkość odbicia gospodarki w 2021 roku też powinna być wyższa niż prognozy funduszu.
Inne zjawisko, na które warto zwrócić uwagę w raporcie MFW, to relatywnie dobry wynik amerykańskiej gospodarki. Ze wszystkich krajów rozwiniętych to USA mają, wg MFW, szanse na najszybszy powrót w pobliże ścieżki prognozowanej przed epidemią. To efekt m.in. bardzo silnej stymulacji gospodarki wydatkami budżetowymi. Czas chyba, by Europa zaczęła brać przykład z USA i przyspieszyła wydatkowanie pieniędzy z Funduszu Odbudowy.
Chcesz codziennie takie informacje na swoją skrzynkę? Zapisz się na newsletter SpotData.
Chcesz samodzielnie analizować dane ekonomiczne? Platforma SpotData to darmowy dostęp do ponad 40 tysięcy danych z polskiej i światowej gospodarki, które można analizować, przetwarzać i pobierać w formie wykresów i tabel do Excela. Sprawdź na: https://spotdata.pl/ogolna.
