Wprowadzenie kar za żeglugę jednostkami bez przynależności państwowej, określanymi jako „flota cieni” i większa ochrona podmorskiej infrastruktury krytycznej - to założenia przygotowanej przez resort infrastruktury noweli przepisów dotyczących bezpieczeństwa morskiego.
Chodzi o projekt ustawy o zmianie ustawy o bezpieczeństwie morskim oraz niektórych innych ustaw, który we wtorek opublikowano na stronie Rządowego Centrum Legislacji.
Jak podano w uzasadnieniu projektu, jego celem jest poprawa bezpieczeństwa portów morskich i żeglugi, a także usprawnienie funkcjonowania organów administracji morskiej, w tym w zakresie ochrony krytycznej infrastruktury podmorskiej.
Projekt przewiduje stworzenie podstaw prawnych do karania za prowadzenie żeglugi statkami bez bandery na polskich obszarach morskich. W ocenie skutków regulacji (OSR) projektu Ministerstwo Infrastruktury podkreśliło, że obecnie w polskim porządku prawnym nie ma takich przepisów, co może stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa oraz środowiska morskiego.
Zgodnie z założeniami projektu, sankcje obejmą kapitanów i armatorów odpowiedzialnych za zarządzanie i prowadzenie jednostek bez bandery. Właściciel lub armator takiego statku będzie podlegał karze pieniężnej, nakładanej w drodze postępowania administracyjnego. Dla kapitana, który nie będzie w stanie wykazać przynależności państwowej statku, przewiduje się natomiast wprowadzenie kary pozbawienia wolności.
Jak wyjaśniono w OSR, rozwiązania mają ograniczyć ryzyko wykorzystywania „floty cieni” do nielegalnej działalności oraz obchodzenia unijnych sankcji, w tym dotyczących przewozu ropy naftowej. Wskazano też, że w ostatnich latach odnotowano pojedyncze przypadki eksploatacji takich jednostek na polskich obszarach morskich, natomiast z uwagi na zmieniającą się sytuację geopolityczną, nie da się precyzyjnie oszacować skali tego zjawiska w przyszłości.
Resort infrastruktury zaznaczył, że celem penalizacji żeglugi bez bandery jest także ochrona krytycznej infrastruktury podmorskiej. Chodzi m.in. o kable i rurociągi, które mogą być narażone na działania jednostek o niejasnym statusie prawnym.
Nowelizacja ma również usprawnić monitoring obiektów infrastruktury krytycznej. Projekt przewiduje uproszczenie wymagań kwalifikacyjnych dla załóg małych jednostek pływających, co ma ułatwić prowadzenie działań nadzorczych przez branżę offshore. Jednym z rozwiązań jest stworzenie prawnej definicji „łodzi roboczych” dla małych jednostek wykorzystywanych wyłącznie w żegludze krajowej na ograniczonym akwenie.
Administracja morska ma z kolei otrzymać precyzyjniejsze narzędzia do kontroli jednostek niekonwencyjnych pod obcą banderą, które zawijają do polskich portów. Jak wyjaśniono w OSR, przy dotychczasowych przepisach pojawiały się m.in. wynikające z rozbieżności interpretacyjnych skargi armatorów dotyczące doraźnych kontroli na jednostkach sportowo-rekreacyjnych.
Projektowane przepisy przewidują zarazem wzmocnienie ochrony prawnej inspektorów organizacji uznanych wykonujących zadania w imieniu administracji morskiej. Mają oni otrzymać ochronę prawną na poziomie odpowiadającym ochronie przysługującej funkcjonariuszom publicznym.
Projekt reguluje także niektóre z aspektów zarządzania portami, co ma na celu uczynić zarządzanie bardziej efektywnym, a także poprawić bezpieczeństwo w portach. Wprowadzone mają zostać również nowe standardy ochrony przeciwpożarowej podczas transportu materiałów wybuchowych w portach.
W ramach nowelizacji przewidziano ponadto zmiany dostosowujące krajowe regulacje do aktualnych wymogów bezpieczeństwa międzynarodowego, a także doprecyzowujące obowiązujące przepisy, m.in. w kwestii wydawania książeczek żeglarskich osobom, które nie posiadają świadectwa przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa. (PAP)
wst/ drag/
